Koele magistraat vindt geen bewijs netwerken

Onderzoeksrechter Jacques Langlois kan het ook niet helpen: hij heeft gezocht naar complotten en netwerken rond Marc Dutroux, maar ze niet gevonden.

BRUSSEL - ,,Ik weet dat de vaders van An en Eefje in de zaal zijn. Ik wil hen zeggen dat wat ze nu zullen horen bijzonder hard en pijnlijk zal zijn. Het geeft echter geen blijk van onmenselijkheid. Het is de technische, feitelijke en onpartijdige taal van een onderzoeksmagistraat.'' Zo luidde Jacques Langlois gisteren zijn verklaring in over het tragische lot van vier vermoorde meisjes.

Langlois, wiens verhoor in het proces-Dutroux maandag begon en vandaag afloopt, nam het onderzoek naar de bende-Dutroux in oktober 1996 over van Jean-Marc Connerotte. Die was drie maanden eerder in een klap volksheld geworden met de arrestatie van Marc Dutroux en de anderen die vandaag in Arlon in de beklaagdenbank zitten: Michelle Martin, Michel Lelièvre en Michel Nihoul. Maar door spaghetti te eten met de nabestaanden verspeelde Connerotte zijn objectiviteit. Vele Belgen reageerden woest. Zijn ontslag zou deel zijn van een 'doofpotoperatie' die moest verhullen dat het netwerk-Dutroux tot in 's lands hoogste kringen was doorgedrongen.

Het gaf Langlois een lastige start, zeker toen hij zich een uiterst koele magistraat betoonde. Hij ontrafelde de tientallen spookverhalen die in België de ronde deden en herleidde de feiten tot een onderzoeksvraag die na alle commotie in het land bijna pijnlijk was in zijn eenvoud: Wie heeft er zes meisjes gegijzeld en misbruikt, en wie is schuldig aan de dood van vier van hen?

Langlois brengt deze week in het megaproces in Arlon zijn deel van het antwoord, en hij begon maandag met een ijzersterk offensief tegen de hardnekkige verhalen dat hij van hogerhand werd gedwarsboomd. ,,Ik heb geen enkele druk ondervonden van wie dan ook.'' Ook voor hem, zo liet hij blijken, was het een opluchting om dat na zeven jaar eindelijk eens te zeggen.

Maar volgens de ouders van de slachtoffertjes was er wel degelijk een geavanceerd pedofilie- en drugsnetwerk, en is dat alleen maar verborgen gebleven omdat Langlois niet diep genoeg heeft gegraven. Ook de procureur des konings -de hoofdofficier van justitie- van Neufchâteau Michel Bourlet gelooft in een netwerk, iets wat tot hoogoplopende ruzie met Langlois leidde.

Langlois zegt dat hij geen enkele hypothese uitsloot en alle sporen onderzocht. En waar hij volgens anderen in gebreke bleef, geeft hij een verklaring. Zo zegt hij een reconstructie van de ontvoering van An en Eefje in Oostende onnodig te hebben gevonden, omdat de meisjes volgens betrouwbare ooggetuigen vrijwillig in een auto stapten. Ook ontkent hij beschuldigingen dat hij pas vier jaar na de vondst van Julie en Mélissa aan het onderzoek naar hun verdwijning begon. Onzin, zegt Langlois, al ging de meeste aandacht na de gruwelijke ontdekkingen in 1996 inderdaad eerst naar de meest verse sporen, die van de ontvoering van Laetitia en Sabine, de meisjes die Dutroux overleefden.

Maar vooral was Langlois gisteren de ultieme boodschapper van de harde feiten. Zo moest hij in woord en beeld laten zien hoe de meisjes vastzaten in een kelder met een deur van tweehonderd kilo. Hij moest bevestigen dat An en Eefje met rohypnol werden verdoofd, meermaals werden verkracht en levend werden begraven. Hij moest ook bevestigen dat Julie en Mélissa inderdaad de hongerdood stierven omdat Michelle Martin de kelder niet in durfde.

Langlois kwijt zich in de rechtszaal van zijn taak. Een ondankbare taak, omdat hij blijft volhouden wat de nabestaanden liever niet horen: dat de bende-Dutroux waarschijnlijk alleen bestond uit een geperverteerde eenling en een stel ruggengraatloze kompanen, en dat de dood van de meisjes geen enkel doel diende dat ook maar een millimeter uitsteeg boven het wrede egocentrisme van Dutroux.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden