Koning wil praten maar het volk vertrouwt het niet

Scepsis over 'nationale dialoog' Bahrein

De gelovigen puilen bijna uit de moskee van Diraz - de grootste verzamelplaats voor sjiieten in Bahrein. Er heerst gespannen afwachting, want religieus leider sjeik Isa Kassim zal in de vrijdagpreek zijn mening geven over de twee onderwerpen die iedereen bezighouden: de onafhankelijke commissie die deze week werd aangesteld om de gewelddadigheden in het land te onderzoeken. En de nationale dialoog over hervormingen die bijna begint.

De Bahreinse samenleving is uiteengeslagen sinds de overheid een opstand van de bevolking in februari en maart neersloeg, met behulp van troepen uit buurland Saoedi-Arabië. Na het fysieke geweld (er vielen tientallen doden) volgde repressie op vele fronten, honderden mensen gingen de cel in of verloren hun baan. Slachtoffers waren vooral sjiieten - de groep die de meerderheid vormt in Bahrein maar zich gediscrimineerd voelt door het soennitische koningshuis.

Volgens de autoriteiten was de opstand onderdeel van een complot van Iran; het verhaal van veel sjiieten is heel anders, dat gaat over vervolging en marginalisering, en iedereen in de moskee kan het vertellen. Een jong meisje laat een foto op haar mobiel zien van haar zwaargehavende voet - opgelopen tijdens een demonstratie. Een vrouw vertelt dat ze haar baan heeft verloren. "Ik was lerares op de school waar kinderen uit het koninklijk huis les kregen. Van het ene op het andere moment was ik niet meer welkom." De repressie heeft er wel voor gezorgd dat het ogenschijnlijk rustiger is dan enkele maanden geleden. Maar economisch staat het land er zorgelijk voor, nu bedrijven en toeristen wegblijven. Deze week kreeg Bahrein een slecht beoordelingsrapport van kredietbeoordelaars.

Vandaar misschien dat de koning woensdag bekendmaakte dat demonstranten niet meer voor militaire rechtbanken hoeven te verschijnen, en dat hij een onafhankelijke commissie aanstelt die de gebeurtenissen van de afgelopen maanden moet onderzoeken. De commissie bestaat uit vooraanstaande internationale juristen en mensenrechtenexperts. Voorzitter is Mahmoud Bassiouni, die onlangs nog het VN-onderzoek naar misstanden in Libië leidde. Mensenrechtenactivist Nabiel Rajab is niet overtuigd. "Wie garandeert mij dat een commissie die is aangesteld door de koning, over hem zal durven oordelen? Natuurlijk, die mensen hebben hun reputatie, maar we hebben reden genoeg om de intenties van de autoriteiten te wantrouwen."

In de moskee is sjeik Isa juist positief over de onderzoekscommissie, maar sceptisch over de nationale dialoog die vandaag begint. Dat is een praatclub van driehonderd 'vertegenwoordigers' uit de samenleving die de komende maanden gaat praten over hervormingen, maar waarin de oppositie slechts 35 zetels bezet. De grootste oppositiepartij Wefak twijfelde over deelname, maar nadat sjeik Isa het groene licht heeft gegeven, kiest de partij voor een kritisch 'ja'. "We doen mee, maar zullen niet over ons laten lopen", zegt partijleider Ali Salman.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden