Leren onderhandelen om tot overeenstemming te komen

Een internationaal gezelschap van hoge ambtenaren en managers van bedrijven en organisaties wordt volgende week in Zeist getraind in technieken om bij onderhandelingen consensus te bereiken. Want duurzame ontwikkeling bereik je niet met compromissen.

Hans Schmit

ZEIST - Hoe het niet moet, hebben PvdA-lijsttrekker Wouter Bos en demissionair premier Balkenende na de kamerverkiezingen van januari laten zien.

Beide heren, zegt Frans Evers, zetten hoog in en moesten steeds iets terugnemen: ,,Over wat er dan uiteindelijk resteert, is niemand tevreden. Onderhandelen is dan inleveren; iedereen heeft het gevoel verloren te hebben. Zo'n manier van onderhandelen, door steeds maar weer stukjes van je wensen af te knippen, is funest voor het bereiken van een resultaat dat leidt tot duurzame ontwikkeling.''

Een mooi voorbeeld van hoe je dan wel moet onderhandelen, vormt volgens Evers het convenant over de Tweede Maasvlakte: ,,Daar is onder een onafhankelijk voorzitter, Hans Alders, aan de betrokkenen gevraagd wat ze willen en vervolgens gewerkt aan een samenhangend pakket van investeringen. Met als uitkomst een minimale negatieve invloed op het milieu en een, gegeven de omstandigheden, maximale impuls voor nieuwe natuur rond Rotterdam.''

Frans Evers is een van de oprichters en voorzitter van de Sustainability Challenge Foundation uit 1994 -een internationale organisatie die deze week voor de tiende keer in Zeist een trainigsweek organiseert.

Daar worden technieken aangeleerd om bij tegengestelde belangen (doorgaans natuur en milieu enerzijds en economie, consumptie en groei anderzijds) toch overeenstemming te bereiken, met een gezamenlijke winst voor alle partijen.

Evers (onder meer oud-directeur van Natuurmonumenten) wijst erop dat al in de jaren '70 in de Verenigde Staten bij mensen van instellingen en organisaties als Harvard University en het MIT in Boston het gevoel ontstond dat het sluiten van compromissen niet de goede weg was om duurzaamheid te bereiken. Na publicatie in 1987 van het rapport van de commissie-Brundtland over milieu en ontwikkeling raakte het begrip 'duurzame ontwikkeling' ingeburgerd.

Frans Evers: ,,We hadden het gevoel dat we in de traditionele onderhandelingen met partijen met tegengestelde belangen vast liepen met het bereiken van duurzame ontwikkeling. We hebben daarop besloten jaarlijks een trainingsweek te organiseren waar mensen vaardigheden kunnen opdoen in het behalen van maximale resultaten. We leren de mensen niet in te leveren, maar het resultaat te verrijken. Daarnaast leren ze wat je wilt te onderscheiden van wat je verdeelt: een groot stuk van een kleine taart kan kleiner zijn dan een klein stuk van een grote taart.''

De opleiding is de enige in zijn soort; er hebben tot nu toe meer dan 400 mensen uit 60 landen aan deelgenomen. Evers: ,,We krijgen veel verzoeken van oud-deelnemers om ook in hun eigen land trainingen op te zetten. We zoeken nu middelen om dat elk jaar in twee landen te doen. We hopen dat het mondiale netwerk van onderhandelaars die inzetten op duurzaamheid hierdoor snel groeit.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden