'Limburgs voetbal kan op termijn herstellen'

Ooit floreerde het voetbal in Zuid-Limburg. Als Roda JC degradeert, speelt geen enkele Limburgse club meer in de eredivisie.

Het onkruid kruipt omhoog tussen de stenen van de robuuste staantribune van Kaalheide. De glazen van het scorebord zijn ingegooid. De hoofdtribune staat er nog, maar de stoeltjes zijn verweerd en op enkele hebben vogels hun nest gebouwd.

Roda JC heeft het stadion met sintelbaan, laag gelegen in een rustige buurt van Kerkrade in 2000 verlaten voor het grotere, nieuwe Parkstad Limburg Stadion op een bedrijventerrein verderop. De club traint nog wel op het complex, terwijl een atletiekvereniging de sintelbaan gebruikt.

Het Zuid-Limburgse voetbal bloeide toen Roda nog op Kaalheide speelde. Ook MVV en Fortuna Sittard waren in de jaren negentig vaste krachten in de eredivisie. Roda JC werd in 1995 tweede achter het toen ongenaakbare Ajax en haalde in 1998 de kwartfinale van de Europacup II. MVV werd begin jaren negentig twee keer zevende in de eredivisie voor het in 2000 definitief wegzakte naar de eerste divisie. Fortuna hoopte met een nieuw stadion de zevende plaats in 1998 te overtreffen maar in plaats daarvan bleek het stadion het begin van financiële problemen die in 2002 leidden tot degradatie.

Nadat het Noord-Limburgse VVV uit Venlo vorig jaar afzakte naar het tweede niveau lijkt nu ook de laatste Limburgse eredivisieclub te degraderen. Roda JC speelt vanavond in Deventer voor lijfsbehoud in de eredivisie. Roda moet winnen van Go Ahead Eagles en hopen dat NEC verliest bij Ajax om te voorkomen dat de club na 41 jaar degradeert naar de eerste divisie.

Roda JC, ontstaan in 1962 na een fusie tussen Roda Sport en Rapid JC promoveerde in 1973 naar de eredivisie om er niet meer uit te verdwijnen. Beste prestatie was de tweede plaats in 1995. Meestal eindigde Roda in de subtop, een enkele keer onderin de middenmoot. In 2011 werd Roda nog zesde, daarna tiende en vorig seizoen overleefde het ternauwernood de nacompetitie tegen Sparta na een zestiende plaats in de competitie.

Als het sportief slecht gaat met Limburgse clubs duurt het vaak niet lang voor de naam FC Limburg valt. Een fusie van MVV, Fortuna en Roda JC zou moeten zorgen voor een Limburgse topclub in de eredivisie. Althans, dat was de theorie. In 2009 ketste een fusie tussen Fortuna en Roda JC onder de werktitel Sporting Limburg op het laatste moment af.

"Het scenario van FC Limburg heeft alle Limburgse clubs geschaad", zegt Martin Masset, algemeen directeur van Fortuna Sittard. "De fusieplannen gaven de clubs een negatief imago. Het waren ook niet alleen de supporters die de fusie niet wilden, ook het bedrijfsleven wilde niet investeren en uiteindelijk haakte ook de politiek af."

De clubs moeten zich dus zelf zien te redden. Dat hoeft overigens niet te betekenen dat clubs niet samenwerken, want de vier Limburgse clubs doen bijvoorbeeld wel samen met de provincie mee aan maatschappelijke projecten. De identiteit van de clubs blijft daarmee intact.

Masset: "Fortuna is een sterk 'merk'. We hebben alles om een eredivisieclub te zijn. Fortuna is de eerste profclub van Nederland met een rijke historie en bekende clubcoryfeeën als Mark van Bommel, Bert van Marwijk en Huub Stevens. Het stadion met 12.500 plaatsen is ervoor gebouwd en in het achterland met 200.000 inwoners en bedrijven als VDL en DSM zit genoeg potentie."

De afgelopen jaren heeft Fortuna een schuld van 13 miljoen euro en een jaarlijks tekort van zeven ton weggewerkt. Met een begroting van momenteel 2,4 miljoen euro kan het vizier langzamerhand op de toekomst worden gericht.

Masset wil jaarlijks de nacompetitie halen en hoopt binnen drie tot vijf jaar te promoveren. Met attractief voetbal en lokale spelers in het eerste elftal wil de club meer supporters aan zich binden. Het aantal toeschouwers zou daarmee moeten stijgen van zo'n 3000 nu naar 6- à 7.000.

Als voorbeeld geldt de provincie Overijssel. "Daar spelen FC Twente, Heracles, PEC Zwolle en Go Ahead Eagles in de eredivisie terwijl de provincie qua inwoners en economie niet onderdoet voor Limburg. FC Twente was bijna failliet terwijl Heracles, Zwolle en Go Ahead zich hebben herpakt in de eerste divisie en daarna zijn gepromoveerd."

De degradatie van Roda JC ziet Masset daarom niet per se als negatief voor het Limburgse voetbal. "We krijgen er een derby bij, dat levert alleen al een ton extra inkomsten op. Voor Roda kan het ook voordeel hebben omdat ze de tijd krijgen om te veranderen en zich klaar te maken voor de toekomst."

Die mening deelt Paul Rinkens, algemeen directeur van MVV uit Maastricht. "Soms heb je een vervelende ervaring nodig om beslissingen te nemen die je rationeel al had moeten nemen, maar emotioneel uitstelt."

Voor MVV kan de degradatie van Roda eigenlijk vooral positieve gevolgen hebben. "Er komt een derby bij en mogelijk komen er bedrijven terug naar De Geusselt die nu Roda sponsoren omdat die eredivisie spelen. Al zal dat hoogstens tien procent zijn."

De malaise bij de Limburgse clubs is volgens Rinkens niet een Limburgs, maar een Nederlands probleem. "Het hele Nederlandse voetbal is in crisis. We moeten terug naar de basis. Jeugdspelers opleiden en jongeren met de club verbinden zodat er meer binding met de regio komt, oud-spelers bij de club betrekken en op meer gebieden samenwerken met andere clubs."

MVV draaide economisch gezien een goed seizoen, want de club maakte op een begroting van 2,9 miljoen euro voor het eerst in jaren geen verlies. De club trok gemiddeld zo'n 4.000 toeschouwers. Sportief was het mager met een elfde plaats en het missen van de nacompetitie.

Op termijn ziet Rinkens MVV hoogstens incidenteel in de eredivisie spelen. "Maastricht is een grote, groeiede stad met 120.000 inwoners, maar dat zijn vooral studenten. Er zijn niet veel ondernemers. Van donderdag tot zondag komen er mensen naar Maastricht om te genieten van de stad, maar die zijn doordeweeks verdwenen. Ook in de eredivisie trokken we in De Geusselt nooit meer dan 7200 man."

Roda trok dit seizoen gemiddeld bijna 14.000 toeschouwers, waarmee de club qua toeschouwersaantallen landelijk op de elfde plaats staat. De regio Parkstad, waarvan Heerlen, Kerkrade, Landgraaf en Brunssum de grootste gemeenten zijn, telt 250.000 inwoners. Toch dreigt de club met het stadion van 20.000 plaatsen volgend jaar in de eerste divisie te spelen. Supporters van Fortuna kijken er in elk geval naar uit. Al weken hangen er spandoeken in de stadions en op viaducten boven de snelweg: Roda, degradeer voor ons.

Bij gebrek aan sportieve successen is het vooruitzicht van acht Limburgse derby's in de eerste divisie een sprankje hoop dat de vergane glorie ooit terugkeert in de heuvels van Zuid-Limburg.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden