Krachtig oordeel van het tribunaal: wie genocide pleegt, wordt vervolgd

De mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Ruim twintig jaar nadat Servische milities achtduizend moslimmannen vermoordden in Srebrenica is dan eindelijk de politiek verantwoordelijke, Radovan Karadzic, wegens genocide veroordeeld. Het Internationaal Tribunaal voor Voormalig Joegoslavië oordeelde dat hij op de hoogte was en instemde met de volkerenmoord op moslims.

Daarnaast maakte Karadzic zich volgens het Joegoslaviëtribunaal tijdens de burgeroorlog ('92-'95) schuldig aan gruwelijke praktijken, zoals grootschalige etnische zuiveringen waarbij duizenden mensen omkwamen, moord, gijzelingen en het beschieten van de Bosnische hoofdstad Sarajevo. Met deze uitspraak lijkt het voor de hand te liggen dat zijn militaire rechterhand, Radco Mladic, persoonlijk aanwezig destijds in Srebrenica, ook veroordeeld zal worden. Zijn zaak loopt nog.

Voor nabestaanden, van wie velen nog hun mannen en zonen niet gevonden hebben, moet de uitspraak gerechtigheid betekenen. Toch waren de eerste reacties negatief. Dit vanwege de relatief lage straf: veertig jaar. Ook al zal de zeventigjarige Karadzic waarschijnlijk niet meer vrijkomen, bij een veroordeling tot genocide hoort levenslang. Wat het tribunaal bewogen heeft tot deze relatief lage straf is niet bekend. Onbevredigend is het wel.

Kern van de uitspraak is dat Karadzic zich niet persoonlijk schuldig maakte aan moordpartijen, maar daarvoor wel als president van de Republica Srpksa verantwoordelijk was, ze stimuleerde of ze niet tegenhield. Het belang hiervan is groot. Hiermee geeft het tribunaal - en daarmee ook de VN - het signaal af dat om wie het ook gaat en hoe lang het ook duurt, een verantwoordelijke vervolgd kan worden. Dit betekent gerechtigheid voor slachtoffers en nabestaanden, al kan daarmee het aangedane leed niet gecompenseerd worden.

Helaas valt te vrezen dat de meeste Serviërs in Bosnië zijn veroordeling en de tientallen eerdere veroordelingen niet zullen accepteren, maar die blijven zien als een complot van de westerse wereld. Dit staat daardoor een proces van loutering en verzoening tussen de diverse bevolkingsgroepen in Bosnië in de weg.

Hiervoor ligt overigens de verantwoordelijkheid niet exclusief bij het Servische gedeelte van de Bosnische republiek. Ook Kroaten en moslims hebben zich schuldig gemaakt aan moordpartijen en etnische zuiveringen, in Bosnië op een kleinere schaal. Het gevolg is wel dat Bosnië nog steeds beschouwd kan worden als een mislukte staat.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden