Leo Vroman, 'Toen ik nog leefde', uitg. Querido, ...

Leo Vroman, 'Toen ik nog leefde', uitg. Querido, f 19,50.

Met enige vertraging heeft nu winnares Anita van de Ven, van de Amsterdamse Rietveld Academie, haar ontwerp voor Vromans' 'Toen ik nog leefde' kunnen voltooien. Het is een soort dubbelboek geworden. Wie het op de normale manier opent, heeft links een boek van 16 uitklapbare bladzijden waarop telkens twee vormen van een gedicht van Vroman: de traditionele, in strofen van Vroman zelf, staat in een klein lettercorps op de achterkant; een versie in vrije typgrafie komt voor de dag als de bladzij wordt uitgeklapt. Woorden staan in vet, in cursief, al dan niet geisoleerd, enzovoort. Typografische voorschriften van Vroman, zoals regel- of strofe-indeling, zijn hier verlaten.

Ook het rechterboek bestaat uit 16 uitklapbare bladzijden, op doorkijkpapier. Op elk van deze bladzijden staan in zwart fragmenten van het gedicht op de corresponderende pagina in het linkerboek, in rood staat er een toelichting bij het betreffende gedicht, soms staat er ook nog een tekening.

Het vernieuwende is niet zozeer dat gedichten en toelichting in aparte boekjes staan, maar dat de toelichting over het gedicht heen kan worden gelegd. Er onstaat dan een kunstwerk, waarin de taal ondergeschikt is gemaakt aan typografie en grafiek. Voor wat het commentaar betreft, is het experiment daarom wel geslaagd.

De gedichten zelf echter profiteren niet van de typgrafische ingreep. In de traditionele vorm die Vroman zelf voor ogen had, zijn zij duidelijker.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden