Langzaam rot alles weg in Venezuela

Caracas: een jongen wacht op zijn beurt om water uit een openbare fontein te halen. Beeld AP

Na vijf dagen zit Venezuela nog altijd zonder stroom. Inwoners van het land improviseren om te overleven.

Vicente Fernandez heeft zijn vriezer nog niet open durven maken. “Ik ben bang dat alles verrot is”, vertelt hij aan een verslaggever van persbureau AFP. De 54-jarige winkelier was van huis, toen de stroom op donderdagavond uitviel, en kon zijn voorraden dus niet redden.

Een paar dagen later probeert hij in de overdekte Chacao-markt in hoofdstad Caracas aan eten te komen. Het marktgebouw is in schemer gehuld. Vlees, zuivel, vis en andere bederfelijke waren zijn niet meer verkrijgbaar. “Een tros bananen, een beetje groene”, vraagt hij aan een fruithandelaar.

Dan komt de volgende moeilijkheid: betalen. Door de hyperinflatie slaagt de centrale bank er al tijden niet meer in om steeds nieuwe biljetten te drukken met steeds meer nullen. Dus betalen Venezolanen tegenwoordig vooral elektronisch, maar dat lukt zonder stroom ook niet meer. Fernandez heeft geen dollars bij zich, maar slaagt erin de fruitverkoper te overtuigen dat hij het geld nog zal overmaken.

Een man vult een tank met water uit een berg in Caracas. Beeld REUTERS

Improviseren

“Laat ze de mariniers dan maar sturen, voor één keertje dan”, moppert die, waarmee hij het sentiment onder sommige Venezolanen verwoordt: een Amerikaanse militaire invasie is niet populair, maar op dit moment wel de minste van twee kwaden.

Want zoals Fernandez van dag tot dag zijn eten bij elkaar moet scharrelen, zo is heel Venezuela aan het improviseren om te overleven. Water komt er in de meeste huizen niet meer uit de kraan, 1700 van de 1800 benzinestations van het land zijn dicht, en aangezien internet en het ­telefoonnet grotendeels zijn uitgevallen, hebben veel Venezolanen niet of nauwelijks contact met familie of vrienden. Ook de oliewinning, de belangrijkste bron van inkomsten voor de regering, lijkt stil te liggen.

Een plunderaar wordt gearresteerd in Caracas. Beeld REUTERS

In de ziekenhuizen, die op onbetrouwbare noodstroom draaien, is de situatie nijpend. Volgens een inventarisatie van Julio Castro, arts en data-analist aan de Centrale Universiteit van Venezuela, zijn er ten minste 21 patiënten overleden door de stroomstoring. Vooral patiënten die intensieve behandeling nodig hebben, zijn kwetsbaar, zoals te vroeg geboren ­baby’s en nierpatiënten. De autoriteiten ontkennen de sterfgevallen. Op zondagavond kondigde de regering van Maduro aan dat er hulp wordt verleend aan ziekenhuizen, en dat de ­situatie onder controle is.

Onbetrouwbare stroomvoorziening

Maar op maandag bleven scholen en kantoren weer noodgedwongen dicht, want ook op dag vijf van de storing lukte het niet om de stroomvoorziening werkend te krijgen. Volgens de regering zijn de problemen het ­gevolg van Amerikaanse cyberaanvallen. Maar energie-experts en ex-werknemers van het staatselektriciteitsbedrijf wijzen erop dat de stroomvoorziening in Venezuela al jaren onbetrouwbaarder wordt, en dat deze grote klap eraan zat te komen. Er is beknibbeld op onderhoud, er zijn te weinig reserve-onderdelen, en veel gekwalificeerd personeel is vertrokken. Dat lijkt zich nu te wreken, want het opnieuw opstarten van de turbines is een lastige, specialistische klus: als het niet goed gebeurt, kan het elders op het net voor nieuwe problemen zorgen. Dat er op maandagochtend een nieuwe explosie werd gemeld in een verdeelstation in Caracas, kan wijzen op zo’n mislukte poging.

Een geplunderde winkel in Caracas. Beeld REUTERS

Heel lang moet dat niet meer duren, zegt Libia Arraiz tegen persbureau AFP, gezeten aan een tafel in het restaurant dat ze bestiert. Ze bereidt daar een ‘gemeenschappelijke maaltijd’: iedereen brengt wat te eten mee, zij maakt er iets lekkers van. “Een overlevingsstrategie”, zegt ze. Ze heeft zelf nog wat vlees in voorraad, maar als de stroom niet snel terug is, moet ze dat weggooien.

Bij gebrek aan werkende ijskasten, zijn ijsblokjes ineens goede handel geworden. Maar je moet ze wel kunnen betalen. Een vrachtwagen verkoopt kleine zakjes uit de laadruimte, die voor drie dollar per stuk weggaan. María Ribas koopt er een paar, dankzij familieleden in het buitenland die geld opstuurden. “Net de Middeleeuwen”, verzucht ze als ze wegloopt.

Lees ook: 

Hoe Amerika de Venezolaanse oppositie klaarstoomde voor de macht

De VS werken al bijna twee decennia aan ‘regime change’ in Venezuela. Ook oppositieleider Juan Guaidó komt voort uit de door Amerikanen gefinancierde studentenbeweging. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden