Kuiper als toeschouwer

Het is dat weekeinde in 1974 in Montreal te doen. Bernard Thevenet rijdt een solo van 120 kilometer, Eddy Merckx wordt wereldkampioen en slechts achttien renners rijden de loodzware koers uit. Het is een heerlijke zondag en Hennie Kuiper is toeschouwer bij het kampioenschap dat hij had willen winnen.

Mart Smeets

Omdat de Nederlanders op de WK van 1973 in Barcelona ver onder de maat zijn gebleven, denken de hoofdverantwoordelijken van de KNWU het in Montreal in 'discipline' te moeten zoeken. De renners krijgen te horen dat ze een week voor de race, zondags dus, moeten vliegen.

Dat dient te gebeuren met de hele ploeg en daar heeft Kuiper het moeilijk mee. Hij heeft een profcontract bij de Duitse firma Rokado en moet op zondagmiddag een belangrijke koers in Dortmund rijden. Hij laat het de KNWU weten, maar krijgt te horen: ,,Met de ploeg of helemaal niet.''

Kuiper wint daags voor Dortmund een zware koers in België, fietst de stenen uit de straat in Duitsland, wint weer en rijdt in sneltreinvaart naar het vliegveld van Frankfurt, waar hij uit eigen zak een ticket Montreal koopt à tien procent van zijn jaarwedde bij Rokado, maar Kuiper is erop gebrand in Canada te rijden en misschien wel mede de koers te gaan bepalen; hij rijdt immers als een speer.

Als hij in Canada aankomt, wordt hij ontvangen door KNWU-lid Smit, die hem als begroeting de vraag voorlegt: ,,Wat kom je hier doen, Kuiper?'' De bescheiden renner zegt dat hij komt fietsen, maar Smit denkt daar anders over. Kuiper heeft de code van de KNWU gebroken en meneer Smit zal er persoonlijk op toezien dat Kuiper niet zal fietsen.

De Kuiper van die dagen is uiterst bescheiden, een olympisch kampioen (1972) die flink stottert en verbaal nooit van zich af kan bijten. Hij schrikt van de opstelling van de bondsmensen en legt het ze nog eenmaal uit: omdat hij in Duitse dienst rijdt moest hij wel in Dortmund opstappen en hij is er nu toch, en met heel goede benen ook, dus waar hebben ze het over?

De laatste stap die Kuiper onderneemt is reserve Jos Schipper, een onbekende kermiskoersrenner die opgesteld is voor de zondag, te benaderen en hem zelfs geld te bieden zijn plaats af te staan. Schipper is echter ingefluisterd niet naar Kuiper te luisteren en ook het laatste verzoek aan de KNWU om dan de plaats van baanrenner René Pijnen (die uit het achtervolgingstoernooi kwam) in te nemen, vindt geen gehoor. Kuiper moet toekijken en verbijt zich. Hij neemt zich voor snel revanche te nemen.

Het geld voor zijn ticket ziet hij nooit terug, maar er worden wél excuses gemaakt. In de week na Montreal wordt hij benaderd door bondsdirecteur Harrie Meuwisse. Het was, zegt de geschrokken man, toch niet zo'n heel goed idee geweest hem buiten de ploeg te laten.

Negenentwintig jaar later zegt Kuiper: ,,Ze hebben me daar zó persoonlijk geraakt. Wie was ik daar? Een jonge coureur die nauwelijks uit zijn woorden kon komen. Dat wisten ze. Ze speelden met me.''

Die onrechtvaardigheid greep Kuiper, eenmaal terug in eigen land, aan om extra gemotiveerd naar de volgende strijd om de wereldtitel toe te leven. Nu lacht hij om die dagen: ,,Eigenlijk konden ze me niet beter prikkelen dan toen. Ik kijk niet om in wrok, maar ik kan me nóg druk maken over de onwetendheid en de arrogantie van de bestuursmensen van toen. En ach, een jaar later won ik solo. Dat was mijn revanche, maar dat zullen die lieden ook wel niet begrepen hebben.''

Welke Nederlandse renner is er dit jaar van weerhouden in Canada te starten?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden