Limburg haalt afspraak voor windmolens nog steeds niet, maar betrekt de bewoners wel

Er komen nieuwe windturbines bij, maar daarmee is Limburg er nog niet.  Beeld ANP XTRA
Er komen nieuwe windturbines bij, maar daarmee is Limburg er nog niet.Beeld ANP XTRA

De provincie Limburg heeft afspraken gemaakt met gemeenten over de bouw van nieuwe windturbines. Mooi bericht, maar de deal blijft onvoldoende. Limburg haalt milieubeloften voor 2020 er nog steeds niet mee. Met de aanpak denkt SP-gedeputeerde Daan Prevoo toch punten te scoren. “Bewoners mogen meedenken over windprojecten en meedelen in de winst.”

Prevoo maakte er een feestelijk moment van, toen hij met een groep Limburgse gemeenten een overeenkomst sloot over de komst van windmolens. De gemeenten Weert, Peel en Maas, Leudal en Nederweert gaan samen ongeveer 16 windturbines neer te zetten. Middelgrote exemplaren moeten het worden: 3 Megawatt (MW). Ze tellen op tot 48 MW, goed voor ruim 30.000 huishoudens. De eerste molens verrijzen in 2020. De Limburgse bestuurders maakten een vrolijk fotomoment van de ondertekening. Met op de achtergrond een leus in dikke rode letters: ‘Wind is nodig’.

Achterstand blijft

Ondanks de tevredenheid is de windenergiedeal feitelijk te klein en te laat. In Limburg staan nu nog nauwelijks windmolens. Zes stuks om precies te zijn, goed voor ruim 12 MW volgens de database Windstats. In het landelijke energieakkoord, dat overheden bedrijven en milieuclubs in 2013 sloten, beloofde Limburg om dat voor 2020 uit te breiden tot 95,5 MW. Dat lukt nog bij lange na niet. Met de nu beklonken deal kan Limburg pas twee derde van de belofte inlossen.

In de laatste doorrekening van alle Nederlandse plannen voor windenergie stelde de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) al vast dat de meest zuidelijke provincie totaal niet op dreef ligt met de tijdige plaatsing van genoeg windmolens. Er zijn weinig plannen. En die zitten nog in pril stadium. Er zijn meer provincies die nog veel windenergieprojecten moeten plannen en uitwerken, maar relatief gezien heeft Limburg nog het meeste werk te verzetten. RVO noemde het ‘onwaarschijnlijk’ dat Limburg in 2020 genoeg windmolens klaar heeft. De nieuwe plannen veranderen daar niks aan.

Provincies die beter op schema liggen met de ontwikkeling van windenergieprojecten stuiten daarbij wel vaak op lokale weerstand. Bewoners willen niet dat bedrijven of overheden –in hun optiek: plotsklaps- besluiten om turbines in de buurt te plaatsen. Het resultaat: ze protesteren en stappen naar de rechter. Dat willen de Limburgse bestuurders anders aanpakken.

Omwonenden betrekken

Onderdeel van hun akkoord is: de provincie komt niet met zogenoemde inpassingsplannen om aan te wijzen waar windmolens kunnen komen. De gemeenten mogen zelf hun plannen maken. Prevoo zegt dat zijn provincie kiest voor ‘kwalitatief goede’ projecten. Limburg stelt als voorwaarde dat bewoners worden betrokken bij de plannenmakerij.

De bouw van molens moet liefst in ‘coöperatief verband’ gebeuren. Nog een voorwaarde is dat de opbrengsten ‘zoveel mogelijk naar de lokale omgeving gaan’. Prevoo zegt dat dit kan door een deel van de winst van een windmolenpark te storten in een regionaal fonds. “Van daaruit kun je bijvoorbeeld investeren in een speeltuin of zonnepanelen in de wijk”, zegt hij.

Een onafhankelijk team moet er in Limburg op gaan letten dat bewoners daadwerkelijk kunnen deelnemen en meeprofiteren en dat inpassing in het landschap door de beugel kan. De gemeentebesturen hakken op basis daarvan de knoop door over nieuwe windenergieprojecten. Prevoo blijft ervan overtuigd dat er genoeg nieuwe windprojecten in Limburg bijkomen om de afgesproken 95,5 MW van het energieakkoord te halen. “Ook bij Greenport Venlo en bij bedrijventerreinen zoals Avantis zijn er mogelijkheden.” Lukt dat nog, voor 2020? “Een windontwikkelaars moeten allerlei procedures doorlopen, dus misschien wordt het wat later”, geeft Prevoo toe.

Energieakkoord

In 2020 moeten alle provincies samen 6000 MW aan windmolens hebben, is afgesproken in het energieakkoord. Volgens de organisatie van provincies, het IPO, was eind 2015 bijna 3000 MW klaar. Een deel is in aanbouw. De rest zit nog in de pijplijn. Initiatiefnemers zijn bijvoorbeeld bezig met het regelen van vergunningen en financiering.

De Sociaal Economische Raad (Ser) ziet toe op de uitvoering van het energieakkoord. De Ser rekent erop dat de Nederlandse windmolens in 2020 inderdaad optellen tot 6000 MW, goed voor de stroombehoefte van 4 miljoen huishoudens. Eind deze maand verschijnt er een nieuw voortgangsrapport over de plaatsing van windmolens per provincie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden