Weblog

Kamermores, normen en waarden

Kamerleden mogen in het debat dan wel lijnrecht tegenover elkaar staan, elkaar op meer of minder beschaafde wijze voor rotte vis uitmaken, na de debatten wordt er gewoon een kopje thee of biertje samen gedronken. Het zijn net mensen.

Kamerleden corrigeren en helpen elkaar over de fractielijnen ook wel eens. Ik herinner me nog goed bij één van mijn eerste debatten dat ik een overbodige motie had ingediend, omdat het Kabinet al had toegezegd die uit te voeren. Die overweging maakte ik in de microfoon, dus als onderdeel van de Handelingen. Naderhand kwam een PVV-collega naar me toe en zei me allervriendelijkst dat dat niet handig is, je eigen motie overbodig verklaren. Dat was een wijze les. Benevens vriendelijk van de collega van de PVV. Dit soort attentie valt niet in wetten of regels neer te leggen.

Donderdag kwam Hero Brinkman van de PVV naar me toe, met de mededeling dat ik het fout had in mijn weblog van maandag voor de Trouw-site. Het was niet hij, maar zijn collega Madlener die het spoeddebat over de GVB in Amsterdam had willen aanvragen. Bij deze. Het was Barry Madlener. Niet Hero Brinkman. Het was Madlener die door collega’s in de Kamer werd gesuggereerd zich te vervoegen bij de gemeente Amsterdam met zijn klacht. De verwarring mijnerzijds kwam doordat ik wegdroomde over Amsterdam, waar het lid Brinkman voor zijn Kamerlidmaatschap werkte als politieagent. Eigenlijk dien je als Kamerlid geen fouten te maken, maar omdat we mensen zijn doen we dat wel eens. Het lastige is echter wel dat je, als je als Kamerlid of bewindspersoon toegeeft dat je ergens fout zat, dat direct je doodsvonnis kan betekenen. Voor politici is er geen ontslagbescherming‿ Maar goed, laat ik niet in somberte neerzijgen. Laat ik het hebben over de gecodificeerde normen en waarden van de Kamer: het reglement van orde.

Het reglement van orde regelt hoe we met elkaar omgaan in de Kamer. Zeg maar, de basale vraag die premier Balkenende geregeld stelt: ‘De vraag is, hoe ga je met elkaar om?’. Het reglement van orde regelt hoe we debatten voeren, hoe wetsvoorstellen worden behandeld, hoe we stemmen, wie er wel en niet mogen deelnemen aan een debat, dat je niet mag beledigen, hoe een burgerinitiatief wordt georganiseerd, hoeveel leden je nodig hebt voor een spoeddebat, zeg maar ons huishoudelijk reglement. Achter al die regels zit een bedoeling, en de voornaamste is om de democratie handen en voeten te geven. Als niet duidelijk is wie waarom kan spreken en stemmen, hoe je zaken besluit, dan wordt het een rommelig democratisch proces.

Dat reglement van orde is niet in steen gebeiteld. Afhankelijk van ons inzicht hoe de democratie en de wensen van de samenleving het beste gediend worden, wordt het reglement gewijzigd. Een paar jaar geleden is er besloten dat er maar 30 stemmen nodig zijn om een spoeddebat te agenderen. Op die manier kan ook de oppositie onderwerpen agenderen die ze belangrijk vindt. Er wordt de laatste tijd veel geklaagd over het grote aantal spoeddebatten, maar ik ben het erg eens met de regel. Er moet voldoende ruimte zijn voor minderheden in de Kamer, en dan bedoel ik dus niet in eerste instantie etnische minderheden, maar partijen die in de minderheid zijn. Een platte meerderhedendemocratie doet geen recht aan de vele stemmen en belangen in Nederland.

Het taalgebruik is niet helemaal in regels vast te stellen. Dat is een kwestie van schuivende normen, goed fatsoen, de principes van Amy Groskamp-ten Have en de niet aflatende ontwikkeling van de Nederlandse taal. Wat is immers beledigend? Vinden we het woord ‘knettergek’ beledigend? Sommige mensen wel, anderen niet. Vinden we het beledigend als Hero Brinkman Antilliaanse bestuurders als een boevenbende omschrijft? Ik wel en ik had liever gezien dat hij de problemen in de Antillen op een andere manier agendeerde. De situatie op de Antillen op een andere manier omschrijven, vergroot ook de kans dat de rest van de Kamer er een debat over wil voeren. Maar goed. Dat is mijn inschatting. Vanaf volgende week zal Hero Brinkman de Trouw-lezer kond doen van zijn inzichten, ervaringen en analyses. Ik wens hem veel succes.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden