Knakken met de vingers: een gevaarlijke gewoonte?

Foto: Patrick PostBeeld Trouw

Even de vingers laten knakken; het is een gewoonte waar de een van gruwelt en de ander van geniet. Het krakende geluid dat vrijkomt, wekt de indruk dat de vingers loskomen. Is dit wel zo, en hoe schadelijk is het knakken eigenlijk?

Bijna iedereen kent wel iemand die geregeld tegen de knokkels duwt of aan de vingers trekt om deze te knakken. Een ‘plop’ brengt vervolgens de gewenste voldoening. De gewoonte is dat alle vingers bijna dwangmatig worden afgegaan. Sommigen gaan zo ver dat ze niet ophouden bij de vingers, maar ook nek en rug kraken. Komt bij dit knakken iets los, of is het een placebo-effect?

Bertram The is orthopedisch chirurg bij het Amphia Ziekenhuis in Breda en gespecialiseerd in, onder andere, de handen. “Veel mensen kraken omdat ze denken dat er iets vastzit”, legt The uit. “Een peesje bijvoorbeeld. Maar dit is vaak niet zo. Er zit meestal niks vast en er komt ook niks los als je je vingers kraakt.” Hetzelfde geldt voor de rug en de nek. “Sommige mensen kunnen alles kraken; ellebogen, knieschijven. Maar het verandert niks.” De verlossing die men voelt bij het kraken van de vingers, zit dus vooral tussen de oren. Voor het lichaam maakt het geen verschil. “Soms krijg je iemand die zegt: mijn partner houdt niet op met het knakken van de vingers!” vertelt The. “Die vinden het dan voornamelijk irritant. Maar het is niet meer dan dat, een tic.”

Kraken doet dus niets goed, maar doet het kwaad? “Laat ik het zo zeggen: het is een slechte gewoonte, maar het is niet slecht. De grootste misstanden zijn dat je je vinger zou kunnen ontwrichten tijdens het knakken, of dat je er zelfs artrose van kan krijgen. Maar dat is pertinente onzin. Het is net zomin schadelijk als gezond.”

Onaangenaam

Het geluid dat vrijkomt wanneer de vingers worden geknakt, is een van de boosdoeners waardoor mensen denken dat het slecht is. “Voor sommigen is het een vrij onaangenaam geluid”, verklaart The. “Mensen associëren het met botten, met iets hards dat tegen iets anders hards schuurt. Dan denk je meteen: dat kan niet goed zijn. Maar gelukkig is dat niet het geval.”

Het ploppende geluid dat knakken voortbrengt, komt waarschijnlijk door druk bij de gewrichten. Wanneer aan het vingerkootje wordt getrokken, ontstaat er drukopbouw in het gewrichtskapsel. Als de vinger een specifieke snelle beweging maakt, wordt deze overdruk omgezet in geluid. “Er zijn veel verschillende theorieën voor het geluid, maar dit is de meest voorkomende”, aldus The.

Er zijn enkele gevallen van ‘knakkende vingers’ die wel tot problemen kunnen leiden. “Sommige mensen hebben last van een triggerfinger, ofwel een ‘hokkende vinger’ zoals ze dat hier in Brabant noemen”, licht The toe. Bij zo’n triggerfinger hoort de pechvogel bij het strekken van de vinger steeds een klikje. “Dan is de vinger bijvoorbeeld continu gekromd in de slaap en als deze dan ’s ochtends wordt gestrekt, lijkt hij vast te zitten. Als de vinger dan alsnog recht wordt gedwongen, hoor je ook een klikkend geluid”, aldus dokter The. “Dit komt omdat er een verdikking van de buigpees is ontstaan in combinatie met een vernauwde peeskoker. Dit neemt alleen maar verder toe als de pees blijft klikken.”

Wanneer iemand lang met deze kwaal rond blijft lopen, kan het gebeuren dat de vinger uiteindelijk helemaal niet meer kan strekken. “Er zijn meer van dit soort aandoeningen, maar het komt veel minder voor dan het onschuldig opzettelijk knakken van de vinger”, aldus The.

Kortom: het knakken van de vingers is een tic, al dan niet een verslaving. En voor sommigen een hele irritante. The: “Maar een beetje zelf knakken met de vingers kan geen kwaad. Ik doe het ook wel eens.”

Lees ook:

In Het Consult beantwoorden experts wekelijks gezondheidsvragen van lezers. Ook een gezondheidsvraag? Stuur een mailtje naar gezondheid@trouw.nl.

Waarom ‘knakt’ een vinger?

Elke familie heeft wel een oom die op verjaardagen neefjes en nichtjes aan het schrikken maakt met het knakken van zijn vingers. Maar wat gebeurt er dan precies?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden