Opinie

Kernenergie is gevaarlijk, neem er geen risico mee

De actiegroepen WISE en Zeeuws Comite Borssele 2 Nee op een protestmars tegen kernenergie. Beeld anp
De actiegroepen WISE en Zeeuws Comite Borssele 2 Nee op een protestmars tegen kernenergie.Beeld anp

Willen we stroom van kernenergie uit ons stopcontact, als er wereldwijd overeenstemming over is dat straling schadelijk is?

Al dertig jaar ben ik actief tegen kernenergie. Wereldwijd heb ik kerncentrales geblokkeerd, met parlementen en bedrijven gesproken, petities aan ministers overhandigd, debatten gevoerd en geleid. Enigszins afhankelijk van het tijdsgewricht werden milieuactivisten bejubeld of beschimpt. In elk geval hebben ze ervoor gezorgd dat er tientallen atoomcentrales minder zijn gebouwd dan oorspronkelijk gepland. En daar ben ik trots op.

Kernenergie is in potentie zo gevaarlijk dat je er niet aan moet beginnen. De ramp in Tjsernobyl bevestigde dat, maar kon nog afgedaan worden als een geïsoleerde gebeurtenis; het betrof een ouderwetse reactor in een tot op het bot gecorrumpeerd systeem, het communisme.

De ramp in Fukushima is nu vier weken aan de gang. Natuurlijk brak al gauw het gebruikelijke gekrakeel uit over kernenergie zelf. Kunnen we echt stoppen met het gebruik ervan?
Boosdoener is de straling, die je niet kunt ruiken, proeven, horen, zien of vastpakken. Mij werd afgelopen weken uit verschillende hoeken enkele malen de vraag gesteld: "Stel nou dat blijkt dat straling helemaal niet zo gevaarlijk is, zou je dan nog tegen kernenergie zijn?"
Een intrigerende vraag. Een conclusie dat straling niet of veel minder gevaarlijk is dan tot nu gedacht, zou de boel aardig op z'n kop zetten. De 'schone, betrouwbare en goedkope energiebron' zou tot volle wasdom kunnen komen.

Maar het is niet zo. Er is wereldwijd wetenschappelijke overeenstemming over de schadelijke effecten van verschillende soorten straling. Er is inmiddels ruim voldoende empirisch en statistisch bewijs dat straling leidt tot onder andere kanker en genetische schade.

De stelling is dan ook terecht niet de verdedigingslinie van de nucleaire industrie. Ze wordt hooguit nog verdedigd door tamelijk obscure organisaties als de Groene Rekenkamer.

De vraag is dus anders. Welk risico vinden we aanvaardbaar, hoe wegen we de kans op bijvoorbeeld leukemie af tegen de voordelen van stroom uit het stopcontact? We weten dat er van nature altijd en overal straling is maar we weten ook dat menselijke activiteit (kerncentrales, kernproeven) fors bijdraagt aan de hoeveelheid, en we weten dat effecten cumulatief zijn. En dus willen we ons terecht beschermen tegen mogelijk nadelige gevolgen en worden er miljarden uitgegeven aan beveiliging en het voorkomen van rampen. Als dat vervolgens niet lukt, moeten we weer tientallen miljarden uitgeven aan evacuaties en het saneren van honderden vierkante kilometers grond.

En dan zijn we weer terug bij af: kernenergie is in potentie zo gevaarlijk dat je er niet aan moet beginnen. Bovendien hebben we het niet nodig, als we maar volop inzetten op rationeel energiegebruik en schone bronnen. Ik denk dat ik nog maar even doorga met het tegenhouden van kerncentrales. En gelukkig met mij weer steeds meer mensen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden