Lund maakt zich 'in eenheid' op voor bezoek paus

In Lund worden voorbereidingen getroffen voor het bezoek van de paus.Beeld REUTERS

Als Munib Younan is uitgesproken, barsten de kerkbezoekers in de kathedraal van Lund uit in een luid applaus. De Lutherse bisschop voor Israël en Jordanië en president van de Lutherse Wereldfederatie is van Jeruzalem naar Zweden gevlogen om maandag samen met paus Franciscus in diezelfde kathedraal het Lutherjaar te openen: het is dan op de dag af 499 jaar geleden dat Maarten Luther de Reformatie in gang zette.

Tot 31 oktober volgend jaar wordt dat wereldwijd gevierd en herdacht. Een dag eerder - vandaag - woont hij de Lutherse viering alvast bij.

"Het wordt morgen een zeer belangrijke en historische dag", had Younan gezegd, kort voor dat daverende applaus. De in wierrookdampen gehulde twaalfde-eeuwse kerk zat stampvol Lutherse gelovigen. "We laten het conflict achter ons, en we richten ons op wat ons samenbindt. Het is een modern wonder dat ons door God gegeven wordt. Samen zullen we morgen bidden dat God onze ogen zal blijven openen voor het pad naar de eenheid van christenen."

De Reformatie bracht grote verdeeldheid in de christelijke wereld. Luther ageerde tegen de rooms-katholieke leer en de machtige rooms-katholieke kerk. Het protestantisme ontstond, met een nog altijd zeer versnipperd kerkelijk landschap tot gevolg.

Nederlandse viering
Dit weekend is in tientallen kerken in Nederland stilgestaan bij de start van het Luther-jaar. Maandag houdt ook de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) een bijeenkomst om het Luther-jaar af te trappen. Bij die viering - in de Oude Lutherse Kerk in Amsterdam – is ook voorzitter Hans van den Hende van de rooms-katholieke bisschoppenconferentie aanwezig. Met de bijeenkomst wordt een estafette-reeks aan activiteiten in gang gezet die de PKN een jaar lang door het hele land organiseert.

"We moeten samen blijven optrekken", zei Younan vanochtend tegen de kerkgangers in Lund. "Laat dit een signaal voor de wereld zijn, laten we onze hoop op eenheid delen met de wereld. Want met die eenheid dienen we de wereld, hélen we de wereld. Laten deze dagen van eenheid, waarin christenen samen in gebed gaan, daar een voorbode van zijn."

Ook in de straten rondom de kathedraal van Lund is het een drukte van belang. Dranghekken belanden op hun plek, honderden politieagenten patrouilleren door het universiteitsstadje, bloemistes planten herfstplantjes in bloembakken langs de korte wandelroute naar de kerk die Franciscus maandag samen met het Zweedse koningspaar zal afleggen. In de lucht cirkelt een helikopter.

Boekhandel Arken op de hoek naast de kathedraal heeft zich voor de gelegenheid tot oecumenische boekhandel gedoopt. Als voorganger Jan Kjellstrom de zegen over de kerkgangers in de kathedraal heeft uitgesproken en het kerkgebouw leegloopt, doet de boekhandel goede zaken. Voor de ingang heeft de uitbater een tafeltje met koffiekannen neergezet. Kyrkekaffe, staat er bij geschreven. Kerkkoffie.

Binnen staat de Lutherse aartsbisschop van Zweden Antje Jackelén aan een statafeltje haar nieuwste boek te signeren. 'Gud är större', heet het. 'God is groter'. Op de tafels naast haar liggen uitgaven over Luther en de Reformatie hoog opgetast. Tussen de boeken liggen rollen met Luther-koekjes en staan flesjes met mineraalwater. 'Wittenberger wasser', meldt het etiket aan de ene kant van het flesje. Draai het flesje een slag en het etiket toont een andere naam: 'Aqua Vaticana'. Bovenaan het etiket staat: 'Voor gebruik goed schudden om goed te laten mengen'. Achter elk raam van de boekhandel zijn verwijzingen naar 500 jaar Reformatie en de start van de herdenkingen te zien.

"Maandag zullen we onze blijdschap en dankbaarheid tonen over dat wat we als christenen met elkaar delen: het evangelie van Jezus Christus", zegt Jackelén later op de dag, in het tijdelijke perscentrum dat in een van de universiteitsgebouwen is ingericht. "Maar we zullen ook berouw tonen en ons verdriet over de pijn die de verdeeldheid van de Reformatie ons allemaal heeft gekost."

Dat het Zweedse Lund is uitgekozen om de viering en herdenking van 500 jaar Reformatie van start te laten gaan, is niet toevallig. In dit stadje werd in 1947 de Lutherse Wereldfederatie opgericht. Het stadje is daarom voor Lutherse gelovigen een stad van grote betekenis. "Voor even is Lund het centrum van de christelijke wereld", zegt de rooms-katholieke bisschop Anders Arborelius van het bisdom Stockholm. "Voor de Lutherse kerk is Lund een belangrijke plek, en in de Middeleeuwen vormde deze stad een belangrijk rooms-katholiek centrum. Maar nu is Zweden sterk geseculariseerd en is het van groot belang dat we als christenen samenwerken. In Lund doen we dat ook al: er is een actieve oecumenische raad in deze stad waar maar liefst 26 kerken bij betrokken zijn."

Na de gezamenlijke viering in de kathedraal zal paus Franciscus maandagmiddag samen met president Younan van de Lutherse Wereldfederatie naar het iets zuidelijker gelegen Malmö rijden om zich daar in de Malmö Arena - een stadion en concertzaal - te voegen bij zo'n 10.000 gelovigen en de Reformatie herdenken.

Hier komt de paus morgen op bezoek, bij de kathedraal van Lund.Beeld REUTERS
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden