Korea houdt wel van Japanners, maar haat Japan

’Honden en Japanners niet toegestaan’, staat er in een café in de Zuid-Koreaanse hoofdstad Seoel. Vandaag wordt herdacht dat Korea zestig jaar geleden werd bevrijd van haar Japanse overheersers. Anti-Japanse gevoelens zijn er echter nog altijd.

Gwangbokjeol, de dag waarop er een eind kwam aan de Japanse koloniale overheersing, wordt in Zuid-Korea altijd groots gevierd. Iedereen heeft vrij, de vlag gaat uit, overal zijn ceremonies. Traditioneel verleent de president enkele honderden gevangenen amnestie. Van nog veel meer mensen worden boetes kwijtgescholden, voor fout parkeren bijvoorbeeld of te hard rijden. De regerende Uri-partij heeft president Roh Moo-Hyun verzocht deze keer maar liefst 6,5 miljoen mensen ’gratie’ te verlenen.

Gwankgbokjeol, bevrijdingsdag, is ook de ideale dag een beetje vilein over Japanners te praten. Op tv wordt een blik documentaires over de koloniale tijd opengetrokken. ,,Kijk hoe slecht de Japanners waren”, is de boodschap. Ook krijgen de Zuid-Koreanen nationalistisch getinte documentaires te zien, over bijvoorbeeld de snelle economische ontwikkeling de laatste decennia.

De verbittering over de koloniale periode is doorgegeven aan jongere generaties via verschillende presidenten, zegt Kim Yong-Deok, die moderne Japanse geschiedenis doceert aan de Nationale Universiteit Seoel. Vooral de eerste Zuid-Koreaanse president Synghman Rhee, die regeerde van 1948 tot 1960, kon er wat van. „In de schoolboeken werd uitvoerig geschreven over de wreedheid van de Japanners. De media mochten niks goeds zeggen over Japan. Dat hoorde bij de doctrine van die tijd. Iedereen die ouder is dan 55 jaar heeft geleerd hoe slecht Japan is.” Pas in 1965 werden diplomatieke banden met Japan aangegaan, en wel door de militaire dictator Park Chung-Hee. „Hij had geld van Japan nodig voor de opbouw van de Zuid-Koreaanse economie.”

Volgens Kim zijn anti-Japanse sentimenten de afgelopen decennia verminderd, maar blijven ze onder de oppervlakte aanwezig. „Ze kunnen makkelijk tot uitbarsting komen.”

De hekel aan Japan is niet persoonlijk, tekent hij wel aan. „Japanners zijn goed, vinden veel Koreanen. Ik heb ook gewoon Japanse vrienden. Maar Japan als staat, als natie, vinden we slecht.”

Student Cheon Bong-Ki zegt dubbele gevoelens te hebben. „Aan de ene kant ben ik heel erg geïnteresseerd in alles wat er uit Japan komt. Popmuziek, film, animatie, literatuur. Ik heb ook niets tegen Japanners. Maar op het moment dat er politieke of sportieve kwesties spelen tussen Korea en Japan, dan voel ik boosheid. Dan moeten we per se winnen. We mogen niet verliezen.”

Volgens historicus Kim kan het anti-Japanse gevoel bij Koreanen op den duur wel verdwijnen. „Het hangt af van de leiders van beide landen. Ze moeten de heersende sentimenten niet gebruiken om stemmen te winnen. Koreanen zijn makkelijk te bewegen tot anti-Japanse acties. Japanners voelen zich al snel superieur. Politici moeten de banden echt willen normaliseren.”

Kim vindt wel dat de Japanners daartoe het initiatief moeten nemen. „Ze hebben vaak verontschuldigingen aangeboden, maar dat gaat alleen via de mond, niet via hun daden. Als Japan echt spijt heeft, moet de Japanse premier Koizumi niet meer naar de Yasukuni-gedenkplaats gaan, waar oorlogsmisdadigers worden geëerd.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden