Interview

‘Laat zzp’ers zelf een verzekering kiezen’

Beeld anp

Niet alle zzp’ers hebben een verzekering tegen arbeidsongeschiktheid nodig, vinden de oprichters van het Broodfonds. Zorg er vooral voor dat de onverzekerbare groepen niet worden uitgesloten.

“Het zijn geen kinderen.” Biba Schoenmaker klinkt een tikkeltje geïrriteerd als ze het heeft over de paternalistische toon die werkgevers, vakbonden en politici aanslaan als ze het over onverzekerde zzp’ers hebben. Keer op keer duikt die discussie over een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering weer op. Schoenmaker: “Zzp’ers zijn volwassen mensen die in staat zijn inkomen uit hun bedrijf te halen, hun gezin weten te onderhouden en prima eigen keuzes kunnen maken. Laat dat zo.”

Schoenmaker en compagnon André Jonkers maakten die ‘eigen keuze’ veertien jaar geleden. De vorige verplichte arbeidsongeschiktheidsregeling was net afgeschaft en in hun netwerk had niemand iets geregeld voor een plots ziekbed. Na twee jaar brainstormen, gesprekken met fiscaal adviseurs en bedachten ze binnen hun netwerk het Broodfonds. Sinds 2010 begeleiden ze via hun coöperatie de Broodfondsmakers ook andere geïnteresseerden bij de oprichting van zon fonds.

Het Broodfonds is een kleinschalige verzekering tegen ziekte voor een club van maximaal 50 bevriende ondernemers. Iedereen legt in naar rato. Breekt iemand zijn been of krijgt hij een burn-out, dan worden andere leden ingelicht voor ze geld uitkeren. Wie stopt met ondernemen of met pensioen gaat, neemt zijn overgebleven tegoed moeiteloos mee. Het blijkt een succes: in krap zeven jaar tijd kwamen er zo’n 280 nieuwe broodfondsen bij met in totaal bijna 12,500 leden. Dertig zijn er nog in de maak. En het gemiddelde ziekteverzuim ligt met 1,28 procent een stuk lager dan die bij werknemers (ruim 4 procent).

Toch wordt er in adviesorgaan de Sociaal Economische Raad over een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp’ers gesproken. Wat betekent dat voor de Broodfondsen?

Jonkers: “Dat valt nog niet te zeggen. Van wat wij weten spreken ze over een uitkering op bijstandsniveau, van maximaal twee jaar. Met zo’n uitkering gaan zzp’ers het niet redden. Dat is veel te weinig. Het kan dus zijn dat Broodfondsleden aansluitend iets moeten regelen, en lid blijven.

Schoenmaker: “Het kan ook zijn dat het kabinet een regeling bedenkt waar ons fonds aan voldoet. We hebben al gesprekken gevoerd met het ministerie van sociale zaken en merken dat we serieus worden genomen. Ook niet zo raar met bijna 13.000 leden. Sommige verzekeraars komen daar niet eens aan.”

Is dat zo?

Jonkers: “Niet zo lang geleden vonden verzekeraars zzp’ers helemaal niet interessant, omdat ze zich toch niet zouden verzekeren Dat is aan het veranderen gelukkig. Wat ik veel verzekeraars nog steeds hoor zeggen, is dat ze verlies maken op hun arbeidsongeschiktheidsverzekeringen. Ze keren meer uit dan dat ze binnen krijgen.”

Waarom verzekeren zzp’ers zich zo zelden?

Jonkers: “Niet elke zelfstandige heeft een verzekering nodig. Van de naar schatting 700.000 onverzekerde zzp’ers, heeft een deel geld opzij gelegd of een partner met voldoende inkomen. Dan nog blijven er veel onverzekerden over; zo’n 500.000. Voor hen is een verzekering niet altijd betaalbaar of toegankelijk. Een premie kan oplopen tot 800 euro per maand. Zelfs het inwinnen van advies kost soms al honderden euro’s.”

Schoenmaker: “Als je in de bouw of in de zorg werkt en ouder bent dan 55 kun je je soms helemaal niet meer verzekeren. Verzekeraars vinden het risico dan te groot.”

Toch steekt de discussie over een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering continu de kop op. Waarom?

Jonker: “Door hoe er tegen zzp’ers wordt aangekeken. De vakbeweging ziet ze als zielige mensen en drukt ze het liefst in een vast dienstverband. En werkgevers gebruiken zzp’ers om hun vaste krachten makkelijker te kunnen ontslaan.”

Schoenmaker: “Mijn advies aan het nieuwe kabinet is: pak het echte probleem aan, help mensen die gedwongen zelfstandige zijn geworden. En zorg ervoor dat mensen die vanwege hun beroep en leeftijd niet of nauwelijks te verzekeren zijn niet langer worden uitgesloten. Geef iedereen keuzevrijheid.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden