Kinderkoor trakteert zichzelf

Het Nationaal Kinderkoor bestaat 25 jaar. Dat wordt gevierd met een workshop van Jordi Savall, specialist in oude muziek. 'Ik dacht dat zulke muziek saai was, maar die is juist licht en puur en zwevend.'

REPORTAGE FREDERIKE BERNTSEN

Apo xeno meros', een Griekse traditional, galmt door de Utrechtse Jacobikerk, gezongen door de meiden van het Nationaal Kinderkoor. Vóór de jonge zangers op het podium zit het ensemble Hespèrion XXI van oudemuziekspecialist Jordi Savall. De samenwerking met Savall is een cadeautje van het koor aan zichzelf: een van de feestelijkheden om het 25-jarig bestaan luister bij te zetten.

"Sánta María", zingt Savall voor. Hij zet de accenten theatraal aan. "Stuur wat je zingt de ruimte in - de kerk is groot", legt hij in het Engels uit. Op het programma staat laatmiddeleeuwse muziek, repertoire waar het kinderkoor zich nog niet eerder in verdiepte. Als de muziek goed swingt, is het moeilijk stil blijven staan. Of de kinderen vrij zijn om te bewegen, vraagt vocal coach Irene Verburg aan Savall. Natuurlijk! Heupen wiegen, handen maken sierlijke gebaren.

Muziek maken met Savall is een van de bijzonderheden op de waslijst aan producties die het Nationaal Kinderkoor op z'n cv heeft staan - los van de bijdragen aan diverse gebeurtenissen van landelijk belang, zoals de doop van prinses Amalia. Een greep: Mahlers Derde symfonie met de Berliner Philharmoniker onder leiding van Simon Rattle, Brittens 'War Requiem' met het Radio Filharmonisch Orkest onder Jaap van Zweden, Schumanns 'Szenen aus Goethes Faust' met het Koninklijk Concertgebouworkest en Nikolaus Harnoncourt. En voor 2016 staat er ook een en ander aan moois op de rol. Dat gaat natuurlijk niet zomaar, met zulke namen het podium delen, daar wordt hard voor gewerkt. De kids - allen tussen de 10 en 16 jaar - worden in de regionale lesplaatsen wekelijks gecoacht en komen eens in de maand bij elkaar om te repeteren.

"Hartstikke gezellig", vindt Leonie Meijer, 13 jaar en al een tijdje lid. "We leren heel veel: hoe je je stem gebruikt, ademoefeningen, solfège. Het is leuk om de muziek samen mee te maken. En nu met Savall, écht bijzonder. Hij vertelt verhalen bij de muziek, zodat je je iets kunt voorstellen bij de noten."

Ze zingt alleen, in het Latijn: 'Semper permansisti inviolata', klinkt het helder. Spannend, zo'n solo, zou je zeggen. Maar Leonie denkt daar anders over: "Ik ben er niet zenuwachtig voor, ik deed het al vaker. Het is juist leuk om te doen."

Noëmi Schermann (15): "Ik kon eerder zingen dan praten. Vroeger moest ik er flink voor studeren en hielpen mijn ouders me, nu niet meer."

Hoe is dat, middeleeuwse muziek zingen?

"Ik dacht eerst dat zulke oude muziek saai was, met veel herhalingen en zo, maar ik vind het geweldig. De muziek is licht en puur en zwevend. Je voelt je vrij. Jordi let heel goed op ons en volgt ons, dat is iets anders dan alleen maar strak in de maat zingen. Ik speel ook piano en de muzikaliteit van Jordi inspireert me om daarmee weer verder te komen en dingen te ontdekken - hij steekt je aan."

Het Nationaal Kinderkoor - de leden komen uit het hele land - opereert onder de vleugels van Vocaal Talent Nederland waartoe diverse ensembles behoren. Ben je te oud voor het kinderkoor? Dan kun je doorstromen naar het Nationaal Jeugdkoor. De stichting, waarvan dirigent Simon Rattle beschermheer is, heeft als missie het opsporen en tot bloei brengen van jong vocaal en muzikaal talent.

"Ik ben erg trots", zegt Wilma ten Wolde. Vanaf de oprichting is ze bij het Nationaal Kinderkoor betrokken, eerst als docent en sinds 1999 als artistiek leider en dirigent.

Hoe komt het ensemble zo goed?

"Dat heeft te maken met wat we bieden en hoe we dat doen. De vocale aanwijzingen zijn heel belangrijk voor de kinderen, solfège natuurlijk ook, een sterke repertoirekeuze én dit soort podiumervaringen als nu met Jordi Savall. Dat alles vraagt veel van ze, maar ze krijgen er ook veel voor terug."

En wanneer mag je meedoen?

"Ik heb drie criteria. Zing je graag? Heb je een goed muzikaal gehoor? Wil je wat leren? Savall zei vanmorgen: 'Een goed musicus moet intuïtief weten hoe hij de dingen doet.' Als pedagoog moet je aanvoelen of er iets in een kind zit wat nog niet zo zichtbaar is, en de juiste ingrediënten bieden voor zijn ontwikkeling. We selecteren niet op mooie stemmen, het is veel belangrijker om te ontdekken wat de mogelijkheden van een kind zijn. Tijdens de auditie doen we oefeningen, een korte zangles, wat solfège, en dan heb je snel door hoe iemand in elkaar steekt, of-ie bijvoorbeeld leergierig is of niet.

"Dit koor is een plek om te groeien, als musicus en als mens. Samenwerken, oog voor elkaar hebben, elkaar helpen waar dat kan. Onze werkwijze stond niet in de boekjes, dat was pionieren."

En alles gaat uit het hoofd... "Kinderen leren snel. Zonder bladmuziek zingen is belangrijk, want op het moment dat je naar de noten kijkt, vormt dat toch een emotionele rem. Als je uit je hoofd zingt, kun je dat met je hele wezen doen.

"Zo'n Savall heeft precies de juiste middelen in huis om iets wat er al is - de kwaliteit van het koor - te laten groeien en bloeien. Er zijn maar weinig mensen in de wereld die dat kunnen, een hele groep meenemen en zorgen dat er iets nog mooiers ontstaat."

Info: vocaaltalent.nl

'We selecteren niet op mooie stemmen, het is veel belangrijker om te ontdekken wat de mogelijkheden van een kind zijn'

'Ik kon eerder zingen dan praten. Vroeger moest ik er flink voor studeren en hielpen mijn ouders me, nu niet meer.'

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden