Man of vrouw, waarom moet je eigenlijk kiezen?

De scheidslijn tussen man en vrouw is niet zo eenduidig als we denken, betoogt Ton van den Born. We moeten in elk geval af van die binaire hokjesgeest.

Midden-Oostendeskundige Mounir Samuel, zoals hij aangesproken wil worden, is begonnen aan een zoektocht naar zijn identiteit. Of het 'hij' of 'zij' moet worden, daar is Mounir niet uit. "Gebruik bij gebrek aan beter maar hij." Samuel wil niet verder als vrouw, als Monique, verklaarde hij, maar dat hoeft niet te betekenen dat hij man wordt.

Een dapper statement. Mounir schreef er een blog over 'Hoor, ik adem' en hij probeerde het onlangs nog een keer uit te leggen bij Eva Jinek op televisie. We moeten minder labelen, zei hij. Af van die binaire hokjesgeest. Er is meer tussen 'man' en 'vrouw'.

Het werd alleen niet goed begrepen. 'Jouw identiteitsproblematiek', reageerden mensen op Twitter. 'En allemaal aandachttrekkerij'.

Caitlyn Jenner

Het is blijkbaar niet acceptabel om een tussenpositie in te nemen. De Amerikaanse tv-persoonlijkheid en oud-topatleet Caitlyn Jenner - voorheen Bruce Jenner - werd toegejuicht omdat Jenner zichzelf als vrouw presenteerde op de cover van het blad Vanity Fair. En de Nederlandse schrijver-columnist Maxim Februari kreeg applaus toen hij in het tv-programma De Wereld Draait Door vertelde dat hij in transitie ging.

De uitkomst is bij deze mensen duidelijk. Maar ga je op zoek naar je gender-identiteit en vind je die niet eenduidig in 'm' of 'v', dan haken mensen af.

Mounir straalde zodra hij het over zijn gevoel en zijn naam had, en over de bevrijding die het voor hem betekende om te aanvaarden dat je niet in dat hokje (v) hoeft te blijven zitten. Je kunt eruit, en dat heeft hij gedaan.

"In essentie was er niemand die mij ziet", zei hij. Dat bedrukte hem. "Want in mijn hoofd heet ik niet Monique. Ik ben Mounir, van die naam gaat mijn hart zingen."

Ik bewonder hem. Het is pijnlijk dat zoveel mensen met verwijt en onbegrip reageerden. Dat voel ik persoonlijk, want ik weet het zelf ook niet. Ik zit ook ergens tussen beide labels. En daar zit ik eigenlijk prima. Je suis Mo.

Ik verwijs vaak naar een kunstwerk, gezien op een gender blenderexpositie in Eindhoven. Daavoor waren honderden mensen geportretteerd, mensen met, neem ik aan, biologisch geslacht m of v. Maar aan de zijkant van ieder portret was met een rozeblauw lijntje getekend in hoeverre ieder van hen zich 'm' of 'v' voelde.

Verkeerde wereld

Dat verliep van 100 procent blauw aan de ene kant, via half-om-half in het midden, naar 100 procent roze aan de andere kant. Het kunstwerk maakte duidelijk dat gender-identiteit en biologisch geslacht los van elkaar staan.

De wereld is er helaas nog niet aan toe. De gender-diverse samenleving is nog een droom.

Losbreken van je biologische identiteit kan alleen als je de oversteek maakt. Wil je geen man zijn, dan moet je vrouw worden, of andersom. Meer ruimte is er niet voor veel mensen, zoals degenen die zo negatief reageerden op het verhaal van Mounir.

'Veel mensen vragen mij hoe het is om in het verkeerde lichaam te zijn geboren', twitterde Mounir op 7 juni. 'Maar ik woon in de verkeerde wereld, niet in het verkeerde lijf.'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden