Column

'Koning wijst als volleerd predikant tekenen van hoop aan'

null Beeld anp
Beeld anp

Hij had geworsteld met zijn vierde kersttoespraak. Kerstmis 2016 riep ook bij koning Willem-Alexander tegenstrijdige gevoelens op, zo moest hij toegeven. Het resultaat van die gemengde gevoelens was een persoonlijke en opmerkelijk krachtige kerstboodschap.

Zonder wie dan ook bij naam te noemen, waarschuwde de koning voor populisme en pleitte hij, bijna hartstochtelijk, voor redelijkheid en naar elkaar luisteren. Vrijheid heeft ruimte nodig."Het extreme lijkt het nieuwe normaal te worden. Zoekend naar zekerheid, graven groepen zich in hun eigen gelijk in."

Volgens Willem-Alexander is een open gesprek daarom "vaak onmogelijk" en hebben velen het gevoel te leven "in een land zonder luisteraars". Nee, echt florissant lag Nederland er niet bij, moest de koning constateren. Steeds meer mensen voelen zich onveilig. Als een volleerd predikant tijdens een kerstnachtdienst, zag hij het als een plicht tekenen van hoop aan te wijzen en zijn volk aan te sporen mee te helpen het tij te keren. "De boodschap van Kerstmis is een boodschap van hoop, vrede en naastenliefde. Dat is een oproep aan ieder van ons."

Aandacht

De koning sprak zijn kersttoespraak uit vanuit Villa Eikenhorst. Het beeld oogde zakelijk. Het enige decorstuk was een boeket van rode kerststerren dat mooi kleurde bij de stropdas van de koning. Een kerstboom ontbrak. Niet zo gek voor een gezin dat de kerstdagen in het buitenland doorbrengt. Alle aandacht ging uit naar zijn betoog dat goed was opgebouwd en aantal pakkende oneliners bevatte.

Volgens Willem-Alexander moeten wij "nu de wereld om ons heen minder houvast geeft, vasthouden aan wat we samen delen en beschermen wat ons verbindt." Om zijn argument kracht bij te zetten, greep de koning terug naar Desiderius Erasmus (1466-1536), die velen van zijn landgenoten alleen maar kennen van een ziekenhuis en een brug. 'De natuur heeft onze gaven zo verdeeld, dat de ene mens het niet kan stellen zonder de hulp van de ander', citeerde de koning de Rotterdamse humanist. Hij maakte het betoog vervolgens zelf af: "Vrede begint met het beschermen van wat we delen en het aanwenden van alle positieve krachten. Zonder U, zonder jou, gaat het niet." De koning is een man van zijn tijd, zijn moeder had het alleen bij 'u' gelaten.

null Beeld anp
Beeld anp

Gezegend

Volgens de laatste cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) gelooft de helft van de Nederland tegenwoordig wel en de andere helft niet. De koning laveerde in zijn kersttoespraak handig tussen de christelijke betekenis van kerstmis en dat feest van vrede en samen zijn dat het voor velen is geworden. Tenslotte wenste Willem-Alexander allen "waar u zich ook bevindt en hoe uw persoonlijke omstandigheden ook zijn" een gezegend Kerstfeest.

Hij moet gedacht hebben dat het woord 'gezegend' inmiddels in ons land voor velerlei uitleg vatbaar is.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden