kunst / Doe wat je wilt!

Vaak wordt voor jongeren uitgemaakt wat leuk is in het theater. Nu zijn ze zelf aan zet.

Onder de titel ’Opportunities’ was gisteravond in Jeugdtheater De Krakeling een voorproefje te zien van de theaterkeuze van jongeren. Breakdance van de jongens van Breakadelic, een monoloog van Jongerentheater 020 over het generatieconflict tussen Marokkaanse jongeren en hun ouders, maar ook theaterdans van de meiden van Hals Angels op oude hits van The Doors, Bob Dylan en Chet Baker.

Om jong publiek de kans te geven zelf te kiezen wat ze in het theater willen zien, heeft De Krakeling een jongerenredactieraad in het leven geroepen. De zes meiden gaan op pad om naar dans, theater, cabaret of circus te kijken en denken mee over de voorstellingen die De Krakeling in huis haalt. Ook verzorgen ze theateravonden waarbij de gehele programmering, publiciteit en productie in hun handen is. ’Opportunities’ beet het spits af en de opbrengsten van de kaartverkoop komen terecht in het programmeringbudget van de jongerenredactieraad.

Ludmilla van der Kroon die de voorstellingen coördineert, vertelt: „Jongeren houden er niet van als volwassenen voor hen bedenken wat wel of niet ’cool’ is in het theater. Of als ze populair proberen te doen, met schreeuwerige reclameteksten voor voorstellingen. Dat vinden jongeren onecht, ze willen serieus genomen worden en ze weten zelf heel goed wat wel of niet aanspreekt.”

In het kantoor van het jeugdtheater zitten de dames, in de leeftijd van 15 tot 18 jaar, aan de thee. Annelou, Charlotte, Diana, Mara, Fiorella en Kate noemen zichzelf ’geen representatieve afspiegeling van het jongerenpubliek’. Er zitten bijvoorbeeld nog geen jongens in de redactieraad. „Die melden zich nu eenmaal niet spontaan aan, zoals wij.” Ze doen veel aan theater, spelen in schoolvoorstellingen of zitten op dansles.

Hoe zien zij hun taak als jonge programmeurs? „We geven onze mening over de voorstellingen en schrijven er stukjes over op de website van De Krakeling”, vertelt Diana. Ondertussen praten de anderen druk door elkaar heen over de drukpoef van een serie posters van het jeugdtheater waar zij zelf opstaan.

Welke theatervormen spreken hen aan? Danstheater Aya is eigenlijk altijd goed, vinden zij. Zoals de voorstelling ’Bronstsluier’ over het leven van moslimmeisjes en de tradities van hun geloof. Charlotte vertelt over een andere dansvoorstelling van Aya, met de titel ’Hera’: „Ik herinner me nog precies het gevoel dat ik door deze voorstelling kreeg. Dat je blij kunt zijn dat je een vrouw bent en dat je je door niemand moet laten onderdrukken.”

Ook een productie over incest, van Made in da Shade, heeft indruk gemaakt: „Die was echt héftig, over een meisje dat zwanger is van haar vader.” Andere favorieten zijn de skatedansers van ISH, dansgroep Don’t Hit Mama of jongerentheater DOX, met ’De grote voelshow’. Deze voorstelling gaat over verliefd zijn en de eerste ervaringen met zoenen en seks. „Die is heel geschikt voor brugklassers”, vinden zij. „Maar voor ons is het ook heel grappig.”

Middelbare scholieren volgen sinds enkele jaren het verplichte schoolvak Culturele en Kunstzinnige Vorming (CKV), waarvoor leerlingen naar musea, concertgebouwen en theaters gaan. Het samenstellen van een aansprekende programmering voor jongeren is dan ook geen overbodige luxe. Wat vindt de jongerenredactieraad van dit schoolvak? „De meeste jongeren zien het als verspilling van hun tijd. Maar het is leuk dat je even weg bent van school en niet naar wiskunde- of geschiedenisles hoeft te gaan.”

Op de vraag wat er mis mee is, zeggen ze: „Dat het verplicht is en na afloop moet je een verslag maken voor de leerkracht! Daar zit je tijdens de voorstelling steeds aan te denken en dan geniet je er niet meer van.” Ze willen liever niet dat een leerkracht leest wat ze in het theater allemaal denken of voelen, vertellen de meiden. „Het is net als boeken lezen voor je boekenlijst”, vinden ze. „Lezen is mijn hobby, maar als het verplicht is met boeken die je niet aanspreken, doe ik het met tegenzin.”

Zijn er in de reguliere theaters genoeg aansprekende theatervoorstellingen voor jongeren te zien? „In Amsterdam wel, maar buiten de stad is er soms minder aanbod.” Cabaret valt bijna altijd in de smaak: „Zoals Brigitte Kaandorp, Najib Amhali, Theo Maassen of Arie & Silvester van het televisieprogramma ’De Lama’s’. Cabaretiers als Youp van ’t Hek, die uitgebreid hun mening geven over politiek, vinden wij niet zo geschikt voor jongeren. Het gaat om gewone grappen, over het dagelijks leven en zo. Zoals een parodie op een Marokkaanse bruiloft van Najib Amhali.”

Ze zouden deze cabaretiers ook graag naar De Krakeling halen om speciaal voor jongeren op te treden. „Maar we weten niet of het een realistisch plan is, misschien willen ze dat helemaal niet en ze zijn vast heel duur”, twijfelen ze. De komende tijd willen ze ook theater programmeren, waarin jongeren zelf op de planken staan. Ze denken nog na over een motto voor de publiciteitsfolder van De Krakeling, zoals: „Doe wat je wilt, dit is je kans! Of: „De kunst om te doen wat je wilt!”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden