Kind chronisch zieke ouder in de knel

Een moeder met chronische problemen kan kinderen zwaar belasten, zeker als de kwaal nog niet is herkend. © Flip Franssen/HH Beeld
Een moeder met chronische problemen kan kinderen zwaar belasten, zeker als de kwaal nog niet is herkend. © Flip Franssen/HH

Meer dan één op de tien jongeren met een chronisch zieke ouder geeft aan last te hebben van lichamelijke klachten, angsten, somberheid en teruggetrokken gedrag. Daarbij scoren de meisjes net iets hoger (12 procent) dan de jongens (11,7 procent).

Dat blijkt uit de eerste gegevens van een grootschalig onderzoek van de Universiteit van Amsterdam, in samenwerking met revalidatiecentrum De Hoogstraat in Utrecht, naar hoe het jongeren met een chronisch zieke ouder vergaat.

Dag van de Mantelzorg
In Nederland groeit één op de vier jongeren op met een langdurig, lichamelijk of psychisch, ziek familielid. Mezzo, de landelijke vereniging voor mantelzorgers en vrijwilligers, vraagt vandaag, de Dag van de Mantelzorg, aandacht voor deze grote groep.

Aan het Amsterdamse onderzoek deden 161 jongeren van 10 tot 20 jaar mee. De ziektes van de ouder varieerden van multiple sclerose tot hersenletsel door trauma.

Ziekteduur en isolement
Dat meer dan 10 procent van de jongeren psychische problemen krijgen en professionele hulp nodig hebben, is volgens psycholoog en hoofdonderzoeker Dominik Sieh te verklaren door vier factoren.

"De ziekteduur lijkt een rol te spelen. Hoe langer de ziekte duurde, hoe meer problemen er waren. Ten tweede was er een sterk gevoel van isolement dat hun problemen voorspelde. Jongeren die opgroeien met een zieke ouder voelen zich vaak alleen, niet voldoende ondersteund en onbegrepen."

Vervreemding en vrije tijd
Daarnaast heeft vervreemding van de moeder een negatief effect. Sieh: "In de omgang met de ziekte lijkt de hechting met de moeder een belangrijke rol te spelen, ongeacht of zij de zieke of de gezonde ouder is. Als de relatie met de moeder verstoord is, hebben de jongeren waarschijnlijk minder emotionele steun om hun problemen te ventileren."

Ten slotte bleken ook 'moeilijke momenten' probleemgedrag in de hand te werken. Bijvoorbeeld als vrijetijdsbesteding, omgang met vrienden of het maken van huiswerk in het gedrang komen.

Jongeren gaven verder aan dat er dikwijls te veel aandacht naar de zieke ouder en de ziekte gaat. Dat kan de ouder zich aantrekken, maar ook bijvoorbeeld de behandelend arts van de zieke ouder, vindt Sieh. "Waarom vraagt de arts niet: 'Hoe is het met uw kind?' Het is belangrijk om deze jongeren aandacht te geven."


Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden