Mag mijn nichtje (16) drinken als ik (28) een avond met haar ga stappen?

Een meisje van zestien wil graag op stap met haar nicht van 28. Hoe pakt die dat aan? Wel of geen alcohol die avond?

Een zestienjarige wil graag een avondje stappen met haar oudere nicht van 28. Die woont in een grote stad, waar de echte feesten plaatsvinden, en dan kan ze daar mooi blijven slapen. Maar de oudste nicht voelt de bui al hangen. Ze vreest dat haar nichtje van plan is flink te drinken, nu haar ouders haar niet opwachten bij thuiskomst. En ze heeft eigenlijk geen zin om daar verantwoordelijkheid voor te nemen. Aan de andere kant: ze is zelf ook zestien geweest en als haar nicht de boel op stelten wil zetten, kan ze dat misschien het beste doen met iemand die een oogje in het zeil houdt. Wat te doen?

Zeker op stap gaan, zegt puberdeskundige Marina van der Wal. "Het is toch een supercompliment dat iemand zijn uitgaanscarrière met jou wil starten?", lacht ze. "Ik zou zeggen: nodig vriendinnen van je nicht uit, neem er zelf ook een paar mee, zorg dat het heel laat wordt en eet aan het einde van de avond shoarma." Maar drink niet, zegt Van der Wal. Maak er een alcoholvrije avond van, ook voor de twintigers. "Op het moment dat de oudste met een jonger nichtje gaat stappen, is zij verantwoordelijk. Als het dan uit de hand loopt, hoort ze dat op elke familiebijeenkomst terug. Dat moet ze zichzelf willen besparen."

Bespreek de spelregels van tevoren met de pubernicht en haar ouders, luidt het advies. "Geen alcohol onder de achttien, dat is gewoon de wet. Maak een pot zodat je weet waar het geld is en waar het aan wordt uitgegeven. En beloof dat je elkaar niet kwijtraakt. Maar die afspraak maken veel vriendinnengroepen al."

Ook Floor van Bakkum van verslavingszorginstelling Jellinek benadrukt dat de oudste haar pubernicht geen biertjes hoeft te gunnen. Ten eerste omdat het illegaal is. Bovendien is de alcoholleeftijd niet voor niets verhoogd van zestien naar achttien jaar, benadrukt ze. "Het is belangrijk om drankgebruik uit te stellen. Uit onderzoeken blijkt dat kinderen voor wie het heel duidelijk is dat ze tot hun achttiende niet mogen drinken, op latere leeftijd vele malen minder drinken." Helemaal niet drinken dus.

Een andere optie is om met de jongste nicht en de ouders te bespreken wat zij aanvaardbaar vinden op zo'n avond, zegt Yvonne van Sark. Zij verdiept zich voor jongerenmarketingbureau Youngworks in communicatie met pubers en jongvolwassenen. "Het verzoek van de jongste is: laten we samen uitgaan. Niet: laten we ons klem zuipen. Misschien is de invulling die de oudste eraan geeft nergens op gebaseerd. Het lijkt me dat ze eerst de verwachtingen boven water moet halen."

Als het meisje van haar ouders best een glaasje wijn mag drinken zou dat de afspraak kunnen zijn, zegt Van Sark. Maar als de ouders dat niet willen, moet dat de regel zijn op de stapavond.

Kan een eerste dronkenschap misschien het beste beleefd worden onder toeziend oog van een oudere nicht? Daar kan Van Sark weinig mee. "Natuurlijk weet je niet wat dat meisje doet als ze met vriendinnen alleen is, maar dan gebeurt dat niet onder de verantwoordelijkheid van haar nicht."

De oudste heeft misschien meer invloed op het gedrag van haar nicht dan ze zelf denkt, zeggen de puberdeskundigen. "Een grote nicht, daar kijk je als zestienjarige enorm tegenop", weet Van der Wal. "Je kunt tenslotte beter op je nicht lijken dan op je ouders. Daar wil je nog niet dood mee gevonden worden."

Juist daarom is het goed als de oudste de jongste op sleeptouw neemt en haar laat zien dat alcohol niet noodzakelijk is voor een leuke avond.

Maar wat als nicht er wellicht iets ouder uitziet dan haar zestien jaar en op een onbewaakt ogenblik een barman toch zo ver krijgt wat biertjes te tappen? Dan is het feest als het aan Van Bakkum van Jelllinek ligt meteen voorbij.

Neem dan je verantwoordelijkheid, zegt ook Van der Wal. De puber zal wel een poging doen de regels te breken, verwacht ze. "Een gezonde puber is een ongehoorzame puber." Heel erg is het dus niet als de zestienjarige een poging waagt alcohol te bestellen. "Maar dan is het belangrijk voor de oudste om te beseffen dat ze zich wel vriendschappelijk kan opstellen, maar dat ze een grote verantwoordelijkheid heeft." Loop daar niet voor weg, drukt ze haar op het hart. "Zo'n avond stappen met zestienjarigen is veel te leuk om aan je voorbij te laten gaan."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden