Lijden is weer zichtbaar geworden

Niets was zeker in de 93ste Tour de France. Dat maakte de ronde sportief sensationeel tot het einde. De dopingjacht had invloed, maar in welke mate zal altijd de vraag blijven.

Nadat hij zaterdag de Tour had beslist in de tijdrit in de Bourgogne, reageerde Floyd Landis geïrriteerd op vragen over de invloed van de uitsluiting van mannen als Jan Ullrich en Ivan Basso. Hij wilde niet over doping praten. Ook toen hij werd uitgedaagd om een boodschap te geven aan kinderen die zijn gaan dromen over de Tour kon hij slechts over zijn lippen krijgen dat wielrennen een heel mooie sport is.

Hoe diepgeworteld het dopingprobleem in zijn sport is, bleek opnieuw pal voor de start van de Tour in Straatsburg. De geloofwaardigheid bereikte een historisch dieptepunt toen duidelijk werd dat een substantieel deel van de top klant bleek te zijn van de ’gifmenger van Gran Canaria’, Eufemiano Fuentes. Wie kon nog waarde hechten aan de uitslagen van Ullrich en Basso, de beoogde kampioenen van deze ronde? De ploegbazen beseften dat ze het oordeel van de Spaanse rechter niet af moesten wachten. Wie verdacht wordt van fraude – en niet zonder reden – moet aan de kant blijven. De sport heeft daarin een eigen ethiek ontwikkeld. Ze heeft geen andere keus.

Na de finish in Parijs is één conclusie onvermijdelijk. De schoonmaak was een zegen voor de sport. Sportief leverde het een open, verrassende Tour op, met al zijn inzinkingen en dramatische wendingen. Uiteindelijk werd de Tour op emoties beslist door Landis, die een vernedering aangreep om iets recht te zetten in de rit naar Morzine. Het onvoorspelbare verloop riep steeds weer referenties op aan oude tijden. Werd Oscar Pereiro een nieuwe Walkowiak, de verrassende winnaar in 1956? De vermeende capitulatie van Landis op La Toussuire had historische dimensies, zijn verwoestende revanche werd ondenkbaar geacht in de zo geregisseerde moderne wielersport. Enerverende sport.

Nog belangrijker was dat de afgelopen weken het lijden van elke Tourrenner weer zichtbaar werd. Wielrenners werden weer gewone stervelingen. Ze hadden allen een zwakke dag, een indicatie dat men met de farmaceutische preparatie terughoudend is geworden. ,,Niemand heeft met een serene glimlach door de Alpen gereden. Het beeld van deze Tour was anders dan de afgelopen jaren’’, meent Rabobank-manager Theo de Rooij. ,,Dit was een schone Tour, relatief.’’

Het blijft gissen in welke mate de dopingjacht invloed had. Discovery Channel was geen schim van de machine die de afgelopen jaren met Armstrong door de bergen marcheerde. Reed David Millar veel minder dan voor zijn schorsing omdat hij nu ’schoon’ is? Deden de Fransen eindelijk weer mee (drie ritzeges, twee man bij de beste tien, voor het eerst sinds 2000) omdat de competitie eerlijker is geworden? Verklaart dat ook het succes van Rabobank?

Niemand heeft de illusie dat de sport nu dopingvrij is. Sportarts Berend Nikkels vertelde zaterdag in AD Sportwereld dat hij Nederlandse renners al jaren adviseert over bloeddoping. De liberale Nikkels is voorstander van gereguleerd gebruik van epo: het zou gezonder zijn en zo effectief dat het niet meer weg te denken is. Renners nemen dit soort artsen in vertrouwen, niemand hoeft er van te weten.

De afwerende reactie van Landis – laten we het probleem negeren – paste in dat beeld. Toch lijkt de wielerwereld een belangrijke stap vooruit te hebben gezet sinds 1998. Destijds werd collectief schande gesproken over de Franse justitie. Het waren indringers. Nu spraken renners openlijk over een goede zaak. De tolerantie tegenover de zondaars is sterk verminderd. Het ferme optreden van de ploegmanagers staat haaks op hun slachtofferrol in 1998. T-Mobile trad hard op. Volgens De Rooij zal deze sociale controle van binnenuit het probleem verder naar de periferie verbannen. De Rooij: ,,Laat de tijd maar zijn werk doen.’’

Het klinkt hoopgevend, maar de verleiding zal altijd blijven. Wie wil gloriëren in zo’n zware sport vindt heus wel weer een dokter die onder het mom van gezondheid lak heeft aan een eerlijke competitie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden