Lippenstift

Bestaat hedendaagse schoonheid? vroeg de Franse filosoof André Comte-Sponville. Zijn antwoord ging over natuur, kunst en vrouwen.

Natuur is eeuwig. Onze luchten zijn eeuwig. En toch zijn onze luchten van vandaag, van dit ogenblik. Hoe anders waren ze vanochtend! Ook kijken wij niet op dezelfde manier als onze voorvaderen. Wij kijken anders naar de eeuwige natuur. "Daarom is de schoonheid van de natuur altijd modern. Wat een geluk de tijdgenoot te zijn van die eeuwigheid."

Over kunst kan Comte-Sponville niet hetzelfde zeggen. "Dat ik de tijdgenoot ben van onze hedendaagse kunstenaars, vind ik maar zelden verheugend. Ik zou liever de tijdgenoot zijn van Michelangelo en Dürer, van Rembrandt en Vermeer, van Bach en Chardin..."

En vrouwen? Zij zijn anders dan honderd jaar geleden. Ze hebben niet hetzelfde lichaam. Hun kleren zijn veranderd, hun blikken, hun glimlach, hun manier van lopen, hun allure, hun stoutmoedigheid, elegantie, humor, gratie en sensualiteit. "De mannen hebben tegenwoordig geluk: de vrouwen zijn nog nooit zo mooi geweest, zo vrij en begerenswaardig... Wat een geluk hun tijdgenoten te zijn!"

Een tijdgenote van me trouwde vorige maand. Op de bruiloft werd een quiz gedaan om te peilen wie de bruid het beste kende. Een van de vragen was: hoeveel lippenstiften bezit de bruid?

Het antwoord: 143. Niemand zat in de buurt.

Een vrouw die haar lippen kleurt, het gebeurde al in Mesopotamië, Egypte, India. Het was altijd rood. De legendarische Cleopatra gebruikte een pasta met het pigment karmijn, gewonnen uit duizenden geplette vrouwelijke schildluizen van de schijfcactus.

Ook het pigment vermiljoen werd een geliefde rode kleurstof, gewonnen door het vergruizen, wassen en verhitten van het mineraal cinnaber. Vermiljoen is ook de naam van het rood in de Nederlandse vlag.

Voor het maken van een lippenpasta werden in de loop der tijd uiteenlopende stoffen gebruikt, met als basis olie en was. Tegenwoordig wordt de pasta gemaakt van een kleurstof, een oplosmiddel voor de kleurstof, bijvoorbeeld minerale olie, vetten of wonderolie (verkregen door het uitpersen van de bonen van de wonderboom - geen sprookjesboom, maar een die echt bestaat), een verzachter: wolvet, een versteviger: bijenwas of carnaubawas (gewonnen door het stukslaan van bladeren van een Braziliaanse palmboom), en geur- en smaakstof.

Een vrouw die haar lippen stift: wij vinden dat zo gewoon dat we niet beseffen hoe bijzonder dat is. Vuurrode lippen. En vermiljoen, karmijn, wijnrood, scharlaken, granaatrood, inkarnaat, kersrood, koraal, steenrood, pioenrood, amarant, bloedrood - rood in alle schakeringen.

Maar de rode lippenpasta werd pas lippenstift door de uitvinding van de stift. De pasta wordt geperst tot een staaf die naar boven afschuint. De staaf komt in een koker die aan de onderkant - dat is de vinding - een schuif- en draaimechanisme heeft. Zo werkt het tedere mysterie van de lippenstift: je draait aan de koker en dan schuift de stift omhoog. Wie met een hamer de koker molt, ziet het kleine mechaniek van draai en schuif, dat in de jaren 10 van de twintigste eeuw werd uitgevonden.

Opeens was hij er: de lippenstift. Eerst de tooi van filmster en madam, nu de smuk van velen. De uitvinder bleef onbekend.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden