Kerken proberen te bemiddelen in voortdurende crisis Zimbabwe

Een bisschop luistert tijdens de bijeenkomst die meerdere kerken op donderdag hebben georganiseerd, om de dialoog te bevorderen tussen de politieke leiders van het land. Beeld AFP

Zimbabwe is een ‘gepijnigd, boos en getraumatiseerd land’, zegt een kerkleider. De tekorten worden nog erger.

De kerken in Zimbabwe proberen op te treden als bemiddelaars tussen regeringspartij Zanu-PF en de oppositie. Zij hopen zo een einde te kunnen maken aan de gewelddadige politieke en economische crisis in het land. Oppositieleider Nelson Chamisa had woensdag nog een aanbod van president Emmerson Mnangagwa tot een gesprek afgewezen. Hij eiste dat een onafhankelijke partij de gesprekken zou leiden. De kerken namen gisterochtend die handschoen op.

Chamisa was aanwezig. Net als topmensen uit het Zimbabwaanse bedrijfsleven, leiders van kleinere oppositiepartijen en diplomaten. Alleen schitterde nu president Mnangagwa door afwezigheid. Hij liet zich op het laatste moment liever vertegenwoordigen door een aantal van zijn ministers.

Toch kunnen de gesprekken een voorzichtige eerste stap zijn naar een oplossing voor de crisis. Na de presidentsverkiezingen van juli vorig jaar, die Mnangagwa nipt – en volgens Chamisa frauduleus – won, is de Zimbabwaanse economie geïmplodeerd. Het leger opende één dag na de verkiezingen bovendien het vuur op demonstranten van de oppositie, waarbij zes doden vielen. En het leger deed dit half januari opnieuw tijdens een driedaagse algemene staking in het land die gepaard ging met hevige rellen. Toen vielen er twaalf doden.

Volgens een woensdag verschenen rapport van mensenrechtenorganisatie Zimbabwe Human Rights NGO Forum, zijn ook daarna nog vijf extra mensen gedood. Bovendien zijn zeventien gevallen van seksueel geweld door leger en politie gemeld, 26 ontvoeringen, 81 niet-fatale schotwonden en 586 gevallen van marteling en mishandeling. Meer dan duizend oppositieleden, vakbondsleiders en activisten zijn gearresteerd.

De prijs van brood

De protesten van vorige maand volgden op een ruime verdubbeling van de benzineprijs, tot de hoogste ter wereld. Daarna namen de urenlange rijen voor de tankstations tijdelijk af. Maar inmiddels keren de tankfiles in veel steden weer terug. De inflatie lijkt bovendien oncontroleerbaar. Zo verdubbelde deze week ook de prijs van brood, waarvoor Zimbabwanen dit jaar al in veel supermarkten lang in de rij hebben moeten staan.

“Zimbabwe is een gepijnigd, boos en getraumatiseerd land”, somde bisschop Ambrose Moyo de situatie gisteren somber op. Hij leidt het Ecumenical Church Leaders Forum. Moyo benadrukte dat alleen introspectie bij alle partijen kan leiden tot ‘vrede, eenheid en welvaart’.

Oppositieleider Chamisa liet echter weten dat het overleg alleen kans heeft als president Mnangagwa ook zelf deelneemt. Chamisa eist verder dat de trucks met militairen, die al weken overal in de steden rondrijden, uit het straatbeeld verdwijnen en dat de regering de honderden gearresteerden per direct vrijlaat.

Regeringspartij Zanu-PF beschuldigt op haar beurt de oppositie én Westerse ontwikkelingsorganisaties ervan het geweld in Zimbabwe aan te wakkeren in een poging de regering van Mnangagwa omver te werpen. Dat zou blijken uit interne partijdocumenten die de krant The Guardian heeft ingezien.

Lees ook: Oppositie in Zimbabwe laat de wonden zien

Sinds kort is de dagenlange internetblokkade in Zimbabwe opgeheven. Op sociale media verschijnen nu foto’s van mishandelde activisten en oppositieleden.

Een jaar sinds Mugabe: ‘Achter elke Zimbabwaanse president staat een sterke generaal’

Zimbabwe was euforisch toen het leger eind 2017 president Robert Mugabe via een coup afzette. Ruim een jaar later is van dat optimisme niets over.

In Zimbabwe is het na de staking lang wachten op brood

Na een landelijke staking en hevige rellen die Zimbabwe drie dagen lang volledig lam legden, proberen de inwoners van Harare hun leven weer op te pakken. Voor de zoveelste keer.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden