Lessen voor een leuker leven

1. Graag meer positieve verhalen

"Ik heb mij voorgenomen om mensen blij te maken. Daarom wil ik - net als in mijn vorige programma - positieve verhalen brengen. En omdat ik in mijn eerste solo 'Gelukzoekers' echt al mijn persoonlijke verhalen had verteld, werd het mij al snel duidelijk dat mijn tweede programma 'Van horen zeggen' moest heten.

"Er zitten niet alleen maar zonneschijn-verhalen in het programma. Integendeel. Ik vertel liever verhalen waarin dingen heel erg mis gaan. Als troost. Om mensen te laten zien dat het altijd nog treuriger kan."

2. Laat je echt kennen

"De leukste manier om een avond door te brengen, is volgens mij: met iemand bijzondere verhalen uitwisselen. Verhalen zeggen meer over jou dan je denkt. Daar komt bij dat in de twee jaar hiervoor een aantal vrienden van mij in het ziekenhuis lag of doodging. En het wonderlijke is, dat dat gegeven een ander soort gesprekken op gang bracht. Eén van hen zei letterlijk: 'Ik heb opeens andere gesprekken.' Want 'we hebben alle tijd' gold niet meer. Dus de verhalen die verteld werden, kregen lading, intensiteit en diepte. Toch waren het nooit zware gesprekken, over het algemeen hebben we behoorlijk gelachen. Dat heb ik meegenomen in mijn theaterprogramma.

"Vaak hebben mensen die iets willen vertellen over zichzelf, een verhaal over een ander: 'Een vriend van mij heeft aambeien en durft niet naar de dokter.' 'Weet je met wie het slecht gaat?' En dan gaat het eigenlijk over hun eigen relatie. In die zogenaamde verhalen over een ander durf je meer. Omdat er altijd nog een ontsnapping is. Al die verhalen van anderen die ik nu vertel, gaan natuurlijk eigenlijk over mijzelf."

3. Een oordeel is zo geveld

"Nu ik alleen op het podium sta, kan ik alles zelf bepalen. Ik hoef niet, zoals bij NUHR - waar we met zijn drieën zijn - eindeloos te discussiëren of iets te vinden van wat anderen doen. Ik kan voor de voorstelling beslissen: ik verander vanavond twee verhalen. Aan de andere kant is het zwaarder om in je eentje de voorstelling te 'dragen': ik ben de spanningsboog van de avond.

"Misschien zoek ik daarom nu, sneller dan bij NUHR, contact met de zaal. Ik vind het leuk om onderzoekjes met de mensen te doen. Bijvoorbeeld over hoe snel je oordeelt, zonder te weten waar het echt over gaat. Mensen bepalen aan de hand van een eerste 'hallo' wat voor persoon dat is. En daar komen ze bijna nooit meer los van. Kijk, dat ga ik testen natuurlijk. Kennelijk is iets van iemand vinden klaar in een tiende van een seconde. Daarna gaat dat hele luie brein er argumenten bij bedenken. Dan voel je: hé, dat klopt heel goed bij wat ik denk. En dan ben je heel tevreden met jezelf. Je zoekt voortdurend bevestiging voor wat je al denkt. Dat zal wel met veiligheid te maken hebben. Er is een schitterend boek van Daniel Kahneman, 'Ons feilbare denken'. Dat gaat precies hierover. Bere-interessant.

"Ik vind het mooi om dingen inzichtelijk en begrijpelijk te maken. Dat is de leraar in mij."

4. De schoonheid van leren

"Ik had op de Academie voor Lichamelijke Opvoeding een zwemleraar, Harry Ranzijn. Hij moest een les van mij beoordelen. Ik had een groep 5 van de basisschool en ik vond het echt goed wat ik deed. De kinderen moesten een estafette doen: eerst gekleed zwemmen, dan uit het water die kleren ophangen en weer door. Het was hilarisch. Eén grote bende, iedereen lachen. Ik dacht: hier valt weinig aan te verbeteren, dit wordt een 9. Maar meneer Ranzijn zei: 'Ja, het was leuk, maar ik vond het een slechte les, want wat hebben die kinderen nou geleerd? Ze hebben lol, maar dat kan mijn vader met een feestneus op ook. Maar jij bent een opvoeder! Dan leer je ze toch wat er mooi is aan zwemmen?' En toen hield hij een gepassioneerd verhaal over de schoonheid van bewegen en de liefde voor sport en zwemmen. Ik was toen twintig en het is mij altijd bijgebleven. Ik wil dus meer."

5. Zorgen dat we het goed hebben

"Die leraar in mij is er nog steeds. Het is in het theater net als met opvoeden: je moet een visie en een doel hebben. Nou, dat heb ik ook. Ik zal niet te hoog inzetten, maar ik wil ervoor zorgen dat mensen vanaf morgen een leuker leven hebben. Oké, dat is een belachelijk hoog doel en misschien lukt het nooit, maar er moeten nou eenmaal mensen zijn die zorgen dat we het goed met elkaar hebben. Die rol neem ik op mij. Daarom benoem ik mijzelf in deze voorstelling tot Minister van Enthousiasme en die taak neem ik bijzonder serieus. Een aantal cabaretcollega's heeft tegen mij gezegd dat ik niet bezig moet zijn met hoe mensen de zaal uit gaan. Maar daar ben ik wel mee bezig. Ik wil dat mijn programma iets doet met ze en daar voel ik me verantwoordelijk voor. Ik wil niet dat mensen van mijn programma na afloop zeggen dat ze het leuk vonden, ik wil dat ze iets hebben meegemaakt."

Eens een leraar, altijd een leraar. Daarom wil cabaretier en oud-docent Peter Heerschop zijn publiek in zijn nieuwe theaterprogramma 'Van horen zeggen' graag iets meegeven. Dit zijn zijn vijf belangrijkste lessen.

Wie is Peter Heerschop?

Peter Heerschop (Bussum, 1961) leert op de alo Joep van Deudekom en Viggo Waas kennen. In 1987 doen zij als NUHR mee aan cabaretfestival Cameretten. Daarna volgen vele theaterprogramma's. Op tv is Peter te zien in o.a. 'Kopspijkers', 'Ik hou van Holland', en 'Jeuk'. Sinds 2002 doet hij 'Lieve Marianne', een column bij 'Evers staat op' (radio 538).

'Van horen zeggen' gaat a.s. vrijdag in première en is te zien t/m 4 juni. Meer info en speellijst: www.bostheaterproducties.nl/peterheerschop

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden