Liefhebben in conflictgebied

Fotoproject | Joods-Palestijnse stellen stuiten op veel weerstand, bij buren, collega's en familieleden. In het fotoproject 'Love zone' vertellen ze over hun ervaringen.

ANYA VAN LIT

Zizo is systeemanalist en mensenrechtenactivist. Yossi is bankmanager.

Zizo: "We woonden al drie jaar samen in Tel Aviv toen ik bij aankomst in onze flat, in de hal, een opgeplakte brief vond; 'Aan de bewoners van dit gebouw. Vanwege de huidige terreurdreiging kunnen wij er niet zomaar aan voorbijgaan dat er een Arabier in ons midden woont. Zijn naam is Ziyad Abul Hawa... Ik nodig alle bewoners uit om dit te komen bespreken in de 'bomb shelter' op de eerste etage...'. Ik moest erom lachen. Maar Yossi allerminst."

Yossi: "Ik was woedend, ben alle buren langsgegaan om te achterhalen wie deze brief had opgeplakt. De meesten reageerden verontschuldigend, er kwamen zelfs buren langs met cake."

Zizo: "Ik ben vaak over het voorval geïnterviewd. En ben zeer actief in het publieke debat over de situatie in Israël. Als Arabier ben ik tegen elke politieke partij die racistisch of homofoob is. Ik krijg veel reacties op sociale media, heftige racistische reacties, gelukkig ook ondersteunende."

Yossi: "Onze politieke overtuigingen verschillen nogal van elkaar. Ik ben zionist. Zizo is Palestijn. We hebben verhitte discussies, vooral in oorlogstijd. Maar we respecteren elkaar, respecteren de andere mening. Maar ik verander ook, voor ik Zizo ontmoette neigde ik meer naar de rechtse Likudpartij. Bij de laatste verkiezingen stemde ik op de linkse Meretzpartij.

Zizo: "We hebben elkaar ontmoet via een datingsite. Allebei hebben we een liefde voor sciencefictionverhalen en tv-shows, met name 'The Good Wife'. Mijn familie, in Oost-Jeruzalem, heeft Yossi van het begin af aan geaccepteerd. Hij was ook niet de eerste Joodse man met wie ik thuiskwam. Ze vragen zich soms met een glimlach af hoe hij het met mij uithoudt."

Yossi: "Ik groeide op vlakbij Haifa. Mijn broers en Zizo werden meteen vrienden. Mijn ouders hadden er veel meer moeite mee dat Zizo Palestijns is. Mijn moeder weigerde een Arabier in de familie op te nemen. Mijn broers bleven ons uitnodigen en dwongen mijn moeder de feiten onder ogen te zien. Na een jaar sloot ze Zizo in de armen."

Zizo: "We trouwden, symbolisch, in oktober 2015 in Jaffa. Mijn ouders konden helaas Oost-Jeruzalem niet uit, het was hermetisch afgesloten na de zoveelste mes-aanval die week. De situatie in Israël was toen extreem gespannen. Vijf minuten van de trouwzaal barsten hevige rellen los tussen het leger en de Arabische inwoners van Jaffa. Toch was het een prachtige, liefdevolle dag en nacht, met 190 gasten, vrienden en familie, van allerlei komaf."

Samira is actrice, verpleegkundige en human rights activist. Shir is student.

Samira: "We ontmoetten elkaar in 2014 op een congres voor homoseksuelen, lesbiennes, biseksuelen en transgenders. Het was oorlogstijd. Operatie Tzuk Eitan, het offensief van Israël tegen Hamas, was in volle gang in Gaza. Ik voelde me zeer gefrustreerd over de politieke situatie en had weinig contact met andere deelnemers. Toch merkte ik Shir op."

Shir: "Ik was toen nog soldaat in het Israëlische leger. Ik groeide op in een kleine mosjav (een coöperatieve landbouwnederzetting, red.) in het zuiden van Israel en had nog nooit een persoonlijke ontmoeting met een Palestijnse Israëliër gehad. Ik werd heel nieuwsgierig naar Samira. We besloten iets te gaan drinken. Mijn nieuwsgierigheid werd afgewisseld met achterdocht: kon ik haar wel vertrouwen, had ze een agenda waar ik niks van wist? Zo groei je op in Israël; met wantrouwen ten opzichte van de Arabische bevolking."

Samira: "Dat Shir in het leger diende, was heel moeilijk voor mij. Die beelden van de bombardementen in Gaza zijn moeilijk los te zien van het feit dat Shir daar deel van uitmaakte. Ook mijn zus, die in Ramallah woont, en goede Palestijnse vrienden, hadden moeite met het feit dat ik met een soldaat uitging. Ik probeerde gedachten hierover naast me neer te leggen, om de liefdesrelatie in stand houden."

Shir: "Ik kan zeggen dat uit de kast komen met mijn seksuele geaardheid makkelijk was in vergelijking met het uit de kast komen met mijn liefde voor een Palestijnse. Mijn broer, zussen en goede vrienden accepteerden Samira. Maar mijn ouders in eerste instantie niet. Mijn moeder wilde haar zelfs geen hand geven. Nu, na twee jaar, gaat het beter. In het leger ontving ik wisselende reacties. Een commandant reageerde met zeer veel achterdocht op mijn relatie, een ander juist met veel begrip. Als we over Israël praten, het leger, creëert het soms afstand tussen ons. Maar we leren van elkaar en groeien naar elkaar toe, het heeft onze relatie ook rijker gemaakt. Ik ben teleurgesteld in de Israëlische staat, die steeds intoleranter, conservatiever en racistischer wordt. Er is in het Jodendom een gezegde; 'Or lagoim, licht voor alle volkeren', van de profeet Jesaja. Daarin ligt voor mij de kwaliteit van het Jodendom dat leidt naar tolerantie en compassie; het zien van de ander."

Samira: "In mijn ouderlijk huis in Haifa kwamen regelmatig Joods Israëlische vrienden op bezoek. We speelden met Joodse kinderen in onze achtertuin. Zij speelden de baas, zij zaten op de schommel, wij Arabische kinderen moesten duwen. Toen kreeg ik al een sterk gevoel van ongelijkwaardigheid. De hedendaagse situatie in Tel Aviv is op zijn zachtst gezegd niet prettig, als ik mijn hond al in het Arabisch roep zie ik mensen woedend naar me kijken.

"Maar als stel heb ik het gevoel dat we in dezelfde boot zitten. Na twee jaar zien we de realiteit steeds meer hetzelfde. Israël is voor mij als in een auto zitten met een dronken bestuurder; spring ik eruit, of neem ik het risico en blijf in de auto zitten? Maar ik zal altijd een vreemde zijn in een ander land. Ik zit de rit uit, dit is mijn thuis."

Vanwege de moeizame relatie met haar familie en haar rol in het leger is de achternaam van Shir op haar verzoek weggelaten.

undefined

love zone

Love Zone heet het project van fotografenduo Hadas Itzkovitch en Anya van Lit, over liefdesstellen in conflictgebieden. Een half jaar lang zocht het tweetal in dat kader naar Joods-Palestijnse stellen die het aandurfden om zich te laten portretteren, en dat was bepaald niet eenvoudig. Veel van deze stellen, ervoeren ze, willen uit angst hun relatie zo stil mogelijk houden. Zou het toeval zijn dat de beide koppels die ja zeiden, homoseksueel zijn? Ze waren al eens eerder uit de kast gekomen, dat scheelt misschien.

Maar toen ze dat deed met haar geaardheid, was dat een stuk makkelijker dan toen ze uitkwam voor haar liefde voor een Palestijnse, vertelt studente Shir. Tekenend is het verbod van het boek 'Gadar Haya' van Dorit Rabinyan op middelbare scholen, in februari van dit jaar. Het verhaal beschrijft een liefde tussen een Joodse vrouw en een Palestijnse man. Het ministerie gaf de uitleg dat 'intieme relaties tussen Joden en niet-Joden een bedreiging zijn voor de identiteit'.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden