Mafia hief het glas na moord op Falcone DNA-onderzoek van peukjes leidden naar verklaring 'halve neus'

ROME (AP, Reuter) - Kort nadat op 23 mei 1992 een enorme bomexplosie een einde maakte aan het leven van rechter Giovanni Falcone, zijn vrouw Francesca Morvillo en drie lijfwachten, werd in hoge mafiakringen het glas geheven. De leider van de cupola, het hoogste orgaan van de Siciliaanse mafia Toto Riina, liet de champagne rijkelijk aanrukken om de dood van Falcone te vieren, samen met zijn naaste getrouwen.

Afgelopen zaterdag werden nog eens 59 leden van de mafia opgepakt in verband met de moord, nadat donderdag al achttien mensen in staat van beschuldiging werden gesteld. Ook Riina's zwager Leoluca Bagarella is in staat van beschuldiging gesteld. Toto Riina zelf werd al eerder opgepakt.

De vraag die veel Italianen echter op dit moment bezighoudt is of ook niet-mafiosi bij de moord zijn betrokken. De mogelijke rol van de in discrediet geraakte binnnenlandse veiligheidsdienst Sisde werd dit weekeinde in verschillende kranten en televisieprogramma's besproken. “Ik weiger te geloven dat het alleen de mafia is, die verantwoordelijk is voor de moord op Falcone, aldus parlementarier Giuseppe Ayala, een vroegere collega van Giovanni Falcone.

De onderzoeksrechters hebben inmiddels gereconstrueerd hoe de moord op de zwaar beschermde rechter moet hebben plaatsgevonden. De hoofdgetuigen in de zaak zijn pentiti Salvatore Cangemi, en Santino Di Matteo, die bekend staat als de 'halve neus'. Di Matteo ging praten nadat Amerikaanse FBI-medewerkers via DNA-onderzoek hadden vastgesteld dat de sigarettenpeukjes die werden gevonden op de heuvel die uitkijkt over de plaats van de aanslag van Di Matteo moeten zijn geweest. Cangemi en Di Matteo vertelden dat Toto Riina opdracht had gegeven voor de moord bij wijze van gunst aan 'belangrijke mensen in Rome'. Een aantal van zijn naaste medewerkers zou hebben geprotesteerd tegen het plan omdat ze vreesden het hele jusitiele apparaat over zich heen te krijgen, maar Riina bleef erbij “want dat willen de hoge pieten”.

Vijftien dagen voor de geplande aanslag werd begonnen met het plaatsen van de 550 kilo dynamiet in de weg. Wegversperringen werden opgezet zodat de bom ongehinderd geplaatst kon worden. De Italiaanse kranten meldden dit weekeinde nog niet hoe de mafia wist dat Falcone met een geheime vlucht naar Sicilie zou komen en welke weg hij zou nemen. Al zijn reizen werden uiterst geheim gehouden uit veiligheidsoverwegingen. Rechter Giovanni Tinebra de hoofdonderzoeker in de zaak Falcone zei zaterdag tegen de krant Corriere della Sera: “We moeten nog bepalen welke mensen buiten de mafia Falcone dood wensten.” Zijn naaste medewerker Ilda Boccassini zei verder dat de rechters onderzoeken of er een verstrengeling van belangen was tussen een aantal sectoren van het staatsapparaat en de mafia.

Deze uitlating is algemeen geinterpreteerd als een vingerwijzing naar de 'Sisde' en delen van de in opspraak geraakte politieke partijen. De Sisde wordt ook in verband gebracht met een serie mysterieuze bomaanslagen die dit jaar al het leven hebben gekost aan tien mensen en kennelijke bedoeld zijn om het land te destabiliseren.

De banden tussen Sisde en de mafia kwamen aan het licht toen Bruno Contrada, een hoge functionaris van de geheime dienst, werd gearresteerd. Hij had zich uitgebreid bezig gehouden met mafiabestrijding maar bleek al jaren als informant voor de mafia te werken. Ook minister van binnenlandse zaken Nicola Mancini zei dat hij invloeden van buiten de mafia bij de moord niet kon uitsluiten. “Maar we zijn eigenlijk nog in het eerste stadium van het onderzoek. Ik kan nog hopen dat niemand buiten de mafia betrokken is bij de organisatie van de aanslag.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden