Mannen en een robot: een slapsticksprookje

'Lebensraum'
Van en door Jakop Ahlbom e.a. Gezien: 23 maart 2012, Toneelschuur Haarlem. Tournee tot en met 30 oktober 2012. www.jakopahlbom.nl

Theatermaker en acteur Jakop Ahlbom is een alleskunner. Of het nu mime, acrobatiek, slapstick, dans, goochelen of special effects betreft, Ahlbom heeft er verstand van. In eerdere voorstellingen met fascinerende titels als 'Stella Maris' en 'Vielfalt' liet hij al zien hoe je die disciplines kunt inzetten om sfeervolle, fantasievolle en soms grimmige werelden op het toneel te toveren.

Tot op zekere hoogte lukt dat Ahlbom ook met zijn nieuwe voorstelling 'Lebensraum'. Gebaseerd op een film van slapstickkoning Buster Keaton toont de voorstelling twee uitvinders die samen in een klein huis wonen. Met behulp van een vernuftige combinatie van katrolletjes, touwtjes en dubbele bodems hebben de twee een verfijnd systeem ontwikkeld om dagelijkse bezigheden als opstaan en ontbijten zo soepel mogelijk te laten verlopen. Trek je aan een touwtje, dan komen de boterhammetjes vanzelf naar je toe gereden op een daarvoor bestemd karretje. Het systeem loopt echter danig in het honderd als een door de heren ontworpen vrouwelijke robot het op haar mechanische heupen krijgt en niet alleen het huishouden, maar ook de vriendschap tussen de mannen om zeep dreigt te helpen.

De invloed van de zwart-wit slapstickfilm uit de jaren twintig is duidelijk terug te zien in de voorstelling, zoals in de grijstinten in de vormgeving, de karakteristieke witte schmink en de foto van Buster Keaton aan de wand van de ouderwetse woonkamer. Maar vooral ook in de knappe, geestige en zwijgende slapstickroutines waarmee door Jakop Ahlbom en Reinier Schimmel tafels worden gedekt, waterflessen naar elkaar worden gegooid en zwaaiende ladders net aan worden ontweken. Een poging van een van de mannen om de robot (knap gespeeld en vooral bewogen door Silke Hundertmark) weg te werken, levert een fantastische en acrobatische pas-de-deux op.

Wat zo knap was van Ahlboms vorige voorstellingen, was dat acrobatiek, special effects en goocheltrucs ten dienste stonden van het verhaal en het oproepen van sureële werelden. Hoewel ook 'Lebensraum' een sfeervolle fantasiewereld oproept waar robots tot leven komen, wordt er nu wel heel veel gestunt, gegoocheld en door verborgen deuren gestapt simpelweg omdat het kan.

Aan de andere kant gebeurt dat dan wel weer heel vakkundig en met een grote liefde voor de stomme film. 'Lebensraum' blijft dan ook, ondanks de hang naar effect, een mooi gemaakt slapsticksprookje.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden