Maar Israëlische premier Netanjahoe komt niet tegemoet aan alle wensen kolonisten

JERUZALEM (AP, AFP, Reuter) - Israël heeft gisteren besloten de bouwstop ten aanzien van de bestaande nederzettingen op de westelijke Jordaanoever en in de Gazastrook te beëindigen. Tegelijkertijd is besloten dat voor de bouw van nieuwe nederzettingen speciale goedkeuring nodig zal zijn van de minister van defensie, Jitschak Mordechai.

Deze besluiten gaan stukken minder ver dan waar de kolonisten op hadden gehoopt. De vorige Israëlische regering had indertijd met het oog op het vredesproces - en onder druk van de Verenigde Staten - een bouwstop afgekondigd. Formeel betekende dat dat er niet alleen geen nieuwe nederzettingen werden gebouwd, maar dat ook de uitbreiding van bestaande nederzettingen aan beperkingen onderhevig was. In de praktijk werden bestaande nederzettingen wel degelijk uitgebreid. De afgelopen vier jaren nam de bevolking van de nederzettingen zelfs met veertig procent toe - voor een niet onaanzienlijk deel door natuurlijke aanwas van de veelal jonge en uiterst kinderrijke gezinnen. Anno 1996 wonen op de westelijke Jordaanoever en in de Gazastrook ongeveer 145 000 kolonisten temidden van twee miljoen Palestijnen die hopen in deze gebieden een eigen staat te vestigen.

Israëls nieuwe premier Benjamin Netanjahoe zei gisteren dat hij de discriminatoire maatregelen wilde rechtzetten die onder de voorgaande regering tegen de kolonisten getroffen zijn.

Toch is Netanjahoe nog altijd erg vaag over zijn werkelijke plannen ten aanzien van de nederzettingen, net zo goed als hij zich ook in andere zaken nog op geen enkele wijze heeft vastgelegd. Het feit dat alle bouwplannen voor nieuwe nederzettingen voortaan ter goedkeuring worden voorgelegd aan Mordechai en de kosten ervan ook nog eens binnen de bestaande begroting moeten blijven, betekent dat de premier alle touwtjes in handen houdt. Opvallend is dat hij zijn protégée Mordechai de leiding heeft gegeven en niet Ariel Sjaron, de minister van infrastructuur. Sjaron staat bekend als een groot voorvechter van de nederzettingen. Hij verwierf indertijd de naam 'bulldozer' door de onstuimige wijze waarop hij begin jaren '90 massaal nederzettingen neerplantte. Sjaron is bovendien iemand die zijn eigen weg gaat, zich weinig aantrekt van budgettaire beperkingen èn hij is een minister die Netanjahoe niet echt in de hand heeft.

Het kabinetsbesluit van gisteren was tekenend voor de handelswijze tot nu toe van Netanjahoe, die probeert iedereen te vriend te houden, in dit geval de kolonisten èn de buitenwacht, die fel gekant is tegen uitbreiding van de nederzettingen.

De Palestijnen reageerden desalniettemin al eerder woedend op de plannen van de Israëlische regering. Zij stellen dat een voortzetten van de bouw van nederzettingen een schending is van de met Israël gesloten akkoorden. “De regering drijft de situatie op de spits”, aldus Hassan Asfoer, een van de Palestijnse onderhandelaars bij de vredesbesprekingen. “Als zij op deze weg doorgaat, komt het vredesproces in groot gevaar. De mensen zullen strijden voor hun rechten en voor hun land.”

Ook de Egyptische minister van buitenlandse zaken Amr Moessa waarschuwde in een gisteren gepubliceerd interview dat het vredesoverleg zou kunnen stuklopen op de kwestie van de nederzettingen. “Israël kan niet in alles zijn zin krijgen”, aldus Moessa in de Israëlische krant Ha'arets.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden