Kanaaltunnel / 'Ongewenst' kamp is altijd overbevolkt

Elke dag, al twee jaar lang, proberen asielzoekers bij de Franse ingang van de KanaalHtunnel op een trein naar Engeland te komen. Ze vertrekken vanuit een hangar bij de badplaats Sangatte. Deel 2 van een korte serie: WE ARE FULL.

door Pieter van den Blink

SANGATTE - In Sangatte bij Calais, op vijf kilometer van de ingang van de Kanaaltunnel naar Engeland, staat in de duinen een groene hangar. Aan de omheining hangt wasgoed. Naast de ingang, onder een wit bord met een rood kruis, staat een politiebus. Pers wordt niet toegelaten. Wie toch langs de controle bij de ingang van de hangar weet te komen, ziet eerst een bord met de mededeling: WE ARE FULL. Langs een muur zijn douches en enkele wastafels geplaatst. Een medewerker van het Rode Kruis spuit ze schoon met een tuinslang.

In de breedte van de hangar staan drie rijen van acht grote portocabins. Boven elke deur een bord: MEN of FAMILY. De muren zijn aan de binnenkant volgeschreven in het Arabisch.

Achter de drie rijen portacabins staan twee rijen tenten van blauw of oranje zeil. In de cabins en de tenten staan stapelbedden of uitklapbare veldbedden. Overal liggen mensen te slapen, te praten of te roken. In een leeg deel van de hangar wordt een fanatiek potje gevoetbald. Een kind rijdt tussen de tenten door op een fietsje. Een regenbui op het golfplaten dak, twintig meter hoog, maakt zoveel lawaai dat het geschreeuw van de voetballers erin verstomd.

In september 1999 opende het Rode Kruis dit opvangcentrum om onderdak te bieden aan asielzoekers die rondzwierven bij de ingang van de tunnel. Vanwege de soepelere immigratiewetten aan de overkant van het Kanaal proberen jaarlijks duizenden asielzoekers door de tunnel te komen. De capaciteit van het kamp was gepland op 700 à 800 man, op dit moment verblijven er 1200. Het zijn er 1800 geweest. Directeur Michel Derr heeft herhaaldelijk laten weten dat de situatie in zijn centrum 'ongewenst'is vanwege de grote aantallen asielzoekers.

In een blauwe tent zit de 22-jarige Farhad uit Kaboel op een bed. Hij eet pistachenootjes van een kleedje, samen met tien andere Hazara's, één van de vier in Afghanistan levende bevolkingsgroepen. In gebroken Engels vertelt hij: ,,Vannacht kunnen we niet proberen op de trein te komen. Het regent. De kleren die we aanhebben zijn de enige die we hebben. Als die nat worden, in deze kou, worden we zeker ziek. Er is hier geen dokter, er zijn geen medicijnen, 's nachts is het hier erg koud.''

Vier medewerkers van het Rode Kruis met plastic handschoenen komen de tent binnen. Salam aleikoem, zegt de grootste, en hij begint dekens van de bedden te trekken. Farhad en anderen protesteren. Problems? Talk to big boss ok, not me!, reageert de Rode Kruisman. Twee dekens per bed zijn toegestaan. De extra dekens die de asielzoekers hebben 'geregeld' worden meegenomen. Waarom is niet duidelijk.

Mohammed Sherza komt ook uit Afghanistan, zegt hij. Tienduizend dollar betaalde zijn familie aan een smokkelaar om hem het land uit te krijgen nadat hij in de problemen was gekomen met de Taliban. Door welke landen hij gereisd heeft? Geen idee. Hij kreeg vier maanden lang alleen maar instructies in gebarentaal. Ga hier zitten, houd je stil. Kom mee. ,,Wat ik gezien heb waren alleen maar boerderijen, schuren. Niemand sprak met mij.''

Op een dag werd hij uit een auto gezet. De smokkelaars gebaarden dat hij moest gaan lopen, díe kant op. Hij bleek in de buurt van Lille te zijn, waar hij voor het eerst van zijn leven een treinstation zag.

Tussen de tenten lopen ook gebruinde mannen met goede kleren en sieraden. Ze bellen met mobiele telefoons. Als enigen willen zij absoluut niet praten.

In het centrum breken regelmatig vechtpartijen uit. Volgens Véronique Desenclos van Amnesty International in Calais zijn die het gevolg van de aanwezigheid van rivaliserende bendes mensensmokkelaars die elkaar de markt betwisten, naar verluid Albanezen en Koerden. Farhad heeft al telefonisch contact gehad met Afghanen die op die manier vanuit Sangatte in Engeland zijn gekomen. Zowel Farhad als Mohammed kennen de prijs voor een probleemloze afsluiting van de reis: ongeveer 800 dollar.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden