Review

Keurig realistisch maar kleurloos kostuumdrama

Verder dan de televisie had schrijver Willem Elsschot het tot dusver nog niet geschopt. Misschien dat het kleine scherm ook wel het meest geschikte medium is voor Elsschots huiskamertragedies die steunen op zijn mild-ironische, soms cynische karaktertekeningen van kleine lieden. Vorig jaar nog presenteerde Orlow Seunke bijna onopgemerkt zijn geslaagde, voor televisie bestemde verfilming van 'Kaas', waarin de Belgische acteur Josse de Pauw het kaas-avontuur van Laarmans van de gepast knullig-burgelijke tragiek voorziet.

Producent Ruud den Drijver (recent producent van het geflopte 'An Amsterdam tale') liet al jaren terug zijn oog vallen op Elsschots op een na beroemdste werk 'Lijmen/Het Been' en drie jaar vol scenarioversies verder wist hij in 1997 het voormalig Vlaamse enfant terrible Robbe de Hert zover te krijgen dat hij de regie van dit drama op zich nam. Het treffen tussen de meedogenloze direkteur-generaal van het Algemeen Wereldtijdschrift voor Financieën, Handel, Nijverheid, Kunsten en Wetenschappen (een reclameblaadje), Boormans (Mike Verdrengh), zijn tegen zijn zin tot oplichter gebombardeerde en zwakke doch loyale medewerker Laarmans (Koen de Bouw), en hun even goedgelovige als trotse slachtoffer mejuffrouw Lauwereyssen (Willeke van Ammelrooy) moest een kruising worden tussen 'Laurel & Hardy' en 'The Sting'. Geen saai drama vol dialogen maar een film vol actie met Hollywood-allure.

Naar het schijnt is er tussen producent en regisseur hartstochtelijk geruzied achter de schermen over script en film, maar helaas heeft die hartstocht geen spetterende film opgeleverd.

'Lijmen/Het Been' is voor een film van de ooit wilde communist De Hert zelfs opvallend braaf. Een kabbelend drama vol welluidende volzinnen, waarin Laurel & Hardy ver te zoeken zijn. De kleine slapstick-grapjes vormen slechts een wat olijke entourage in een verder keurig realistisch kostuumdrama. Misschien dat er wel te lang gestreden is over de juiste toon. Om Elsschot een sprong van tweederde eeuw te laten maken was een scherper cynisme of een karikaturalere nadruk op melancholie en tragiek van de oplichter-tegen-wil-en-dank beter geweest dan deze weinig expressieve enscenering.

Koen de Bouw is nu eerder kleurloos en zwak als Laarmans, dan dat hij Laarmans' kleurloosheid en zwakte laat zien. En ook Mike Verdrengh valt te zeer samen met de meedogenloze, bourgondische lijmer Boorman om zijn personage elan te kunnen geven. Gaf bij Elsschot zijn zakelijke stijl een ironisch commentaar op de kleine Vlaamse zwendel, in deze verfilming bevestigt die stijl slechts de gedateerdheid van het gegeven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden