Koning van de bizarre monoloog

Hij was de grootste verrassing van de musical 'Pennies from Heaven', waarin hij al tapdansend een striptease weggaf. Christopher Walken had in Woody Allens 'Annie Hall' de gestoorde broer van titelheldin Diane Keaton gespeeld. Hij had een Oscar gewonnen als getraumatiseerde Vietnamveteraan in 'The Deer Hunter'. Psycho's en andere getroubleerde zielen waren zijn handelsmerk, en daar stond hij ineens bovenop het biljart te zingen en te dansen. Op de klanken van Cole Porters 'Let's misbehave!' gleed hij over de bar. Een en al vrolijke verleiding.

Dat Walken - vanaf vandaag te zien in een bijrol in de skischanskomedie 'Eddie the Eagle' - in New York was opgeleid als danser, kwam pas laat in zijn filmcarrière aan bod. Walken, opgegroeid als bakkerszoon in Queens, was 38 toen hij zich als volleerd tapdanser toonde. Jaren later zou hij het opnieuw doen, in de bejubelde videoclip 'Weapons of Choice' van Fatboy Slim, gemaakt door filmregisseur Spike Jonze. Walken zit bewegingsloos in de lege lobby van een luxe hotel. Een man op leeftijd, keurig in pak, die wakker gekust wordt door de beats die uit de radio schallen, en in zijn eentje aan het zwieren slaat over het gladde marmer.

Gewis dat zijn status als een van de beste Amerikaanse acteurs samenhangt met zijn achtergrond als danser. Walken heeft een speciaal gevoel voor ritme. Het zit in zijn teksten die hij op een eigenaardige manier brengt, zonder rekening te houden met interpunctie. Hij last pauzes in waar hij wil, en doet dat weloverwogen, kalm. In zijn helblauwe ogen is daarbij vaak een staar te zien, alsof hij met zijn gedachten elders is. Het effect kan behoorlijk angstaanjagend zijn, zoals in 'True Romance', waarin Walken een gesoigneerde Siciliaanse gangster speelt die in een helse dialoog de confrontatie aangaat met Dennis Hopper.

Zo kan hij met een enkele scène een hele film naar zich toe trekken. Met zijn opvallende bijrollen (denk ook aan zijn dramatische Vietnam-rede in 'Pulp Fiction') werd hij de koning van de bizarre monoloog. Walken, die vandaag 73 wordt, heeft de laatste jaren duidelijk schik in die gastoptredens. Maar memorabele dragende rollen waren er ook.

In 'The Dead Zone', de Stephen King-verfilming van David Cronenberg, stal hij de show als de leraar die met een wel heel speciale gave uit een coma ontwaakt. In Abel Ferrara's misdaadepos 'King of New York' boezemde hij angst in als de drugsdealer die na detentie zijn criminele territorium terugeist. Het waren films van intelligente, visueel onderlegde regisseurs die hem een forse cultaanhang bezorgden.

"I don't need to be made to look evil. I can do that on my own", zou Walken over zijn eigen duivelse performances zeggen. Logisch dat de New Yorkse acteur in Hollywood werd getypecast als de slechterik in 'Batman Returns' en het James Bond-spektakel 'A View to a Kill'. Maar zijn kracht als acteur is dat zijn droge, onvoorspelbare en vaak geïmiteerde acteerstijl zich ook prima leent voor excentrieke, komische rolletjes. Het is daarbij niet ondenkbaar dat zijn echtgenote Georgianne Walken, die naam maakte als casting-director, er op de achtergrond voor zorgde dat de juiste rollen zijn kant op kwamen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden