Lawine en tsunami veegden historisch Genève van de kaart

Geofysici vinden sporen onder water

In het jaar 563 overspoelde een tsunami op het Meer van Genève de kust. Historische bronnen melden dat het begon met een lawine die in de delta van de Rhône terechtkwam, waarna een vloedgolf de nederzettingen aan het meer, waaronder het toenmalige Genève, verwoestte.

Een tsunami op het Meer van Genève? Dat kan toch niet, was de gedachte. Daar heb je een aardbeving voor nodig of steile bergwanden zodat de lawines met groot geweld in het water donderen. Beide zijn in het gebied niet voorhanden.

En toch was het een tsunami, schrijven drie Zwitserse geologen in het vakblad Nature Geoscience. Ze hebben op de bodem van het meer sporen gevonden van het natuurgeweld, en die sporen vertellen wat er werkelijk zou kunnen zijn gebeurd.

Met seismische metingen, boringsmonsters en dateringstechnieken ontdekten de Zwitsers een sedimentlaag die tussen 400 en 600 na Christus moet zijn afgezet. Een hele dikke laag, verspreid over een grote gebied: in korte tijd was in het diepste deel van het meer minstens een kwart kubieke kilometer modder en puin terechtgekomen. Dat moet wel te maken hebben met die lawine uit 563 waar de bronnen over reppen, schrijven ze.

Alleen is het iets anders gegaan dan die historische geschriften melden. De geofysici vermoeden dat de lawine de delta van de Rhône heeft verwoest. De opgeworpen modder heeft wellicht, samen met de rotsblokken, de rivier even geblokkeerd, waarna alles in één grote gulp het meer in is gestort.

Uit hun modelberekeningen blijkt dat dit een flinke tsunami kan hebben veroorzaakt. Na een kwartier moet een dertien meter hoge vloedgolf het toenmalige Lausanne hebben bereikt. Na dik een uur kwam een golf van acht meter aan bij Genève. Dat moet genoeg zijn geweest om over de stadswallen te spoelen en alles weg te vagen.

Het zou zo maar weer kunnen gebeuren, merken de geofysici op. Destijds waren er al vele slachtoffers, nu wonen er een miljoen mensen rond het meer. Eén op de vijf woont in Genève, en deze stad is uiterst kwetsbaar. Niet alleen omdat het centrum zo laag ligt, een tsunami wordt door de trechtervorm van het meer op het laatste stuk nog eens opgestuwd. Een risico dat niet moet worden onderschat, besluiten de Zwitsers.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden