'KNAU heeft de wegatletiek ontmanteld'

NIJMEGEN - John Vermeule zegt dat hij blijft lachen, maar als geen ander kan hij dat als een boer met kiespijn. Zijn carrière als hardloper telt dan ook meer tegenslagen dan momenten van opperste verrukking. En in zekere zin vormt de Zeeuw een afspiegeling van de wijze waarop een (weg)atleet in Nederland moet tobben om lopende te blijven.

Sinds twee maanden is de marathonloper weer fulltime aan de arbeid als machinebankwerker. Lange tijd leverde hij betaalde uren in, in de hoop te investeren in snellere looptijden. Dat ging niet precies zoals hij zich had voorgesteld en toen hij onlangs van de loonlijst dreigde te worden afgevoerd, koos hij eieren voor zijn geld, ook al omdat hij de bui wel zag hangen: bij de sanering van de nationale selectie zou ook zijn kop rollen. “Dat is ook weer een van die bijzaken van topsport in Nederland. Ik kan wel minder gaan werken, maar dan sta ik bij mijn baas wel als eerste op de lijst als er iemand moet worden ontslagen. Dat risico kan ik niet nemen met een gezin met twee kinderen.”

Meer werken, minder faciliteiten. Vermeule blijft lachen, maar zijn carrière lijkt met bijna 33 levensjaren over. Zoals het vrijwel over lijkt met de wegatletiek in Nederland, op topniveau althans. Lopen op de weg vormt het uithangbord voor de atletiek, maar de KNAU kon er nooit op worden betrapt die discipline als zodanig te respecteren. De successen van Gerard Nijboer (Olympisch tweede en Europees kampioen) zorgden voor de nog altijd onverminderd voortdurende loopboom in Nederland. Moet nu diezelfde Nijboer nu in een andere rol de stimulator worden van een toekomstige lichting talenten?

Een marathonselectie is er niet meer, nu nog slechts Bert van Vlaanderen binnen de Atlanta-selectie privileges geniet. Maar de lopers die steun ontnomen is, dragen vrijwel unaniem Nijboer voor als de man die de wegatletiek aan de top moet gaan structureren, nu Mattie de Vugt onverwacht zijn functie als bondscoach heeft opgegeven. Vreemd is die wens niet, daar lopers als Marti ten Kate, Tonnie Dirks, Carla Beurskens en John Vermeule zonder uitzondering met weemoed terugdenken aan de periode Wim Verhoorn. Toen sprake was van een hechte groep die uitwisseling van kennis voorstond. Verhoorn was de animator die zich voor 'zijn' atleten opofferde tijdens belangrijke wedstrijden. Nijboer was zijn grote steun, ook toen de bondscoach door de KNAU werd ontslagen en hij een afsplitsing overwoog.

Naamdrager

Teamspirit en teambuilding zijn - uiteraard na de toverformule sponsor-finding - de woorden die onder de nieuwe KNAU-voorzitter Theo Leenders over tafel gaan. Wrang genoeg zijn ze binnen de atletiek ten tijde van Verhoorn geïntroduceerd door de marathonlopers, die zich nu in de steek gelaten voelen. “Er is niets meer”, zegt Vermeule. “Dit is voor de wegatletiek een enorme stap achteruit, terwijl het toch altijd de naamdrager van de atletiek is geweest.” Zijn begeleider Roelof Veld: “Vermeule heeft zich tijdens de WK in Helsinki voor de ploeg het snot voor de ogen gelopen. Die leest in de krant dat ze hem laten vallen. Het gaat niet eens zozeer om het geld, maar om het principe. Zo ga je niet met elkaar om.”

Het was Ten Kate die de marathonlopers polste over een kandidaatstelling van Nijboer. Maar de unanieme steun voor dat plan zal de vice-Olympisch kampioen niet terstond over de streep trekken. Sceptisch concludeert hij dat “de KNAU de wegatletiek heeft ontmanteld. Met wat Wim Verhoorn heeft bedacht is niets gedaan.” Verhoorn was destijds full-time bondscoach; voor zijn opvolgers was het bijklussen. Nijboer meent dat het onontbeerlijk is die functie in ere te herstellen en daar omheen een begeleidingsteam te formeren. Vooralsnog ziet hij dat niet gebeuren.

Tonnie Dirks heeft zich de afgelopen week het felst uitgelaten over het hanteren van de botte bijl die meer dan de helft van de atletiekselectie wegsloeg en op Van Vlaanderen na alle marathonlopers onthoofde. Hij meent dat er met twee maten wordt gemeten. “Ik vind het prima dat de jeugd voorrang krijgt. Maar dan moeten er geen oudere atleten worden geselecteerd die geen vooruitgang meer boeken.” Hij sluit zich aan bij Roelof Veld, die samen met zijn atleten Vermeule, Ten Kate, Kappert en Kleijweg al het plan heeft geopperd de KNAU een rekening te presenteren van ten minste de ontnomen bijlage, indien er sprake is van selectie voor een landenwedstrijd. “Op die manier kan de KNAU de atleten inhuren voor bijvoorbeeld de WK cross.”

Tonnie Dirks kampte het afgelopen jaar met blessures en kon zich derhalve niet bewijzen. Met een zesde plaats in de sterk bezette Zevenheuvelenloop was hij gisteren de beste Nederlander. “Vorig jaar was ik tweede, nu was ik vrijwel niet langzamer en word ik zesde. Wat nu voor mij zat was gewoon twee klassen beter. Haile Gebreselassie (de winnaar, red) is wereldkampioen, ik Nederlands kampioen. Dat is het verschil. Atletiek is nu eenmaal geen schaatsen.”

Het was inderdaad niet mis, wat de 7200 trimmers op het even prachtige als zware parkoers tussen Nijmegen en Groesbeek vooraf ging. Winnaar Haile Gebreselassie is wereldkampioen op de 10 kilometer en liep vorig jaar in Hengelo een wereldrecord op de halve afstand; Addis Abebe (derde) is wereldrecordhouder tien kilometer op de weg; Vincent Rousseau (vierde) was de marathonsensatie van dit jaar; asielzoeker Aiduna Aitnafa (vijfde) was onlangs de sterke winnaar van de marathon van Eindhoven.

Lichtvoetig

Gebresalassie besliste de strijd al na zeven van de vijftien kilometer, toen het parkoers heuvelop ging en er 777 gulden was te verdienen met de tussensprint. Met verbazingwekkend gemak liep hij in zijn lichtvoetige tred met name op de stijgende stukken ver weg van zijn belagers. Om na afloop aan te geven dat hij lang niet al zijn capaciteiten had aangewend om het parcoursrecord van de illustere Kalid Skah met bijna een halve minuut te verbeteren. “Ik moet mijn lichaam onder controle houden”, verklaarde de baanatleet. “Ik kan niet altijd maar snelle races lopen. Ik moet ook aan mijn toekomst als atleet denken.”

Opvallend was de bescheiden 27ste klassering van Bert van Vlaanderen. Nederlands beste marathonloper, die te kennen heeft gegeven volgend jaar in Rotterdam te starten, klaagde over een slapende voet . . . “Dat is me een half jaar geleden ook al eens overkomen. Een manuele therapeut constateerde toen een beenlengte-verschil van een centimeter. Tot vandaag had ik er geen last meer van gehad.”

Liz McColgan, pas op het laatste moment door de organisatie aan de groep geïnviteerden toegevoegd, zegevierde bij de vrouwen. De voormalig wereldkampioene op de tien kilometer maakte haar internationale rentree, na achttien maanden uit de roulatie te zijn geweest. Eerst door leverklachten, daarna door een gescheurde knieband, waaraan ze exact een jaar geleden werd geopereerd.

De Schotse liep vorige maand in Coventry haar eerste (nationale) wedstrijd en veroorzaakte terstond voor geweldige opwinding binnen de door tal van dopingschandalen geplaagde Britse sport, door in de pers te verklaren dat een groot deel van de Britse atleten aan de dope is. Zoals bij dit soort rellen te doen gebruikelijk, blijkt achteraf sprake van een geweldig misverstand, waarbij de boodschappers het kwaad hebben veroorzaakt. Desgevraagd verklaarde McColgan in Nijmegen te zijn “misquoted”. “Ik heb slechts gezegd dat er veel meer out-of-competition moet worden gecontroleerd. Daaruit is onterecht de conclusie getrokken dat ik atleten beschuldig.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden