Koolmees schrapt bezuiniging op arbeidsongeschikten

Wouter Koolmees, minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, tijdens het debat over de begroting Sociale Zaken en Werkgelegenheid in de Tweede Kamer.Beeld ANP

De bezuiniging op de uitkering voor arbeidsongeschikten, de WIA, is van de baan. Verzekeraars gaan kleine werkgevers helpen bij reïntegratie van zieke werknemers. Daarover sloot minister Koolmees een akkoord met de polder.

Eindelijk heeft minister Wouter Koolmees van sociale zaken zijn felbegeerde polderakkoord. Een maand geleden nog slaagde hij er niet in om met vakbonden en werkgevers een pact te sluiten over een nieuw pensioenstelsel. Vandaag lukte het wel, over het betalen en reïntegreren van zieke werknemers; en over de uitkeringen van arbeidsongeschikten.

“Ik ben blij dat er overeenstemming is over twee belangrijke onderwerpen”, aldus Koolmees tijdens de presentatie van het akkoord. Kitty Jong, vicevoorzitter van de FNV vindt dat ‘de minister politieke moed heeft getoond’.

Werkgevers blijven verantwoordelijk 

Een bezuiniging van 300 miljoen euro op uitkeringen van arbeidsongeschikten wordt geschrapt. Ook haalt Koolmees de kabinetsplannen voor loondoorbetaling bij ziekte van tafel. Werkgevers blijven twee jaar verantwoordelijk voor doorbetaling aan zieke werknemers, en niet één jaar, zoals in het regeerakkoord stond. Kleine werkgevers kunnen vaker het regelen van de reïintegratie uitbesteden aan verzekeraars.

Het akkoord over de twee onderwerpen is gesloten met de polder, werkgevers en werknemers. Maar ook de oppositie zal er blij mee zijn, wat van belang is voor het geval het kabinet na de verkiezingen in maart de meerderheid in de Eerste Kamer kwijtraakt en steun moet zoeken bij de oppositie. Het schrappen van de bezuiniging op de uitkeringen voor arbeidsongeschikten is wel al het tweede belangrijke onderdeel uit het regeerakkoord dat in de prullenbak belandt. Eerder verdween het plan om arbeidsgehandicapten te belonen onder het minimumloon.

Vooral kleine bedrijven hebben problemen met de verantwoordelijkheid die zij twee jaar lang dragen vanaf het moment dat een werknemer ziek wordt. Vier van de vijf bedrijven met minder dan 15 werknemers zijn ervoor verzekerd. Het doorbetalen van het loon is daarom vaak niet het grootste probleem, maar werkgevers klagen over regels voor reïntegratie. Veel kleine werkgevers hebben de kennis niet om dat te organiseren, en soms krijgen zij een boete omdat zij er onvoldoende werk van maken. Werkgevers noemen het risico op ziekte een reden om geen of minder vast personeel aan te trekken. Daarmee stond het kabinet onder druk om een oplossing te verzinnen.

Standaard-polis

Het idee is dat er per 1 januari 2020 een standaard-verzekeringspolis komt, de zogeheten ‘MKB-verzuim-ontzorg-verzekering’. Daarin staat dat de verzekeraar naast het betalen van het loon van de zieke werknemer ook de reïintegratie regelt, bij de huidige werkgever of bij een ander bedrijf. Dat kost de bedrijven extra premie, maar zij krijgen die vergoed van de overheid. Koolmees heeft daarvoor jaarlijks 450 miljoen euro beschikbaar. “Het wordt duidelijker en makkelijker voor iedereen”, zegt de minister. Hij verwacht dat kwaliteit van de reïintegratie stijgt en dat er minder werknemers na twee jaar ziekte doorschuiven naar de WIA, de Wet werk Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen.

Omdat er minder mensen naar de WIA stromen, kan de voorgenomen bezuiniging van 300 miljoen euro  van tafel. Het kabinet wilde de instroom beperken door de uitkeringsnormen strenger maken. De oppositie en de vakbonden ageerden fel tegen dit ‘asociale’ plan. Voor veel zieke werknemers zou de uitkering dalen. “Dit was een bezuiniging ten koste van kwetsbare mensen”, zei CNV-voorzitter Arend van Wijngaarden vanochtend.

Of er toch nog meer moet veranderen aan de regels voor zieke werknemers en arbeidsongeschiktheid gaan Koolmees, de werkgevers en de vakbonden de komende tijd bespreken. Wat de vakbonden betreft komt er een betere keuring, waardoor ‘mensen de kans hebben op een baan waarvoor ze geschikt zijn’. Er moet ook meer worden gedaan voor mensen die niet volledig arbeidsongeschikt zijn: die hebben vaak een lage uitkering en weinig kans op een baan.

Lees ook

De ooit riante WAO werd een uitgeklede Wia-uitkering

Begin jaren negentig ging het mes in de WAO en de Ziektewet. Dit kabinet wil nog iets verder snijden.

Kunt u op een fiets passen? Dan bent u niet arbeidsongeschikt

Het kabinet maakt het moeilijker om een arbeidsongeschiktheidsuitkering te krijgen en oor een grote groep arbeidsbeperkten gaat de uitkering na verloop van tijd fors omlaag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden