Kun je straks nog wel naar de bedrijfsarts?

Studenten laten vak links liggen: 'Controleur met slechte status'

"Asscher brengt de gezondheid voor werkenden in gevaar", stelt de Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfsgeneeskunde (NVAB). De sector voelt zich in de steek gelaten. De bedrijfsartsen kampen met problemen, vooral het gebrek aan aanwas is nijpend.

Minister Lodewijk Asscher van sociale zaken meent dat ze dat zelf moeten oplossen.

De NVAB vindt het zeer teleurstellend dat de minister "geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de kwaliteit van de arbeidsgerelateerde zorg" terwijl jaarlijks duizenden mensen ziek worden en zelfs overlijden door hun werk. Dat kan door ongevallen, maar ook doordat ze (ooit) werkten tussen kankerverwekkende stoffen.

Asscher vindt het aanpakken van ziekteverzuim belangrijk, zegt hij, en het toekomstige tekort aan bedrijfsartsen baart hem zorgen, maar de branche moet dat zelf oplossen. Dat liet hij onlangs in een brief aan de Kamer weten. Zo zorgt vooral het slechte imago van de bedrijfsarts ervoor dat bijna niemand de opleiding tot bedrijfsarts wil volgen. Daar moeten de artsen zelf wat aan veranderen.

Er zijn nu 1886 bedrijfsartsen. Vijf jaar geleden waren dat er nog 2154. Veel bedrijfsartsen gaan de komende jaren met pensioen. Gebeurt er verder niets, dan zijn er over tien jaar nog zo'n 1200 over.

De instroom van nieuwe bedrijfsartsen daalt al jaren drastisch. In 2001 stroomden nog 140 artsen de opleiding tot bedrijfsarts in, vorig jaar waren het er nog maar zeven. Eigenlijk zouden jaarlijks ten minste honderd artsen met de studie moeten beginnen om de leegloop te compenseren.

"Er is nieuw elan gewenst", schrijft Asscher. Hij roept de NVAB op om een campagne op te zetten voor het bekender en aantrekkelijker maken van het vak." Asscher is wel bereid daaraan mee te betalen "gezien de urgentie".

Studenten geneeskunde moeten weten dat bedrijfsarts een aantrekkelijk beroep is met veel ruimte om dingen zelf te doen en bovendien met een goede balans tussen werk en privé.

Nu wordt werken in de arbeidsgerelateerde zorg niet als uitdagend gezien. Geneeskundestudenten willen mensen beter maken. Dat associëren ze niet met het vak van een bedrijfsarts. "Hij is slechts een controleur met een slechte status", vertelden studenten tegen onderzoeksbureau Ape. "Het werk is saai, met veel patiënten met psychische klachten die je moet doorverwijzen."

Werkgevers lijken er niet zo mee te zitten als de bedrijfsarts verdwijnt, blijkt uit het onderzoek van Ape dat in opdracht van het ministerie van sociale zaken is gedaan. Dat terwijl een bedrijfsarts die zijn werk goed en veel aan preventie doet ervoor kan zorgen dat het ziekteverzuim van het personeel daalt. Zo verdient hij zichzelf makkelijk terug

Maar als het om preventie gaat, negeert de werkgever nogal eens de adviezen van de arts, zo blijkt uit het onderzoek. De prioriteit van de werkgever ligt bij zieke werknemers; zij moeten zo snel mogelijk terugkeren op de werkplek.

"Ik denk niet dat het vak uitsterft", zegt Jurriaan Penders, bedrijfsarts en voorzitter van de NVAB. "Maar als de overheid zich er niet mee gaat bemoeien, dan zal het aantal bedrijfsartsen wel fors afnemen. Dan heeft niet iedereen meer gelijke toegang tot de zorg."

Wel tot de huisarts toch?

Penders: "Ja, maar die heeft geen specifieke kennis over arbeid, en zal ook nooit naar de werkvloer gaan om te kijken hoe het anders kan en moet."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden