Londen pakt de draad weer op: 'We laten een paar idioten onze democratie niet ondermijnen'

Londenaren tijdens een herdenking van de slachtoffers vanmiddag in Potters Fields Park vlakbij de London Bridge.Beeld AFP

Veel inwoners van Londen pakken na de aanslag zo snel mogelijk hun oude leven weer op. Anderen hebben daar meer moeite mee.

De Britse student Scott Alexander zou zaterdagavond juist met een vriend naar een verkleedfeestje gaan. De 25-jarige Alexander had zich met een bont hawaïshirt en andere attibuten verkleed als Ace Ventura, een ‘dierendetective’ in een filmkomedie uit de jaren negentig. Maar toen ze over straat liepen op de zuidoever van de rivier de Thames nam de avond plots een dramatische wending.

“Ineens hoorden we schoten”, vertelt Alexander. “Van alle kanten kwamen politiewagens met gillende sirenes aan. Agenten renden door de straten en schreeuwden: ‘Naar binnen! Naar binnen! Verstop je!’ Wij begonnen ook te rennen. Eerst de ene kant op, maar na een eindje beseften we dat we het beste naar onze studentenflat konden gaan. Toen zijn we snel die kant op gerend. Het was echt paniek.”

Angst 

De avond nadat terroristen met een bestelbusje waren ingereden op voetgangers op London Bridge, staat Alexander te kijken bij een politie-afzetting. Bobby’s in fluorescerende hesjes en agenten met kogelwerende vesten en automatische geweren houden de wacht. Het blauw-witte plastic lint waarmee de weg is afgesloten wappert in de wind. Alexander vertelt dat hij en zijn medestudenten in de nacht na de aanslag, terwijl buiten hun flat de sirenes loeiden, urenlang verhit discussieerden over terrorisme, immigratie en de islam. “Sommigen beginnen een beetje bang te worden”, zegt hij. “Ze vragen zich af of ze zelf nog wel veilig zijn.”

De terreurdaad van afgelopen zaterdag op de London Bridge, een van de grote bruggen over de Thames, roept bij velen hier in Londen een gevoel van machteloosheid op. Want het is al de derde aanslag in Groot-Brittannië in drie maanden tijd. De veiligheidsdiensten verzekeren wel dat ze 3000 moslimextremisten in de gaten houden en dat ze 500 terreurplannen onderzoeken, maar volgens experts hebben de diensten bij lange na niet de mankracht om zo veel radicalen voortdurend te volgen. Bovendien vergt het geen bijzondere kennis of planning om met een bestelbusje op voetgangers in te rijden en vervolgens een aantal willekeurige mensen neer te steken.

Dichtbij

“Ik ben geschokt”, zegt Igho Ono-Osagie. “Op televisie zie je deze dingen in verre landen, maar nu komt het ineens heel dichtbij.” Ono-Osagie, een mollige zwarte vrouw met een paarse sjaal om haar nek, loopt door de straten aan de zuidkant van de London Bridge. Ze werkt in een Marks and Spencer-warenhuis aan de voet van de brug, maar slaagt er door alle afzettingen niet in op haar werk te komen. Als ze bij het zoveelste roadblock weer wordt tegengehouden, belt ze haar baas, die zegt dat ze naar huis kan gaan. “Dit is niet goed, dit is niet goed”, mompelt ze, terwijl ze hoofdschuddend haar mobiel terugstopt in haar tasje. “Ik hoop dat alles snel weer normaal wordt.”

Wat de aanslagen van zaterdag extra pijnlijk maakte, is dat ze plaatsvonden slechts enkele dagen voor de parlementsverkiezingen van komende donderdag. Direct na de terreurdaad ontstond op sociale media dan ook discussie over het uitstellen van de verkiezingen. In kringen rond Labour-leider Jeremy Corbyn zou dat eveneens zijn geopperd. Maar premier Teresa May verzekerde dat de stembusgang doorgaat. “We kunnen nooit toestaan dat geweld het democratisch proces verstoort”, aldus de premier.

En velen hier in Londen zijn het daar roerend mee eens. Uitstel van de verkiezingen zou te veel lijken op toegeven aan de terroristen. “Ik had het afschuwelijk gevonden als ze de verkiezingen hadden uitgesteld”, zegt Tanya Nash. “We kunnen onze democratie niet laten ondermijnen door een paar idioten.”

'We gaan gewoon door'

Nash, een 45-jarige vrouw met een grote hoornen bril, werkt voor een verzekeringsmaatschappij in de City, het zakendistrict. Ze wandelt maandagochtend als een van de eersten over de London Bridge nadat deze weer is opengesteld. Ze vertelt dat ze, net als duizenden andere forenzen, vrijwel elke ochtend over de brug naar het verzekeringskantoor loopt, en ’s avonds weer terug naar het metrostation op de zuidoever. “Het lastigst vond ik het om aan mijn kinderen te vertellen wat er is gebeurd. Hoe leg je aan kinderen van elf en dertien uit dat er in deze stad mensen zijn die op zaterdagavond niet gezellig uitgaan, maar in een busje stappen om op voorbijgangers in te rijden?”

Binnen de kortste keren na opening is de brug, een jaren-zeventig-gevaarte van beton en staal, weer volop in gebruik. Auto’s razen over het asfalt, trams rollen piepend over hun rails. “Hier ben ik dus heel erg trots op”, zegt Nash met een gebaar om zich heen naar de andere voetgangers. “Of dit typisch Brits is, weet ik niet. Maar we gaan gewoon door met leven.”

Politie geeft namen daders vrij

De Britse politie heeft vanavond details vrijgegeven over twee terroristen die zaterdagavond betrokken waren bij de aanslagen op de Londen Bridge en de nabijgelegen buurt Borough Market. Het gaat om Khuram Shazad B. (27) en Rachid R. (30).

De eerste, geboren in Pakistan maar in het bezit van een Brits paspoort, was bekend bij de inlichtingendienst MI5 al waren er geen aanwijzingen dat hij een aanslag zou voorbereiden. R., die een Marokkaanse en Libische achtergrond zou hebben, was daarentegen niet bekend bij de autoriteiten. Hij bediende zich ook van het alias Rachid Elkhdar, met een andere geboortedatum. Beide mannen woonden in dezelfde wijk in het oosten van de Engelse hoofdstad.

Er is nog onderzoek gaande naar de identiteit van de derde aanslagpleger. Alle drie de aanslagplegers werden zaterdagavond door de politie doodgeschoten.

Lees ook het interview met Trouw-correspondent Tim de Wit: 'Tussen melding en doden van de daders zat slechts acht minuten. Dat is echt heel snel'.

En het interview met terrorismedeskundige Jelle van Buuren: Premier May wil extremisme harder bestrijden. Maar hoe?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden