Klinieken komen met cijfers kanker

Beeld ANP XTRA

Zes grote ziekenhuizen maken vandaag bekend hoe het hun patiënten met kanker vergaat na de behandeling. Niet alleen hoe lang ze gemiddeld blijven leven, maar ook hoe goed dat leven nog is.

Alle honderd Nederlandse ziekenhuizen zijn sinds vorig jaar verplicht het algemene sterftecijfer na oncologische behandelingen te publiceren. Zes ziekenhuizen, samenwerkend onder de naam Santeon en goed voor één op de tien oncologische behandelingen, vullen dat cijfer nu aan: met de overleving na jaren en door in kaart te brengen hoe het de overlevenden vergaat.

Volgens artsen zegt een hoog sterftecijfer kort na behandelingen weinig. Het kan goed dat een ziekenhuis een slecht rapport krijgt omdat het veel oudere patiënten trekt.

Voor hun cijfers (te vinden op zorgvooruitkomst.nl) hebben de Santeonziekenhuizen de statussen van alle patiënten met long- en prostaatkanker uitgekamd. Daardoor konden ze bij de aantallen overlevers en bij de complicaties rekening houden met de leeftijd van de patiënt en de staat waarin deze het ziekenhuis binnenkwam. Dat maakt een vergelijking eerlijker, zeggen de ziekenhuizen. De cijfers zijn aangevuld door te vragen hoe het patiënten een tijd na de behandeling vergaat.

Verschillen
Opvallend genoeg blijken er tussen de Santeonleden behoorlijke verschillen te bestaan. Zo leven mensen met longkanker die niet meer te genezen zijn, in het Eindhovense Catharina Ziekenhuis gemiddeld honderd dagen langer dan in het Antonius Ziekenhuis in de regio Utrecht. "En dat terwijl we dachten dat iedere longarts hetzelfde werkt", zegt longarts Judith Herder van het Sint Antonius.

Nader onderzoek wees uit dat de patiënten in Eindhoven vaker chemotherapie krijgen, en daardoor langer leven. Herder: "Dat zette ons aan het denken: misschien moeten wij bij twijfel toch iets vaker deze therapie overwegen. Maar besef dan wel: langer leven hoeft niet altijd gunstig te zijn, zeker niet als men veel bijwerkingen heeft door de behandeling."

De nieuwe cijfers steunen Herder ook in de opvatting dat voor oudere patiënten het radicaal wegsnijden van een tumor, de standaardaanpak, niet altijd het beste is. "Juist op hoge leeftijd kunnen complicaties heftig uitpakken."

De kans om vijf jaar na het wegsnijden van een tumor nog te leven, blijkt bij longkanker te verschillen per ziekenhuis. Bij prostaatkanker zijn de verschillen het kleinst.

Hormoontherapie
In een van de zes ziekenhuizen blijken relatief veel patiënten die met een hormoontherapie behandeld zijn voor uitzaaïngen, binnen vijf jaar te overlijden. "Maar dat kan komen doordat de artsen daar de hormoontherapie sneller onderbreken wanneer het goed gaat met de patiënt. Dat heeft weer als voordeel dat de bijwerkingen verminderen", zegt uroloog Rik Somford van het Canisius-Wilhelmina Ziekenhuis in Nijmegen.

"Ons doel is niet om het beste ziekenhuis aan te wijzen, maar om patiënten een betere keuze voor een behandeling te laten maken", aldus Somford.

De zes ziekenhuizen van Santeon zijn van plan ook cijfers voor borst- en darmkanker te presenteren. Ze hopen dat collega-ziekenhuizen hun werkwijze overnemen.

Stap verder

De Santeoncijfers zijn weer een stap verder in de zoektocht naar prestatiecijfers van ziekenhuizen. Naast de sterftecijfers die alle ziekenhuizen op hun website publiceren, heeft koepel NVZ per ziekenhuis een aantal zaken aangegeven, zoals de kans op complicaties of heroperaties. Universitaire centra hebben hun eigen cijfers en het samenwerkingsverband DICA wil de komende jaren van zestien typen kankeroperaties de resultaten per ziekenhuis publiceren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden