Logica Hongaarse aanpak is ver te zoeken

Premier Orbán gaat vooral voor zijn imago als de man die Hongarije en Europa krachtig verdedigt tegen de islam

RUNA HELLINGA

Een hek van scheermesjesdraad en gewapende patrouilles langs de grens. Maar ook politieagenten die vluchtelingen die illegaal de grens passeren van een varkensvleesvrij voedselpakket voorzien en vriendelijk voor registratie naar de dichtstbijzijnde politiepost verwijzen. De logica lijkt zoek in de Hongaarse aanpak van de vluchtelingenstroom aan de Servische grens. Dat is niet zo vreemd, want de regering zit in een spagaat tussen internationale en binnenlandse politiek.

Dagelijks komen 1500 asielzoekers het land in. Dat aantal is alleen maar gegroeid sinds Hongarije begin augustus begon met de bouw van het hek dat hen buiten moet houden. Hongarije wil die mensen niet. Vluchtelingen uit Oekraïne zijn eventueel welkom, maar moslims en Afrikanen niet.

Hongarije doet als enige EU-land niet mee aan de Europese herverdeling van asielzoekers. Het weigert mee te werken aan de Dublin-akkoorden die bepalen dat vluchtelingen asiel moeten aanvragen in het eerste EU-land dat ze betreden. Hongarije is vol, aldus premier Viktor Orbán. De vluchtelingen zijn eerst door Griekenland en Servië gekomen. Dat zijn volgens Hongarije veilige opvanglanden, mensen kunnen daar asiel aanvragen.

De vluchtelingenstroom is een re- eel probleem. Maar Orbán heeft de kwestie ook met succes aangegrepen om de dalende populariteit van zijn partij, Fidesz, een halt toe te roepen. Naast concrete maatregelen is er een regelrechte propagandacampagne tegen asielzoekers.

Daarin past ook een nieuwe wet die illegale grensovergang moet bestraffen met vier jaar cel. Het is onlogisch om mensen die je niet in je land wil hebben, langdurig op te sluiten, maar het klinkt krachtdadig. En dat is het beeld dat Orbán wil presenteren: de man die Hongarije en Europa met alle middelen verdedigt tegen de islam, net als de Hongaren Europa in de 15de eeuw tegen de Turken verdedigden.

Propaganda tegen asielzoekers, slechte opvang en het peperdure scheermesjeshek hebben in Brussel tot de kritiek geleid dat Hongarije zijn geld beter kan besteden. Maar Boedapest klaagt juist dat de EU Hongarije in de steek laat. De kleine acht miljoen euro die Brussel als steun wil geven, is volgens regeringstopman János Lázar veel te weinig. Hongarije dreigt volgens hem een reddingsboot te worden die ten onder gaat aan het gewicht van de mensen die zich eraan vastklampen en het EU-geld wordt "op vernederende wijze verdeeld".

Dit jaar hebben officieel al 130.000 mensen in Hongarije asiel aangevraagd. De reddingsboot lijkt inderdaad vol, ware het niet dat vrijwel niemand echt in Hongarije blijft, 80 procent reist meteen door. Slechts een klein deel meldt zich daadwerkelijk bij een opvangkamp en ook daar blijven de meesten maar kort.

Aangezien Hongarije de vluchtelingen liever kwijt dan rijk is, is het niet gek dat er weinig pogingen worden gedaan om hun vertrek te verhinderen. Vluchtelingen die zich registreren, krijgen een papier waarmee ze twee dagen lang op binnenlandse treinen kunnen reizen. De bedoeling is dat ze naar een kamp gaan, maar naar Boedapest, of zelfs naar de volgende bestemming, de Oostenrijkse grens, behoort ook tot de mogelijkheden.

Oostenrijk zit niet te wachten op het doorschuiven van het probleem. Het dreigde eerder zelfs om hernieuwde grenscontroles in te voeren. Daar voelt Boedapest weinig voor en om aan die Weense kritiek tegemoet te komen, kunnen vluchtelingen inmiddels niet meer op internationale treinen reizen. Mensensmokkelaars zijn er blij mee. De eerste vluchtelingen in de velden langs de Oostenrijks-Hongaarse grens zijn al gesignaleerd.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden