Kan vroegtijdige geboorte makkelijk voorkomen worden?

Een zwangere vrouwBeeld Reuters

Een veelgebruikte ingreep bij zwangere vrouwen brengt de nodige risico's met zich mee, ontdekten Britse onderzoekers. Het bandje dat bij sommige vrouwen gebruikt wordt om vroegtijdige geboortes te voorkomen, doet vaak niet wat het belooft.

Wereldwijd krijgen jaarlijks twee miljoen zwangere vrouwen een zogeheten 'cerclage'. Dit bandje wordt op de baarmoedermond gezet om te voorkomen dat een kind te vroeg geboren wordt. Als een zwangere vrouw een verkorte baarmoederhals (onder de 25 mm) heeft komt ze hiervoor in aanmerking.

Bij het aanbrengen van een cerclage heeft een gynaecoloog twee opties: een dunne variant van nylon (een soort visdraad) of een dikker gevlochten bandje van polyester. De gynaecoloog kiest in 80 procent van de gevallen voor het laatste. Maar dit bandje is niet ongevaarlijk, omdat het bacteriën blijkt aan te trekken die vroegtijdige geboortes juist in de hand werken.

Om het verschil tussen de twee bandjes aan te tonen, vergeleken de onderzoekers van de Imperial College Universiteit 671 vrouwen in Groot-Brittannië die de afgelopen tien jaar een cerclage kregen. Wat bleek? Van de vrouwen met een gevlochten bandje kreeg 28 procent een vroegtijdige geboorte. De vrouwen met een nylon bandje hadden hier minder vaak last van: 17 procent. Ook het aantal miskramen en doodgeboren kinderen bleek hoger bij een gevlochten bandje, namelijk 15 procent tegenover 5 procent.

Bacteriën
Hoe kan hier zo'n groot verschil inzitten? Om dit te verklaren werden 49 vrouwen met een verkorte baarmoederhals in twee groepen verdeeld. De ene groep kreeg een gevlochten bandje, de andere een nylon bandje. Daarna werd gekeken welk effect de verschillende materialen op de biologische omgeving van de vagina hadden.

Daaruit bleek dat de gevlochten variant makkelijker vocht vasthield, waardoor slechte bacteriën zich konden nestelen. De wetenschappers ontdekten dan ook dat in 37 procent van de gevallen dit was gebeurd. Deze verkeerde bacteriën kunnen juist voor complicaties zorgen. Wat de kans op vroeggeboorte weer verhoogd. Bij de vrouwen met het nylon bandje werden geen bacteriën gevonden.

De onderzoekers uit Groot-Brittannië erkennen dat het onderzoek te klein is om stevige conclusies uit te trekken, maar noemen hun bevindingen in het wetenschappelijk tijdschrift Science Translational Medicine desalniettemin urgent.

Nederland
In Nederland krijgt ongeveer 8 procent van de vrouwen jaarlijks een vroegtijdige geboorte: zo'n 13.000 gevallen per jaar. Deze vrouwen komen in aanmerking voor een cerclage als zij eerder een zwangerschap hebben gehad met complicaties door een vroeggeboorte. Dat zijn er ongeveer 1000 per jaar.

"Naar schatting krijgen 800 vrouwen een gevlochten bandje en 200 een nylon bandje", zegt Marjon de Boer, gynaecoloog-perinatoloog bij het VUmc in Amsterdam. "Ik ben naar aanleiding van dit onderzoek wel positiever over het dunnere nylon bandje, maar er zitten ook nadelen aan. Een dunner bandje beschadigt mogelijk eerder de baarmoederhals, omdat het makkelijker scheurt", zegt de gynaecoloog.

Volgens Christianne de Groot, hoofd van de afdeling verloskunde bij het VUmc, is het onderzoek nog niet voldoende om het beleid op aan te passen. "Wij wachten een uitgebreidere studie af voordat we conclusies gaan trekken voor de patiënten. Er moet een onderzoek komen waarbij iedereen een lootje trekt zodat er eerlijk beeld ontstaat", zegt De Groot.

Op dit moment loopt er een uitgebreider onderzoek van de Universiteit van Birmingham om de effecten van de verschillende materialen bij zwangere vrouwen te meten. "Als daar net zulke grote verschillen worden gevonden, gaan we om de tafel zitten."

Het witte polyester draad bovenaan, en het blauwe nylon draad onderaan.Beeld YouTube
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden