reportage

Landmacht went weer aan tanks

Nederlandse soldaten steken met een gevechtsvoertuig in Polen een rivier over tijdens een oefening eind vorige maand in Drawsko Pomorskie. Beeld EPA
Nederlandse soldaten steken met een gevechtsvoertuig in Polen een rivier over tijdens een oefening eind vorige maand in Drawsko Pomorskie.Beeld EPA

Nederlandse militairen houden in Polen hun grootste oefening sinds de Koude Oorlog. Ouderwets, met staal tegen staal.

Eerste luitenant Alex baalt. Zijn infanteriegevechtsvoertuig is tijdens de oefening op een mijn gereden. De 'gesneuvelde' bemanning - vijf man en een vrouw - staat een beetje sip in de sneeuw te wachten tot ze wordt afgevoerd. Hier, op het oefenterrein in het Poolse Drawsko, ben je af bij het piepje. In een echte oorlog ben je er geweest. Dat weet de bemanning al te goed. De meesten hebben in Afganistan of Irak gediend. En willen om die reden niet met naam in de krant.

Polen is geen Afganistan. "Wij oefenen hier weer het oude staal op staal", zegt kapitein Rob Essink, terwijl hij zijn terreinauto stuurt over de pokdalige paden van Europa's grootste militaire oefenterrein. Dat de Nederlandse landmacht hier zijn grootste oefening sinds de Koude Oorlog houdt, is een signaal. "Het rommelt in het oosten. Iedereen is een beetje benauwd: wat gaat Poetin nu doen?"

Voor het eerst sinds ruim een decennium rijden Nederlandse soldaten weer met tanks, Duitse tanks weliswaar, maar toch. Het is een voorbereiding op een mogelijk grootschalig conflict. Voor de jongeren is dat wennen, weet luitenant John Sluijk. "In Afganistan stop je als je met een mitrailleur wordt beschoten. Hier rijd je gewoon door." Hij behoort tot de generatie die op de Duitse laagvlakte lag als afschrikking tegen Russen die ondermeer hier in Drawsko gestationeerd waren.

Een soort laserpaintball

"Mijnen leggen bijvoorbeeld, is ook iets wat je in Afganistan of Irak niet doet", zegt Peter, een andere officier in het Mobiele Gevechtstrainingscentrum. Hij heeft net Alex en zijn bemanning met een druk op de knop uitgeschakeld. Op het beeldscherm kan hij elke beweging van elk voertuig en elke soldaat volgen.

Het is een soort laserpaintball. Tanks en geweren 'schieten' met laserapparaten. Getroffen doelen geven door dat ze geraakt zijn. Artilerievuur - dat met een boog vliegt - moet hier worden ingevoerd. En dus ook de mijnen. "Vroeger liepen er scheidsrechters in het veld die bepaalden of iemand was geraakt. Nu zegt de machine dat." Het voordeel is ook dat achteraf het gevecht tot in detail kan worden geanalyseerd.

Behalve Nederlanders doen ook Duitsers, Amerikanen, Canadezen, een handvol Belgen en Esten, en ook een Poolse tankeenheid mee. "De samenwerking met de Polen is in het veld heel goed", zegt Essink. "Alleen zijn ze veel hiërarchischer. En als je hogerop komt, wordt het heel snel politiek."

En daar wringt het. Het Poolse ministerie van defensie lijkt de Nederlandse oefening te negeren. 'Bison Drawsko 2016' schittert door afwezigheid tussen het nieuws en de nieuwtjes op de ministeriële website. "Wij willen een boodschappen uitdragen", zegt kapitein Essink. "Deze oefening is in hún belang. Dat zijn van die dingen, daar krijg je dus geen vat op."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden