Kolenmijnen Ruhrgebied in 2018 dicht

Over twaalf jaar bestaat er geen steenkoolmijnbouw meer in Duitsland. Gedwongen ontslagen vallen er niet, is de kompels verzekerd.

Dirk Wohrath moet het nog zien. „Voor mij pakt het slecht uit”, zegt de mijnwerker in Hamm, Noordrijn-Westfalen. Hij wordt veertig, en dat is als oud-mijnwerker geen handige leeftijd om een ander vak te leren.

Wohrath dacht dat de onderhandelingen tussen de politici van de SPD en CDU voor hem goed zouden uitpakken, zegt hij tegen de Westdeutsche Zeitung. Maar dit weekend vonden christen-democraten en sociaal-democraten een compromis over het decennia oude probleem van de mijnbouw in het Ruhrgebied. De mijnen in Noordrijn-Westfalen en Saarland gaan dicht in 2018. Voor de 34.000 kompels zal een oplossing worden gezocht, gedwongen ontslagen vallen er niet. Voor alle zekerheid heeft de SPD een bezinningsmoment afgedwongen, in 2012.

De onderhandelingen sleepten al maanden voort. Struikelblokken waren vooral de toekomst van de werknemers, en de datum waarop het doek definitief zou vallen. De christendemocraten hadden de sluiting van de mijnen eerder gewild. De SPD kon het echter niet over het hart verkrijgen om voor altijd een punt achter de mijnbouw te zetten, uit sentimentele, maar ook uit electorale overwegingen. Vooral de Noordrijn-Westfaalse SPD-fractieleider Hannelore Kraft gedroeg zich volgens de commentator van Die Welt als een ’ouderwetse’ sociaal-democraat – en dat bedoelde de krant niet vriendelijk. Uiteindelijk loodsten Hubertus Schmoldt, voorzitter van mijnbouwvakbond IG BCE, en bondsminister voor werkgelegenheid Franz Müntefering de partijen naar het huidige compromis. Daardoor komt nu een einde aan de dure steenkolenwinning, die jaarlijks vele miljoenen aan subsidie opslokt. Mijnbouw, chemie- en energieconcern RAG in Essen kan eindelijk naar de beurs met de winstgevende onderdelen van het bedrijf.

Evengoed kost de kolenwinning tot 2018 nog 25 miljard aan subsidie, mort de oppositie. Duitse steenkolen kosten 200 euro per ton, importkolen 60. Het aandeel van het produkt in energieverbruik is slechts vijf procent. Analisten vinden de overeenkomst halfslachtig en te laat’: volgens hen moeten de mijnen meteen dicht.

Het moet mogelijk zijn om voor de meeste mijnwerkers een nieuwe baan te vinden, zegt topeconoom Christoph Schmidt tegen Die Welt. „Aan goed opgeleide krachten is in Duitsland veel gebrek.”

Mijnwerker Marco Schneider vindt zichzelf goed opgeleid. Toch vraagt de 18-jarige kompel uit Hamm zich af of ze hem elders willen, zo vertelt hij aan de Westfülische Rundschau. Zijn beide grootvaders, zijn vader én zijn oom werkten in de mijn. Schneider heeft net als veel andere jongemannen in de regio een opleiding als mijnwerkbouwkundige: een technische opleiding waarmee ze in de mijnen maar eventueel ook elders terecht kunnen. Maar Schneider is verknocht aan het ondergrondse werk, vertelt hij. Hij gelooft niet in een definitief einde. „Veel kompels zijn ervan overtuigd dat we de komst van nieuwe mijnen zullen meemaken.”

Mijnwerker Udo Lohmann gaat al 33 jaar ondergronds. Hij vindt de voorgenomen sluiting kortzichtig. „Het is zonde dat we de energie die hier ligt niet gebruiken, dat we ons zo afhankelijk maken van gaslevering en olie.” Dat de SPD tenslotte toch overstag is gegaan heeft Lohmann verrast. „Ze willen kennelijk hoe dan ook aan de macht blijven.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden