Kas EU-noodfonds snel leeg als spelregels niet veranderen

ESM geeft te veel steun aan banken in plaats van aan landen

Eurolanden met grote problemen in hun bankensector blijven waarschijnlijk toch verantwoordelijk voor de redding daarvan. Hoewel de landen van de muntunie overeenkwamen dat noodlijdende banken rechtstreeks gered mogen worden door het noodfonds ESM, zal de rekening geheel of gedeeltelijk toch moeten lopen via de regering van het betreffende land.

Aanleiding voor de andere interpretatie van de regels is de claim van topman Klaus Regling van het noodfonds ESM, dat leningen aan banken veel meer risico met zich meebrengen dan aan overheden. Dat zou betekenen dat het ESM veel minder kan uitlenen aan staten dan de beoogde 500 miljard euro waar tot nog toe altijd vanuit is gegaan. Regling zou zijn kanttekeningen hebben gedeeld met hoge ambtenaren van de Europese ministeries van financiën, zo schreef zakenkrant The Wall Street Journal donderdag.

De discussie over de inzet van de miljarden in het noodfonds ESM spelen al langer. Vrij snel nadat in juni vorig jaar de eurolanden akkoord gingen met het rechtstreeks redden van banken, trokken Nederland, Finland en Duitsland al aan de rem. Deze landen, die als sterke eurolanden het fundament van het ESM vormen, zijn bang dat landen als Spanje en Ierland alsnog een flink beroep op het ESM gaan doen voor hun noodlijdende financiële sector. De banken zouden dan worden gered met Europees geld, zonder dat daar sancties voor de landen tegenover staan.

Dat die rekening flink kan oplopen werd door Ierland bewezen, waar de regering tientallen miljarden moest uittrekken voor de bankensector en vervolgens zelf de facto failliet was. De Ierse premier Enda Kenny wil dat zijn land in 2014, als het ESM de mogelijkheid krijgt banken direct van steun te voorzien, als eerste van de regeling gebruik maakt. In juni van dit jaar, als het Ierse voorzitterschap van de Europese Unie eindigt, wil Kenny daarover een akkoord bereikt hebben met de overige eurolanden. Ook Spanje wil mogelijk opnieuw om hulp vragen voor zijn banken. Ook Cyprus zou graag zien dat het ESM banken zonder tussenkomst van de regering kan steunen. De Finse premier Katainen liet deze week weten dat bestaande bankproblemen, zoals in Ierland en Spanje, niet in aanmerking komen voor directe steun vanuit het ESM.

De bedoeling van de rechtstreekse steun aan banken door het Europees noodfonds is het doorbreken van de negatieve spiraal waarbij wankele banken hun overheden dreigen mee te sleuren. Dat moet voorkomen dat een situatie als afgelopen zomer in Spanje, of eerder in Ierland, nog eens voorkomt. Beide landen stonden er voor de financiële crisis goed voor, maar de problemen in de financiële sector sleurden de economieën steeds verder de diepte in.

Eerder berichtte de Britse krant Financial Times al over een plan waarin overheden deels verantwoordelijk blijven voor leningen uit het ESM aan hun banken. Als banken die steun niet kunnen terugbetalen, wordt de regering van het land dus aansprakelijk gesteld. Vanaf aanstaande maandag zal de Eurogroep van ministers van financiën zich buigen over de spelregels van het noodfonds ESM. Wie kan onder welke omstandigheden financiële steun tegemoet zien uit het ESM.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden