Naschrift

Luis Posada Carriles (1928-2018): Een politieke moordenaar met negen levens

Luis Posada Carriles op een foto uit 2014.Beeld AFP

Een internationale terrorist voor de één, een anticommunistische held voor de ander; Luis Posada Carriles was berucht, kleurrijk, ogenschijnlijk onsterfelijk en zeer omstreden.

Zijn leven had alles van een veel te fantasierijk scenario van een Hollywoodfilm. Gedurende Latijns-Amerika's meest turbulente periodes dook hij op de gevaarlijkste plekken op voor bomaanslagen, duistere missies in Midden-Amerikaanse bananenrepublieken, wapensmokkel voor illegale legers, undercover-operaties in de jungle, spectaculaire ontsnappingen uit door kakkerlakken bevolkte gevangenissen en vluchtpogingen voor de lange arm van de Cubaanse geheime dienst.

Dit alles diende één doel: het omverwerpen van de regering van de Cubaanse leider Fidel Castro en alles wat in de regio links was of revolutionair was. Om dat te bereiken was alles geoorloofd. Posada wordt in verband gebracht met een lange rij misdaden waarvan overigens niet altijd zeker is of hij ze allemaal heeft uitgevoerd.

Posada Carriles groeide op als zoon van een boekhandelaar in de vooroorlogse Cubaanse middenklasse. In de roerige jaren vijftig, toen Cuba het toneel was van studentenonrust, ontpopte Posada zich als een saboteur tegen de door Fidel Castro geleide revolutie.

Detectivebureau

Na Castro's machtsgreep hielp Posada, inmiddels in dienst van de CIA, met het opzetten van de invasie van Cubaanse ballingen bij de Varkensbaai in 1961 en coördineerde een serie bomaanslagen en andere undercoveroperaties tegen het regime van Castro.

In 1976 haalde Posada de krantenkoppen vanuit Venezuela. Een bomaanslag op een Cubaans passagiersvliegtuig had het leven gekost aan 73 mensen en het spoor liep regelrecht naar zijn particuliere detectivebureau in Caracas. Hij werd opgepakt maar ontsnapte al snel, vluchtte naar Chili, werd vervolgens weer uitgeleverd aan Venezuela, zat acht jaar in voorarrest en ontsnapte uiteindelijk opnieuw, als priester verkleed, de cel uit.

Luis Posada Carriles in 2003.Beeld AFP

Vervolgens dook Posada op in Midden-Amerika. Vanuit El Salvador coördineerde hij wapenleveranties aan de door de Amerikaanse president Ronald Reagan gesteunde contrarebellen tegen de linkse Sandinisten in Nicaragua. In Guatemala werd hij in zijn auto neergeschoten door - naar hij zelf verklaarde - Cubaanse spionnen. Tijdens zijn herstel in Honduras pleegde hij volgens de Amerikaanse FBI zeker 40 bomaanslagen in dat land.

Net zo onvermoeibaar als het belangrijkste doelwit - Fidel Castro - gaf ook diens rivaal nooit op. Eind jaren negentig was de notoire bommenlegger opnieuw betrokken bij aanslagen, ditmaal op hotels in Cuba zelf, waarbij een Italiaanse toerist werd gedood. Beiden mannen waren al in de zeventig toen Castro in 2000 een bezoek bracht aan Panama. Daar werd warempel ook Posada aangetroffen, en wel met een koffer dynamiet om de Cubaanse leider op te blazen.

Koppig

Posada belandde ervoor in de cel maar kreeg - zoals altijd geholpen door Cubaanse ballingen in Miami - na vier jaar alweer gratie, waarna hij politiek asiel aanvroeg in de Verenigde Staten. Internationale druk en een uitleveringsverzoek van Venezuela leidden tot zijn arrestatie maar tot uitlevering kwam het niet. Wel werd hij vervolgd wegens het illegaal binnenkomen van de VS, gezien zijn cv een bijna kolderieke aanklacht. In 2011 werd hij van alle beschuldigingen vrijgesproken.

Sindsdien is Posada niet meer op nieuwe aanslagen betrapt. Zijn rol bij de vliegtuigbom in 1976 heeft hij tot het einde toe ontkend, maar een aantal andere aanslagen heeft hij in interviews toegegeven. Hij moet daarbij hebben geconstateerd dat zijn acties overal doden opleverden, maar dat hij de man op wie hij het echt had gemunt nooit heeft kunnen pakken.

Achteraf gezien had Posada veel gemeen met zijn doelwit. Beiden liepen tot het einde toe koppig achter een ideologie aan en schrokken voor niets terug om die te verdedigen. En net als zijn aartsrivaal stierf Posada op 90-jarige leeftijd een natuurlijke dood, zonder zich voor veel van zijn misdaden te hebben hoeven verantwoorden.

Luis Posada Carriles werd op 15 februari 1928 geboren in de Cubaanse stad Cienfuegos. Hij overleed op 23 mei 2018 in Miami.

In de rubriek 'Naschrift' beschrijft Trouw het leven van onlangs overleden bekende en minder bekende mensen. Een tip voor Naschrift? Mail naar naschrift@trouw.nl Of per post naar Trouw/Naschrift, postbus 859, 1000 AW Amsterdam.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden