Klachten over arts of hulpverlener worden sneller afgehandeld dan voorheen

Slachtoffers tijdens een zitting bij het regionaal tuchtcollege voor de gezondheidszorg in 2014. Klachten bij de vijf regionale medische tuchtcolleges worden sneller afgehandeld dan vier jaar geleden. Beeld ANP

Afgelopen jaar zaten 1677 hulpverleners in het beklaagdenbankje van het medisch tuchtcollege. Dat werkt rapper dan voorheen.

Klachten bij de vijf regionale medische tuchtcolleges worden sneller afgehandeld dan vier jaar geleden. Wie in 2013 met een klacht over een arts naar het college stapte, moest 279 dagen wachten op een uitspraak. Nu duurt de afhandeling bijna drie maanden korter. Dat blijkt uit het meest recente jaarverslag van de vijf regionale tuchtcolleges tezamen.

Dat zaken sneller worden opgelost, komt doordat het college niet meer zo soepel is met uitstelverzoeken van de aangeklaagde hulpverleners, zegt Henriette van der Poel, woordvoerder van het tuchtcollege te Zwolle. "Daarnaast hebben we de procedure verkort: vroeger was er meer tijd voor allerlei reacties heen en weer op het klaagschrift, dat houden we nu beperkt."

Daar komt bij dat de regionale colleges meer hebben ingezet op mondeling vooronderzoek. Dat houdt in dat de klager en de verweerder allebei hun kant van het verhaal mondeling mogen toelichten voordat er een zitting wordt ingepland. "Soms komen de partijen er dan al samen uit. Want een conflict is meestal een kwestie van communicatie", aldus Van der Poel.

Het aantal klachten dat de medische tuchtcolleges binnenkrijgen - variërend van de zorg van een huisarts, de professionele houding van een fysiotherapeut, tot een verkeerde verwijsbrief of diagnose - stijgt al jaren licht. In 2017 kwamen in totaal 1677 klachten binnen, tegenover 1646 het jaar daarvoor. Het grootste deel van de klachten bleek ongegrond.

Een waarschuwing is de maatregel die het vaakst wordt opgelegd: 186 medische hulpverleners werden op de vingers getikt. De zwaarste maatregel van het college, iemand voor altijd schrappen uit het beroepsregister, werd vorig jaar 22 keer toegepast. Bijna driekwart van de ingediende klachten was gericht tegen een arts.

Drie voorbeelden waarin de zorgverlener wordt gekapitteld

1 Verpleegkundige verzaakt reanimeren

Een ernstig zieke patiënt moet gereanimeerd worden. Een verpleegkundige ziet het gebeuren maar grijpt niet in. Als haar collega's toesnellen, raadt ze hen aan de man niet te reanimeren. De verpleegkundige gelooft niet dat dit zinvol is omdat zij vreest dat de patiënt zich door een reanimatiepoging zal verslikken in zijn sondevoeding en een akeligere dood zal sterven.

De patiënt overlijdt en de verpleegkundige moet voor het tuchtcollege komen. Zij erkent dat zij in strijd met de richtlijnen heeft gehandeld. Maar zij vindt ook dat ze over voldoende ervaring beschikt om hier zelfstandig over te beslissen. Die redenatie noemt het college 'onnavolgbaar'. De vrouw heeft volgens de rechters de grenzen van professionele beroepsuitoefening 'ernstig overschreden'. Deze tuchtzaak valt in de categorie 'verkeerde diagnose of onjuiste behandeling',  waarover de meeste klachten worden ingediend: vorig jaar meer dan 700.

De verpleegkundige mag haar beroep nooit meer uitoefenen.

2 Psycholoog schrijft subjectieve brief aan mediator

Een man en een vrouw liggen in scheiding en moeten van de rechter in mediation. De vrouw heeft daar moeite mee. Haar psycholoog schrijft een brief aan de mediator waarin hij verklaart dat de vrouw leidt aan posttraumatische stress na een mishandeling door haar man. Het lijkt hem handig als de mediator daarvan weet, zodat die eventuele heftige emotionele reacties van de vrouw beter kan begrijpen.

De man voelt zich benadeeld en klaagt de psycholoog aan. Voor de tuchtrechter verklaart de psycholoog dat hij de brief heeft geschreven om zijn cliënte te helpen, en zegt dat hij dat in vergelijkbare situaties weer zou doen. De tuchtrechter vindt zijn handelen kwalijk, omdat de verklaring te subjectief en sturend is. Ook staat er belastende informatie over de man in die slechts afkomstig is van de vrouw en daarom onbetrouwbaar. Er is geen wederhoor gepleegd.

De psycholoog wordt berispt.

“Een onuitroeibaar probleem”, noemt Henriette van der Poel van het tuchtcollege te Zwolle de verkeerde verklaringen en rapportages door artsen en andere hulpverleners. In 2017 werden hier 192 klachten over ingediend. “Negen van de tien keer gaat het om verklaringen rond echtscheidingen.”

3 Gynaecoloog heeft seks met zwangere patiënte

Een stel klopt met een onvervulde kinderwens aan bij een gynaecoloog, die op dat moment in opleiding is. De fertiliteitsbehandeling gaat van start. Als de vrouw toch spontaan zwanger wordt, is ze tot over haar oren verliefd op de gynaecoloog. De behandeling stopt, maar tussen de arts en de zwangere vrouw ontstaat een persoonlijke en seksuele relatie.

Tijdens hun afspraakjes, die in een kamer van de polikliniek van het ziekenhuis plaatsvinden, maakt hij meerdere echo's terwijl daar geen medische noodzaak voor is. Deze komen niet in het dossier van de vrouw terecht, waardoor hij volgens de tuchtrechter zijn dossierplicht verzaakt. Tijdens haar tweede zwangerschap hebben de vrouw en de arts opnieuw een relatie. Volgens het tuchtcollege had de arts moeten voorkomen dat hij persoonlijk betrokken raakte bij de patiënt.

De gyneacoloog is voor een jaar geschorst.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden