Malaise 'wervelt door economie'

Philips lijdt voor het eerst sinds jaren weer verlies, ING waarschuwt dat winst minder groeit en KLM vraagt om steun van de overheid. Zijn het incidenten of voorbodes van meer rampspoed in het Nederlandse bedrijfsleven?

De schok was maandag groot: ING, over het algemeen beschouwd als het toonbeeld van degelijkheid, gaf een winstwaarschuwing af. Het financiële concern denkt dit jaar nog altijd meer winst te maken dan vorig jaar, maar de stijging is veel lager dan eerder werd verwacht. En dat werd het degelijke concern zeker op de beurs niet in dank afgenomen.

De volgende dag maakte Philips bekend dat het elektronicabedrijf dit jaar veel geld zal verliezen, na de miljardenwinsten van de afgelopen jaren. Nu reageerden de beleggers mild, de koers kon zelfs wat oplopen.

Ben Jacobsen, beleggingseconoom aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, verklaart beide reacties uit de onzekerheid over de economische ontwikkeling op dit moment. ,, De ene dag schrikt iedereen zich lam, de volgende dag vindt men weer dat dat overdreven was.''

De gevolgen van de wereldwijde economische teruggang, versterkt door de aanslagen van 11 september, zijn volgens Jacobsen nog lang niet verwerkt in de Nederlandse economie. ,,Als je de cijfers hoort, word je er niet vrolijk van. Iedereen moet op dit moment de zeilen bijzetten.'' De econoom verwacht een 'sneeuwbaleffect'. ,,Eerst zagen we de vliegtuigmaatschappijen in de problemen, toen de reisbranche en daarna volgen de anderen.''

De waarschuwing van ING geldt wat hem betreft ook voor andere financiële bedrijven. Veel aandacht is uitgegaan naar de tegenvaller voor het verzekeringsbedrijf van ING, die direct volgt uit het instorten van het World Trade Center in New York. ABN Amro, Aegon en Fortis waren er snel bij om te verklaren dat zij daar veel minder mee te maken hebben.

Maar ING zelf verwacht de grootste schade te lijden met gewone bankzaken, waar de concurrenten ook allemaal actief in zijn: vermogensbeheer, aandelenhandel en het verlenen van krediet. Jacobsen: ,,Als meer bedrijven failliet gaan zoals de NBBS, krijgen banken daar ook last van. Het is echt kortzichtig om te denken dat we de klap nu wel gehad hebben.''

Er waren de laatste tijd veel meer bedrijven die winstwaarschuwingen gaven: VNU liet weten dat de winst 5 procent lager uitkomt, Heineken ziet de winst minder stijgen en het resultaat van uitzendbureau Vedior staat onder druk. KLM vraagt zelfs steun van de overheid.

De luchtvaartsector wordt sinds de aanslagen vaak als geval apart gezien, maar dat is volgens Jacobsen niet helemaal terecht. ,,Als het slechter gaat met KLM, heeft de cateraar daar last van, vervolgens de groothandel en zo wervelt dat door de hele economie.''

In de laatste cijfers over de werkloosheid is van een verslechtering van de economie nog niet veel merkbaar. Het Centraal Bureau voor de Statistiek maakte gisteren bekend dat het aantal werklozen in het derde kwartaal stabiel is gebleven. De stijging in absolute aantallen wordt veroorzaakt door seizoensinvloeden. Maar het is duidelijk dat de daling van de afgelopen jaren ten einde is.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden