Luisteren en baren. Nou, niet dus

interview - William Oldroyd verfilmde een van de weinige historische romans over een vrouw die niet zwicht voor het patriarchaat.

Hij begon ooit aan een studie theologie, viel van z'n geloof en struikelde in Edinburgh min of meer de theaterwereld binnen toen hij aan een revue deelnam. Een paar baantjes later werd William Oldroyd director in residence bij het Londense Young Vic theater en regisseerde sindsdien met succes stukken van Ibsen, Shakespeare en Sartre en opera's van Pergolesi en Donizetti. Ondertussen begon hij korte films te maken.


'Lady Macbeth' is Oldroyds eerste lange film en is gebaseerd op de novelle 'Lady Macbeth van Mtsensk' van Nikolai Leskov uit 1865. Waarom dat boek? Hij kreeg het script in handen gedrukt door zijn Londense agent, vertelt Oldroyd licht vermoeid door alle interviews die hij sinds de Canadese festivalpremière in september gaf. Geschreven door de jonge toneelauteur Alice Birch, die eerder stukken schreef over kindermisbruik en sexting. Leskovs roman gaat over de jonge Katherine, die anno 1865 als bruid in het ruige Mtsensk belandt, nadat ze - nog net toegestaan in die tijd - door haar ouders wordt verkocht. Door haar nieuwe man en schoonvader - geen adel maar selfmade men, zegt Oldroyd - wordt ze in het huis opgesloten. Luisteren en baren, krijgt ze te horen. Dat zijn haar taken. Nou, niet dus.


"Katherine is anders dan de vrouwelijke personages die ik kende. Ibsen heeft ook sterke vrouwelijke protagonisten, maar onder druk rennen die weg, lijden in stilte of plegen zelfmoord. Het was heel verfrissend om een vrouw te zien die in opstand komt." Plus, zegt Oldroyd, alle passie en geweld in het boek. "Het is bloederig. Het paste perfect bij al die Jakobijnse theaterstukken die ik had gedaan, zoals John Websters 'The Duchess of Malfi'." Oldroyd zegt goeie herinneringen te hebben aan al die moord en doodslag op het podium.


Maar de actie en het geweld zijn niet het enige opvallende aan Oldroyds film. Ook niet dat de film voor minder dan een half miljoen pond werd gemaakt. En ook niet de indrukwekkende hoofdrol van de jonge actrice Florence Pugh, die zich goed staande houdt tegenover een ervaren acteur als Christopher Fairbank, die haar dominante schoonvader speelt. Oldroyd wilde niks minder dan een historisch onrecht aanpakken.


"Engelse kostuumdrama's zijn misleidend over de diversiteit van het land in die tijd. Als je kostuumdrama's als historische documenten beschouwt, kun je denken dat het hele land in die tijd wit was. Dat was niet zo, ontdekten we toen we onderzoek deden voor de productie. Vooral het noordoosten van Engeland was veel gemêleerder dan we dachten. Daar hebben we de cast op aangepast. Het zwarte deel van de bevolking is eigenlijk de geschiedenis uit geschreven. In Amerika is dat ook zo. Iemand als Herman Melville voerde nog wel zwarte personages op, vooral in 'Moby Dick', maar als je de boeken van Nathaniel Hawthorne moet geloven was heel Amerika wit in die tijd."


De discussie hierover wordt nu eindelijk hardop gevoerd, zegt Oldroyd. "Tot voor kort kon je die makkelijk opzijschuiven. Maar de industrie merkt dat de discussie inmiddels invloed heeft op de kaartverkoop en dan komt de boel in beweging. Niet dat de situatie al is rechtgetrokken. 'La La Land' deed het duidelijk beter dan 'Moonlight'. Maar als je ziet hoe klein Moonlights budget was en dat die het verhaal vertelt van een zwarte man die een vorm probeert te vinden voor zijn homoseksuele identiteit, dan heeft de film het fantastisch gedaan."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden