Profiel

Kan Beto O’Rourke op charisma president worden?

Archiefbeeld: Beto O’Rourke net voor de tussentijdse verkiezingen in november, die hij verloor. Beeld AFP

Als je de presidentsverkiezingen op charisma alleen kunt winnen, dan is Beto O’Rourke misschien wel de sterkste troef van de Democraten. Vandaag werd bekend dat de 46-jarige politicus zich inderdaad kandidaat stelt voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2020. 

Vorig jaar werd het Texaanse congreslid ineens een landelijke beroemdheid toen het hem bij de tussentijdse verkiezingen bijna lukte om in het oerconservatieve Texas de Senaatszetel van de oerconservatieve Ted Cruz af te pakken.

In zijn campagne presenteerde O’Rourke zich als een politicus die openlijk durft te twijfelen, die graag het debat en de discussie opzoekt, en die zijn standpunten niet door opiniepeilers laat voorkoken, maar die zegt wat hij vindt. Hij is op zijn best als hij improviseert; net als president Trump laat hij zich erop voorstaan dat hij zijn speeches niet voorbereidt.

Gloriemoment

Zijn gloriemoment kwam toen iemand uit het publiek hem tijdens een rally vroeg wat hij vond van de football-spelers die knielen tijdens het volkslied, uit protest tegen politiegeweld. In een conservatieve staat als Texas is zulk protest niet populair. Maar O’Rourke reageerde met een hartstochtelijke verdediging van het recht op protesteren, die een virale hit werd.

In een conservatieve staat als Texas zochten Democratische kandidaten traditiegetrouw het midden op, in een poging om zwevende kiezers niet voor het hoofd te stoten. Maar met zijn onversneden progressieve verhaal en schijnbare authenticiteit wist O’Rourke zoveel enthousiasme te wekken, dat de opkomst ten opzichte van de verkiezingen vier jaar eerder bijna verdubbelde. Ook van buiten de staat stroomden de donaties binnen voor zijn campagne, die een recordbedrag bij elkaar wist te krijgen.

Dat is het soort enthousiasme waar de Democraten naar snakken. Ze verloren de verkiezingen vier jaar geleden voor een belangrijk deel niet omdat zoveel kiezers Donald Trump steunden, maar omdat zo weinig Amerikanen enthousiast genoeg werden van Hillary Clinton om naar de stembus te gaan.

Aan de andere kant: O’Rourke verloor zijn senaatsrace uiteindelijk wél. Zijn enige politieke ervaring is dat hij een paar jaar congreslid is geweest, en het is nog niet vaak voorgekomen dat iemand met zo weinig politieke en bestuurlijke ervaring de uitputtingsslag van een presidentiële campagne overleefde.

Achilleshiel

De tegengeluiden klinken al. Want hoe progressief hij zich ook voordoet, O’Rourke stemde de afgelopen jaren in het Congres best vaak met de Republikeinen mee, zo werd onlangs bekend. Zelf is hij er trots op dat hij niet alleen vanaf de zijlijn iets roept, maar ook wetgeving erdoor weet te krijgen, en samen kan werken met politieke tegenstanders.

Toch lijkt dat de achilleshiel van Beto O’Rourke: wat wil hij nou precíes met het land? Toen hij zich kandideerde noemde hij klimaatverandering het belangrijkste politieke probleem. Maar toen de Washington Post onlangs in een interview doorvroeg naar zijn specifieke oplossingen voor de oorlog in Syrië of het immigratiebeleid, viel hij vaak terug op variaties op ‘Daar moeten we een debat over voeren’. Die debatten komen er de komende tijd aan, met tegenstanders die soms precies weten wat ze willen.

Lees ook: 

Democraten opgelet, dit is hoe Trump straks kan worden verslagen

De Democraten hebben de tussentijdse verkiezingen in de Verenigde Staten gewonnen. Maar kunnen ze ook het Witte Huis terugpakken? Drie lessen voor de presidentsverkiezingen van 2020.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden