Kunnen we hier hand in hand lopen?

Lesbienne Annette de Haan is altijd op haar hoede sinds ze werd lastiggevallen

INTERVIEW | MAAIKE VAN HOUTEN

Alert is ze altijd, ze scant haar omgeving. Dat groepje daar, wat zijn dat voor types? Zitten er vrouwen bij? Op basis van zo'n eerste indruk beslissen zij en haar vrouw: blijven we hand in hand lopen, of laten we elkaar even los, om moeilijkheden te voorkomen?

"Meestal kiezen we ervoor om gewoon hand in hand door te lopen", zegt Annette de Haan uit Leeuwarden. "Maar dat er zo'n check in mijn brein zit, dat zegt wel wat."

De Haan (37) is een van de 24 vrouwen die zijn geïnterviewd voor het onderzoek naar geweld tegen lesbische vrouwen, 'Zoenen is gevaarlijk.' Ze vindt het belangrijk de overlast, agressie en het geweld die lesbische vrouwen meemaken, zichtbaar te maken. "En we moeten zichtbaar blijven. Niet door overdreven te doen, maar door natuurlijk gedrag. Hand in hand lopen, een kus bij het afscheid, met elkaar dansen op een feest. Net zoals hetero's dat ook doen."

Maar het verschil is dus wel, dat zij eerst een 'filmpje' maakt van haar omgeving, om te zien of dat normale gedrag wordt geaccepteerd. Dat doet ze na diverse indicenten in de tijd dat ze nog tot diep in de nacht op stap ging - nu heeft ze twee kinderen, "en andere prioriteiten, zoals goed slapen".

Maar door het onderzoek zat de Friezin wel weer middenin een aantal vervelende incidenten uit haar verleden, waaronder een heftig voorval. Onderweg naar de bioscoop werden zij en haar vriendin agressief benaderd door een groepje mannen en een paar giebelende vrouwen. Ze konden zich ervan losmaken, maar toen ze na de film hun auto weer opzochten, kwamen ze het groepje weer tegen. 'Hebben jullie lekker getongd', met dat soort opmerkingen werden ze uitgejouwd. Daar bleef het niet bij. De mannen pakten ook de auto en zetten de achtervolging in. Door een onlogisch route te nemen, met veel eenrichtingsverkeer, wisten ze de mannen ternauwernood van zich af te schudden.

Lichamelijk heeft ze geen gevolgen ondervonden van het voorval. "Maar de angst zat me wel flink in de benen, zeker bij donker." Tijdenlang ging ze 's avonds niet meer alleen terug naar huis. Ze fietste met anderen of ze nam een taxi.

Aangifte bij de politie hebben ze niet overwogen. "Ik zou niemand herkennen, ik wist alleen nog dat ze een rode auto hadden."

Ze had, zegt ze, geen enkele twijfel dat de politie haar verhaal niet serieus zou nemen. Maar in hun nabije omgeving stuitten ze wel op scepsis. "Kennissen vroegen: hebben die mannen zich agressief gedragen omdat jullie lesbisch zijn, of omdat jullie hen hebben uitgedaagd, of je opvallend hebben gedragen?"

Die reacties brachten haar geenszins aan het twijfelen. "Ik meen het verschil heel goed aan te voelen tussen pot als voor de hand liggend scheldwoord, zoals een ander misschien brillie wordt genoemd, of rooie. Of dat het echt wordt gezegd omdat ik lesbisch ben. Dat gaat over iemand minderwaardig achten, of vinden dat je er niet mag zijn, of, in het ergste gevallen, je willen elimineren."

Dan past een strijdbare houding, zegt De Haan, een principieel debat of een dosis humor. "Ik weiger om in de onzichtbaarheid te duiken. En met mijn grappen kan ik mensen ontwapenen. Pot, ik weet wel tien betere scheldwoorden!"

undefined

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden