Review

Kazachstan vindt identiteit met film

Een vervaarlijk uitziende Mongoolse strijder in harnas en masker komt je tegemoet als je een filiaal van dvd-winkelketen ’Melomaan’ in Kazachstan binnenstapt. Sinds de Kazachstaanse film ’Mongol’ is genomineerd voor een Oscar in de categorie beste buitenlandse film, staat er in elke dvd-zaak wel een levensgrote kartonnen versie van Djengis Khan in oorlogstenue.

’Mongol’ gaat over het leven van Djengis Khan en is de tweede film van regisseur Sergei Bodrov over het roemrijke verleden van de nomadische stammen in het gebied dat nu Kazachstan is. De eerste film is ’Nomads’, een productie van 25 miljoen euro die gaat over de dappere strijd van de Kazachen tegen een inval van bloeddorstige stammen.

Goelnara Sarsenova, één van de producers van ’Mongol’, vertelt vanachter haar donkere zonnebril in een schemerig kelder-café over ’the making of ’van ’Mongol’. ’Omdat de acteurs Chinees, Japans, Kazachs en Mongools zijn en in de film Mongools wordt gesproken, waren dag en nacht vertalers en leraren Mongools aanwezig.

Voor de bloedige vechtscènes waren zoveel figuranten nodig dat Chinese soldaten werden ingezet. Hoewel de titel ’Mongol’ niet meteen doet vermoeden dat de film Kazachstaans is, gaat het toch over een belangrijk deel van de Kazachstaanse geschiedenis, zegt zij. „De overheersing van Djengis Khan heeft veel goed gedaan hier. Hij verenigde strijdende stammen, was de eerste die het principe ’diplomatieke onschendbaarheid’ toepaste en hij creëerde militaire structuren die nu nog steeds worden gebruikt.”

De historische thema’s van de hedendaagse Kazachstaanse film zijn een reactie op de verplicht ideologisch-getinte producties uit de communistische tijd. Toen werden voornamelijk films gemaakt met titels als ’De aankomst van de eerste tractor in Tadzjikistan’. Sinds de onafhankelijkheid worden films gebruikt voor het hervinden van de zolang onderdrukte nationale identiteit. De Kazachse geschiedenis ontbrak volledig in Sovjet-schoolboeken en wordt daarom nu opnieuw onderzocht en vastgelegd.

Tegelijkertijd wil de regering naar buiten toe een positief beeld schetsen van dit onbekende deel van de wereld door sfeervolle shots van door de steppe galopperende nomaden in dure kostuums. De epische film ’Nomads’ werd bijna geheel uit het staatsbudget gefinancierd.

Volgens acteur Amir Alpijev (29) is het na de historische films nu tijd voor producties over het moderne Kazachstaanse leven. Hijzelf speelt in een productie die ook dit jaar zal uitkomen en gaat over universele thema’s in het hedendaagse, urbane Kazachstan.

De Kazachstaanse filmwereld wacht met spanning op de bekendmaking van de Oscars in de nacht van zondag op maandag. Alpijev is één van de gelukkigen die mag meereizen met de kleine Kazachstaanse delegatie naar Los Angeles. Hij denkt dat de nominatie slechts het begin is van de roem van de Kazachstaanse filmindustrie.

„Er is hier een hoop (olie-)geld en veel creativiteit, de beste combinatie voor succes!”, aldus de acteur.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden